Khó như làm nhà ở xã hội
TP.HCM đặt mục tiêu đến năm 2025 có 35.000 căn nhà ở xã hội cho người lao động, công nhân. Mục tiêu rất ý nghĩa nhưng khó hoàn thành bởi, vướng mắc thủ tục pháp lý, quỹ đất hạn hẹp. Thậm chí, những dự án trong năm 2022 đã động thổ nhưng cũng chỉ để đó.
Liệu có vỡ kế hoạch?
Hồi đầu tháng 8/2022, tại Hội nghị trực tuyến về thúc đẩy phát triển nhà ở xã hội (NOXH) cho công nhân, người thu nhập thấp do Thủ tướng Phạm Minh Chính chủ trì, Chủ tịch UBND TP.HCM Phan Văn Mãi cho biết, TP.HCM đã tập trung triển khai chương trình NOXH, để có điều chỉnh phù hợp với quy hoạch và thủ tục; chủ động rút ngắn thủ tục, với thời gian ngắn nhất 137 ngày, dài nhất 217 ngày. Đồng thời, TP.HCM cũng tạo điều kiện cho các đơn vị tiến hành; tập trung xây dựng nhà ở xã hội, cố gắng xây dựng 70.000 căn NOXH trong thời gian tới.
TP.HCM đã khởi công một số dự án NOXH dịp 30/4, 2/9, mang lại tín hiệu tích cực cho người thu nhập thấp. Trong đó, đáng chú ý là các dự án NOXH trong khu dân cư Nguyên Sơn (huyện Bình Chánh) của Tập đoàn Nam Long. Dự án được xây dựng trên khu đất rộng gần 3.700 m2, với 242 căn hộ theo chính sách thuê, mua.
Dự án NOXH MR1 thuộc Khu dân cư Tân Thuận Tây (quận 7), rộng 7.000m2. Dự án này do Công ty CP Đầu tư Xây dựng Xuân Mai Sài Gòn làm chủ đầu tư, với quy mô 710 căn hộ, tại TP. Thủ Đức là dự án NOXH phường Long Trường do Công ty Điền Phúc Thành làm chủ đầu tư. Dự án được xây dựng trên khu đất rộng gần 3.500m2, với quy mô gần 600 căn hộ.

Một dự án NOXH ở TP. Thủ Đức vẫn chỉ là bãi đất trống dù đã động thổ trong năm nay. Ảnh: Vũ Phạm
Cả 3 dự án này đều được triển khai bởi các chủ đầu tư có "tên tuổi" ở thị trường địa ốc TP.HCM. Nhưng đến nay, các dự án này đều có vướng mắc khiến các doanh nghiệp chưa thể tiến hành xây dựng như cam kết.
Thậm chí, tại nhiều cuộc tiếp xúc cử tri cũng như nhiều sự kiện, hội thảo đại diện UBND TP.HCM cũng đã đặt kế hoạch "thần tốc" làm NOXH, nhà ở cho công nhân và không làm theo cách cũ. Đó là TP.HCM sẽ thành lập tổ đặc biệt, nộp hồ sơ tại UBND TP.HCM, 1 cửa - 1 dấu, rút ngắn thời gian (từ 1 năm xuống còn 3 tháng) để các doanh nghiệp tham gia, xây dựng để giải quyết nhu cầu nhà ở cho người lao động, công nhân.
Tuy nhiên, đến nay, các dự NOXH vẫn đang "dậm chân tại chỗ" và chỉ động thổ lấy ngày.
Quay trở lại với mục tiêu của UBND TP.HCM là trong giai đoạn 2021-2025, TP.HCM phấn đấu xây dựng 35.000 căn NOXH hay việc 1 triệu căn nhà ở giá rẻ cho người lao động, các chuyên gia hay doanh nghiệp đều cho rằng, đây là ý tưởng tuyệt vời. Nhưng để hiện thực hóa mục tiêu này thì không thể làm trong một vài năm mà phải mất cả thập kỷ. Nguyên nhân chính là thủ tục pháp lý kéo dài và quỹ đất ở TP.HCM hạp hẹp.
Chia sẻ với Nhadautu.vn, ông P.D giám đốc doanh nghiệp địa ốc TP.HCM cho biết, 6 năm qua, chúng ta bàn quá nhiều về việc làm NOXH, đặc biệt, trải qua đợt đại dịch COVID-19. Nhu cầu của người thu nhập thấp, lao động, công nhân là vô cùng lớn, nhưng thị trường lại không đáp ứng được vì không có nguồn cung.
"Đến nay thủ tục pháp lý vẫn là rào cản lớn nhất, kế đến là chính sách ưu đãi cho doanh nghiệp. Có những dự án NOXH mất vài năm làm pháp lý vẫn chưa xong thì doanh nghiệp triển khai thế nào được", ông P.D nói và cho biết, mục tiêu TP.HCM đặt ra là ý nghĩa nhưng tính khả thi thì lại không bàn đến.
Vẫn là thủ tục pháp lý
Chị Nguyễn Kiều Thư (sống ở quận 2) cho biết, gia đình đang phải thuê trọ trong căn phòng 10m2 và đang trông ngóng dự án NOXH ở phường Phú Hữu, TP. Thủ Đức cũ hoàn thành để xin làm thủ tục thuê hoặc mua căn hộ.
"Tôi là nhân viên văn phòng thu nhập thấp, còn ông xã thì làm công nhân khu công nghiệp quận 7. Qua đọc báo tôi được biết, dịp 2/9 vừa rồi, TP.HCM tổ chức lễ động thổ dự án NOXH với 764 căn hộ, tổng diện tích gần 19.000m2 thuộc phường Phú Hữu, TP. Thủ Đức. Tôi đã sống ở TP.HCM 8 năm với khát khao và mong muốn được mua NOXH để ở lâu dài", chị Thư nói và cho biết chi mong sao khi đi làm về có nơi thoải mái để nghỉ ngơi, là nhà ở của mình và sớm thoát cảnh đi thuê, dọn trọ.
