Triển vọng tăng trưởng GDP đang nghiêng về kịch bản tích cực

Có thể đạt được mức tăng trưởng GDP 6,7-7,0%

Báo cáo chuyên đề tháng 8: “Việt Nam - Giữ nhịp tăng trưởng” vừa được Công ty CP chứng khoán Rồng Việt (VDSC) công bố mới đây nhận định, nền kinh tế đã đạt được mức tăng trưởng khả quan 6,4% trong nửa đầu năm. Trong kịch bản cơ sở, tổ chức này vẫn bảo lưu dự báo tăng trưởng đầu năm 2024 ở mức 6,5%. Theo đó, tăng trưởng kinh tế quý III và quý IV có thể ổn định ở mức 6,6-6,8%.

“Theo quan sát của chúng tôi, triển vọng tăng trưởng đang nghiêng về chiều hướng tích cực khi các dữ liệu kinh tế tháng 7 cho thấy động lực tăng trưởng ở khu vực sản xuất đang mạnh mẽ. Cụ thể, sản xuất công nghiệp tăng 11,2% so với cùng kỳ, trong khi chỉ số PMI tiếp tục duy trì ở mức cao là 54,7 điểm…”, VDSC nhận định.

Tổ chức này nhận định trong kịch bản lạc quan, tăng trưởng cả năm nay có thể vượt mục tiêu cận trên của Chính phủ và đạt được mức tăng 6,7-7,0%. Trái lại, kịch bản tiêu cực với xác suất xảy ra thấp hơn là nền kinh tế tăng chậm lại từ quý IV do nhu cầu nhập khẩu của Mỹ suy giảm nhanh chóng dẫn đến xuất khẩu và sản xuất của Việt Nam giảm tốc.

Về lạm phát, Rồng Việt cho rằng quý II đã tăng 4,4% so với cùng kỳ, cao hơn mức tăng 3,8% của quý I, chủ yếu là do phản ánh thay đổi mạnh theo năm của một số mặt hàng thực phẩm (giá gạo, giá thịt heo,…). Tuy nhiên, mức tăng theo tháng của chỉ số giá tiêu dùng khá thấp, bình quân chỉ 0,2% trong 4 tháng gần nhất. Đồng thời, khoảng cách giữa lạm phát chung và lạm phát lõi đang mở rộng.

“Chúng tôi cho rằng lạm phát có thể hạ nhiệt dần từ tháng 8 do mức nền cao của cùng kỳ. Mặc dù vậy, áp lực lạm phát trong các tháng cuối năm sẽ được thúc đẩy bởi sự điều chỉnh giá các mặt hàng do Nhà nước quản lý (điện, giáo dục, y tế), ảnh hưởng của tỷ giá lên các mặt hàng nhập khẩu (xăng dầu) và tác động của cải cách tiền lương. Do đó, chúng tôi điều chỉnh tăng dự báo lạm phát năm 2024 từ mức 3,5% lên 3,8%…”, chuyên gia VDSC đưa ra dự báo mới.

Đâu là động lực tăng trưởng?

Ba động lực tăng trưởng trong nửa cuối năm được các chuyên gia Rồng Việt “điểm danh” gồm: Tăng trưởng xuất khẩu và sản xuất giữ vững; Lĩnh vực tiêu dùng và bất động sản cải thiện nhẹ; Đầu tư đang tăng tốc tốt ở khối ngoài nhà nước và FDI, bù đắp cho tốc độ tăng chậm lại của đầu tư công.

Theo phân tích, hiện tại, tăng trưởng thương mại của Việt Nam được thúc đẩy bởi chu kỳ phục hồi của mặt hàng điện tử, nhu cầu tích trữ hàng hóa của các nhà bán lẻ Mỹ trước quan ngại về leo thang chiến tranh thương mại và hiệu ứng mức nền thấp. Tốc độ tăng trưởng thương mại của Việt Nam có thể chững lại trong quý IV do mức nền cao.

