Miễn thuế sử dụng đất nông nghiệp: Cần bổ sung các quy định chặt chẽ hơn, tránh lãng phí nguồn lực đất đai

Sáng 25/5, Quốc hội đã nghe và thảo luận trực tuyến Dự thảo Nghị quyết về miễn giảm thuế sử dụng đất nông nghiệp, giai đoạn 2021-2025.

Theo Bộ trưởng Đinh Tiến Dũng, chính sách miễn thuế sử dụng đất nông nghiệp (SDĐNN) nhằm thực hiện chủ trương xóa đói, giảm nghèo của Đảng và Nhà nước; đồng thời góp phần hỗ trợ trực tiếp đối với nông nghiệp, nông dân, nông thôn; góp phần khuyến khích phát triển sản xuất nông nghiệp và góp phần khuyến khích các tổ chức, cá nhân đầu tư vào nông nghiệp.

Bộ trưởng Đinh Tiến Dũng cho rằng, thực tế quá trình sử dụng đất nông nghiệp cho thấy có tình trạng đất nông nghiệp được giao cho hộ nông dân nhưng không được canh tác hoặc canh tác không hiệu quả, gây nên tình trạng hoang hóa, lãng phí đất.

Tuy nhiên, pháp luật về đất đai cũng chưa có khung pháp lý quy định thế nào là đất hoang hóa (ví dụ đất không sử dụng 1 vụ, 2 vụ, 3 vụ hay thời gian bao lâu được gọi là đất hoang hóa; trường hợp ngừng 1 vụ để cải tạo đất thì có được coi là đất hoang hóa không,…).

Ngoài ra, việc để đất đai hoang hóa có nhiều nguyên nhân như thiên tai (hạn hán, thiếu nước), dịch bệnh, không có đầu ra, hiệu quả sản xuất nông nghiệp không cao, thiếu hụt nguồn lao động, các rào cản trong quy định của pháp luật về đất đai nhằm tích tụ, tập trung ruộng đất,...; không phải do việc miễn thuế SDĐNN.

"Chính phủ sẽ nghiên cứu, đánh giá kỹ việc thu thuế đối với đất để hoang hóa khi nghiên cứu đề xuất, hoàn thiện chính sách pháp luật về đất đai nói chung và khi nghiên cứu đề xuất, hoàn thiện chính sách thuế liên quan đến đất đai nói riêng", Bộ trưởng Đinh Tiến Dũng nói.

Bộ trưởng Bộ Tài chính Đinh Tiến Dũng cho biết, việc miễn thuế sử dụng đất nông nghiệp sẽ giúp nông dân hưởng lợi 7.500 tỷ đồng mỗi năm và con số này cũng không ảnh hưởng lớn đến ngân sách.

Tại phiên thảo luận Quốc hội, ông Nguyễn Đức Hải, Chủ nhiệm Ủy ban Tài chính - Ngân sách của Quốc hội cũng cho rằng, việc ban hành chính sách miễn thuế sử dụng đất nông nghiệp cho giai đoạn 2021-2025 là cẩn thiết nhằm thể chế hóa quan điểm, chủ trương của Đảng và Nhà nước về nông nghiệp, nông dân, nông thôn, giảm bớt khó khăn cho người nông dân, thúc đẩy kinh tế nông nghiệp phát triển, khuyến khích tổ chức, cá nhân đầu tư vào nông nghiệp.

Tuy nhiên, đến nay, Chính phủ chưa đánh giá một cách tổng thể, đề xuất chính sách về thuế sử dụng đất nông nghiệp để đảm bảo tính đồng bộ, thống nhất pháp luật là chưa thực sự phù hợp.

Có ý kiến cho rằng, việc thực hiện miễn thuế sử dụng đất nông nghiệp trên thực tế còn một số tác động thiếu tích cực khi không tạo động lực thúc đẩy đối với nhiều đối tượng là tổ chức, cá nhân trong việc canh tác, sản xuất trên diện tích đất được giao, gây nên tình trạng hoang hóa, lãng phí nguồn lực đất đai.

Có tình trạng đất nông nghiệp được giao không được canh tác hoặc canh tác không hiệu quả và có tình trạng thu mua đất nông nghiệp để chờ nhận đền bù khi các địa phương triển khai các các dự án đầu tư (đối với đền bù theo thỏa thuận).

"Do đó, đề nghị cần bổ sung các quy định chặt chẽ hơn trong dự thảo Nghị quyết để chính sách miễn thuế sử dụng đất nông nghiệp thực sự có tác động đến việc nâng cao hiệu quả sử dụng đất, hạn chế việc bỏ hoang hóa ruộng đất, tránh lãng phí nguồn lực đất đai", ông Hải đề nghị.

Đồng quan điểm, đại biểu Phạm Văn Hòa (Đồng Tháp) cũng kiến nghị nên miễn giảm 100% thuế sử dụng đất nông nghiệp cho các tổ chức kinh tế, đơn vị sự nghiệp trực tiếp sử dụng đất nông nghiệp thay vì quy định 50% như hiện nay để kích thích các doanh nghiệp đầu tư vào sản xuất, không để hoang hóa, lãng phí tài nguyên đất.

Trước đó, trao đổi bên hàng lang Quốc hội đại biểu Nghiêm Vũ Khải, Đoàn Hải Phòng lý giải về tình trạng bỏ hoang hoá đất, sử dụng không hiệu quả là do nhiều nguyên nhân như: khó khăn trong sản xuất, tiêu thụ sản phẩm…. Đại biểu đề nghị, Chính phủ cần có đánh giá kỹ hơn về phạm vi, đối tượng được tiếp tục miễn thuế, để chính sách này tác động tích cực hơn nữa trong việc khuyến khích sử dụng đất nông nghiệp hiệu quả, không dẫn đến lãng phí đất đai.

“Công tác quản lý đất đai, nhất là đất nông nghiệp phải là chính quy và mạch lạc đó là nền tảng việc giảm thuế nông nghiệp. Tôi nghĩ cũng phải có biện pháp xác định được quyền của người sử dụng đất, đối tượng được miễn thuế là đúng pháp luật, đúng chính sách của Đảng, Nhà nước”, đại biểu Khải nêu quan điểm.

Bài liên quan

Chủ trương miễn thuế đất nông nghiệp: Không thể miễn giảm tràn lan

Đề xuất miễn thuế đất nông nghiệp: Đầu tư thoả đáng cho tam nông

Đất nông nghiệp tăng giá

Bộ Tài chính đề xuất miễn 75.000 tỷ đồng tiền thuế sử dụng đất nông nghiệp