Câu chuyện của chị Thư đại diện cho rất nhiều người lao động, công nhân đang sinh sống và làm việc ở TP.HCM mong muốn có căn hộ để ở, thậm chí là có nơi đàng hoàng tử tế để được thuê với giá rẻ. Tuy nhiên, các dự án NOXH hiện nay vẫn đang gặp nhiều vướng mắc về thủ tục pháp lý, kéo theo nguồn cung "nhỏ giọt".
Theo Sở Xây dựng TP.HCM, 18 dự án NOXH ở TP.HCM gặp vướng mắc được phân thành 4 nhóm gồm: 6 dự án đầu tư xây dựng chung cư mới thay thế chung cư cũ, 2 dự án nhà lưu trú công nhân, 4 dự án NOXH độc lập và 6 dự án NOXH nằm trong các dự án nhà ở thương mại.
Việc thực hiện các dự án NOXH gặp nhiều vướng mắc do việc thực hiện bồi thường, giải phóng mặt bằng tại một số dự án đang gặp nhiều khó khăn, kéo dài. Dẫn đến, tiến độ thực hiện dự án chậm, thậm chí một số dự án không được cấp phép; các dự án nhà ở thương mại có quy mô trên 10ha được yêu cầu dành quỹ đất 20% xây dựng NOXH.
Bên cạnh đó, hiện nay chưa có bất cứ quy định pháp luật nào hướng dẫn về việc xác định và hoàn trả chi phí bồi thường, giải phóng mặt bằng, chi phí đầu tư hạ tầng kỹ thuật và việc phân bổ các chi phí này vào quỹ đất xây dựng NOXH trong trường hợp các chủ đầu tư đã bàn giao lại cho Nhà nước.
Đồng thời, quy định các dự án NOXH phải dành ra tối thiểu 20% số căn hộ của dự án để cho khách hàng thuê, sau thời hạn 5 năm mới được bán làm chậm khả năng thu hồi vốn, không hấp dẫn với doanh nghiệp. Các bước thủ tục để tiến hành đầu tư dự án NOXH vẫn còn nhiều phức tạp; nguồn vốn dài hạn với mức lãi suất ưu đãi để phục vụ hỗ trợ các chủ đầu tư vay vốn thực hiện đầu tư dự án NOXH chưa ổn định.
"Tại TP.HCM, tiền sử dụng đất thu được từ các dự án phát triển nhà ở thương mại để đầu tư xây dựng NOXH chưa được tách thành mục riêng mà vẫn tính chung vào ngân sách của thành phố. Từ đó, việc sử dụng nguồn vốn này để phát triển dự án NOXH còn hạn chế. Đến nay nhiều dự án NOXH vẫn chưa thu hút được nhà đầu tư tham gia", Sở Xây dựng TP.HCM cho hay.
Dưới góc độ doanh nghiệp, ông Lê Hữu Nghĩa, Giám đốc Công ty Lê Thành nhìn nhận ngoài câu chuyện thủ tục kéo dài một vấn đề nữa khiến các doanh nghiệp không muốn làm NOXH đó chính là lợi nhuận. Hiện, lợi nhuận NOXH, nhà ở giá rẻ là 10%, NOXH cho thuê là 15%.
"Làm một dự án NOXH mà mất 5 năm chưa triển khai xong, chia ra lợi nhuận mỗi năm chưa đến 2% thì không thể đáp ứng mong muốn lợi nhuận của doanh nghiệp. Chúng ta nghe con số 10% thì thấy ổn, nhưng mà dự án kéo dài 5 năm, tính ra lợi nhuận còn rẻ hơn gửi ngân hàng", ông Nghĩa nói và cho rằng, trong thời gian đó làm mất đi cơ hội kinh doanh dự án nhà ở thương mại khác. Lợi nhuận của dự án nhà ở thương mại cao hơn dự án NOXH nên các doanh nghiệp lớn thường không muốn làm.
Đặc biệt, ông Nghĩa nhìn nhận, việc làm NOXH là để cống hiến cho Nhà nước, nhưng công tác hậu kiểm, kiểm tra, thậm chí duyệt giá NOXH rất khó khăn.
"Tiền là của doanh nghiệp bỏ ra, đất là của doanh nghiệp tự đền bù nhưng công tác kiểm toán tài chính doanh nghiệp, cơ quan kiểm toán lại làm khó. Do đó, làm xong một dự án NOXH thì không doanh nghiệp nào muốn làm dự án tiếp theo", vị giám đốc Công ty Lê Thành bày tỏ và nhìn nhận, làm nhà ở thương mại "dễ thở" hơn rất nhiều.
- Cùng chuyên mục
Quảng Trị 'thúc' mặt bằng cho Cảng hàng không hơn 5.800 tỷ
Lãnh đạo UBND tỉnh Quảng Trị đề nghị các đơn vị vận động các hộ dân bàn giao mặt bằng để nhà đầu tư tổ chức thi công đảm bảo tiến độ dự án cảng hàng không Quảng Trị.
Đầu tư - 27/03/2025 19:02
Phó Thủ tướng Nguyễn Chí Dũng khánh thành đường nghìn tỷ nối khu công nghiệp lớn nhất Bình Định
Phó Thủ tướng Nguyễn Chí Dũng đã cắt băng khánh thành Tuyến đường kết nối từ Quốc lộ 19 đến Khu Công nghiệp, Đô thị và Dịch vụ Becamex VSIP Bình Định với tổng vốn đầu tư hơn 1.170 tