CEO WEF: Việt Nam có lợi thế đặc biệt về AI

Đó là chia sẻ của Giám đốc điều hành Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF) Stephan Mergenthaler tại Diễn đàn Kinh tế mùa thu 2025 diễn ra với chủ đề “Thế hệ thông minh đương thời - Intelligent Generation NOW”. Chương trình có sự đồng hành của WEF và sự tham gia của UNESCO, RMIT Việt Nam và Tập đoàn CMC, talkshow quy tụ hơn 500 bạn trẻ tiêu biểu.

Người trẻ cần chuẩn bị cho mô hình con người hợp tác với AI

Trao đổi với các bạn trẻ, Giám đốc điều hành WEF Stephan Mergenthaler cho biết khi ông làm việc với những doanh nghiệp hàng đầu trên thế giới, câu hỏi quan trọng luôn được đặt ra là: Những kỹ năng nào sẽ thay đổi trong thời gian tới? Theo nghiên cứu của Diễn đàn Kinh tế Thế giới, đặc biệt là báo cáo Future of Jobs, 39% các kỹ năng cốt lõi của lực lượng lao động sẽ thay đổi vào năm 2030. Con số này cho thấy một thực tế rằng công việc tương lai của các bạn sẽ đòi hỏi những năng lực mà hôm nay thậm chí các bạn còn chưa từng nghe đến.

Theo ông Mergenthaler, điều đó cũng có nghĩa là công nghệ không thay thế con người, mà đang tái định nghĩa những điều chỉ con người mới có thể làm. Khi doanh nghiệp được hỏi đâu là những kỹ năng quan trọng nhất mà họ muốn nhìn thấy ở lực lượng lao động vào năm 2025, các kỹ năng đứng đầu bao gồm: tư duy phân tích, khả năng kiên cường thích ứng, sự linh hoạt và nhanh nhạy, năng lực lãnh đạo và ảnh hưởng xã hội, tư duy sáng tạo. Đây đều là các năng lực mang tính “bản chất con người” và đang trở thành lõi kỹ năng mà các tập đoàn tìm kiếm nhiều nhất.

Ông cho biết nếu hiện nay 47% công việc vẫn được thực hiện hoàn toàn bởi con người, thì đến năm 2030, bức tranh sẽ cân bằng hơn. Gần một phần ba công việc do công nghệ đảm nhiệm, một phần ba dựa trên sự hợp tác con người – máy móc, và phần còn lại do con người thực hiện. Đây chính là mô hình mà thế hệ trẻ phải chuẩn bị bước vào, đó là mô hình hợp tác giữa con người và AI.

Ba sự dịch chuyển tư duy quan trọng mà thế hệ mới cần chuẩn bị

Ông Stephan Mergenthaler nhấn mạnh, hiện có 3 sự dịch chuyển tư duy quan trọng mà thế hệ mới cần chuẩn bị: Thứ nhất, chuyển từ tư duy cạnh tranh sang hợp tác với AI. Công nghệ không phải “đối thủ”, mà là công cụ giúp con người tập trung vào các giá trị cao hơn; thứ hai, chuyển từ “học một lần cho cả đời” sang “học liên tục”, kỹ năng không còn là một bộ công cụ tĩnh, mà là hành trình không ngừng cập nhật; thứ ba, chuyển từ chuyên môn hóa sang tư duy liên ngành. Thế giới mới đòi hỏi khả năng kết nối các lĩnh vực để tạo ra giải pháp mới – điều mà máy móc chưa thể làm.

Trả lời câu hỏi về vai trò của thanh niên trong quản trị AI, ông Stephan Mergenthaler cho rằng sử dụng AI có trách nhiệm phải bắt đầu từ từng quyết định nhỏ trong tổ chức. Thế hệ trẻ với sự hiểu biết tự nhiên về công nghệ sẽ là lực lượng quyết định việc triển khai AI một cách an toàn và minh bạch. Ông đánh giá Việt Nam có lợi thế đặc biệt: dân số trẻ, tư duy linh hoạt và khả năng thích ứng nhanh. Đây là nền tảng quan trọng để phát triển hệ sinh thái AI mạnh mẽ, giữ chân nhân tài và thu hút nguồn lực chất lượng cao.

Từ góc độ học thuật và lĩnh vực y tế, Tiến sĩ Hà Thị Thanh Hương (Trường Đại học Quốc tế – Đại học Quốc gia TP.HCM) chia sẻ về tiềm năng to lớn của AI trong phát triển các giải pháp y tế đạo đức và bền vững cho Việt Nam và các quốc gia có thu nhập trung bình thấp.

Cô cho rằng điều quan trọng nhất với người trẻ là phải nhìn thấy, hiểu rõ những vấn đề của cộng đồng xung quanh, từ đó sử dụng AI và nguồn lực sẵn có để giải quyết bài toán thực tiễn.

Đại diện Mạng lưới Global Shapers – sáng kiến của Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF) – cho biết tổ chức này đang tập trung trao quyền cho thanh niên trên toàn cầu để thúc đẩy đối thoại, hành động và tạo ra thay đổi có ý nghĩa. Trong bối cảnh AI bùng nổ, người trẻ cần giữ vững các giá trị cốt lõi, nuôi dưỡng phẩm chất con người để đạt được thành công bền vững.