Xét cả năm 2024, tăng trưởng xuất và nhập khẩu có thể đạt ở mức trên hai chữ số, lần lượt là 14% và 18% so với cùng kỳ. Thặng dư thương mại cả năm 2024 ước đạt 19 tỷ USD, thấp hơn mức 28,3 tỷ $ năm ngoái. Rủi ro đối với triển vọng xuất khẩu có thể xảy ra khi nhu cầu tích trữ hàng hóa tại Mỹ chững lại trong quý cuối năm.

Đặc biệt, tiêu dùng nội địa sẽ tiếp tục cải thiện nhẹ nhờ chính sách cải cách tiền lương và tác động trễ của chính sách tiền tệ. Quy mô ngân sách dành cho chương trình cải cách tiền lương năm 2024 ước tính khoảng 1,2% tổng doanh số bán lẻ hàng hóa và dịch vụ và 0,7% quy mô GDP hiện hành năm 2023. Mặc dù mặt bằng lãi suất huy động đã nhích tăng trở lại, lãi suất cho vay bình quân vẫn sẽ thấp hơn so với cùng kỳ năm trước trong nửa cuối năm 2024. Do đó, tiêu dùng và tín dụng tiêu dùng vẫn có thể hưởng lợi phần nào từ yếu tố này.

Giải ngân vốn đầu tư công 7 tháng đầu năm 2024 đạt xấp xỉ 245 nghìn tỷ đồng, tương đương 31,6% tổng kế hoạch, giảm 13,8% so với cùng kỳ. Đầu tư công tăng tốc mạnh trong quý I (+19,7% so với cùng kỳ) nhưng chậm lại đáng kể trong quý II (-28,0%) và chưa có dấu hiệu cải thiện trong tháng 7 (-20,6%).

“Kỳ vọng của chúng tôi trong đầu năm tại các địa phương quan trọng như Hà Nội và TP.HCM chưa được hiện thực hóa do tốc độ giải ngân chậm ở các dự án giao thông trọng điểm như Vành đai 4 - Hà Nội và Vành đai 3 - TP.HCM, chỉ mới hoàn thành được 13,4-13,5% kế hoạch giải ngân cả năm trong 6 tháng đầu năm.

Hiện tại, các vấn đề về giải phóng mặt bằng và vật liệu đắp nền đang được đốc thúc, cùng với đó, tiến độ dự án cao tốc Bắc Nam giai đoạn 2 vẫn đang tích cực (hoàn thành 46,8% kế hoạch năm trong 6 tháng năm 2024). Do đó, chúng tôi kỳ vọng giải ngân vốn đầu tư công năm nay có thể hoàn thành được hơn 86% tổng kế hoạch, quy mô ước đạt 670 nghìn tỷ đồng, tăng không đáng kể so với năm 2023”, chuyên gia Rồng Việt phân tích.

Một yếu tố được xem là tích cực đó là vốn đầu tư tư nhân và nước ngoài đang cho thấy sự cải thiện. Tăng trưởng vốn đầu tư tư nhân đạt lần lượt 4,3% và 7,9% so với cùng kỳ trong quý 1 và quý II. Tương tự, vốn FDI giải ngân tăng trưởng 8,4% trong 7 tháng đầu năm 2024.

Khảo sát về tình hình SXKD của Tổng cục Thống kê cũng cho thấy sự cải thiện trong niềm tin của doanh nghiệp khi chỉ số cân bằng chung xu hướng SXKD tại quý II là 16,4%, mức cao nhất kể từ quý II/2022. Dự báo quý III cải thiện lên 23,6%, cao nhất kể từ quý IV/2019.

Tại báo cáo Vietnam at a glance do HSBC vừa phát hành. Bộ phận Nghiên cứu Toàn cầu HSBC đánh giá hoạt động thương mại trong tháng 7 của Việt Nam tiếp tục mạnh mẽ hơn nhưng cần thêm thời gian để lan tỏa tích cực sang các lĩnh vực trong nước; đồng thời dự báo tốc độ tăng lạm phát sẽ xuống thấp đáng kể trong nửa cuối năm 2024, kéo lạm phát bình quân vào khoảng 3,6% cho cả năm 2024, trong khi tăng trưởng GDP cả năm 2024 dự báo ở mức 6,5% - mức nhanh nhất trong ASEAN.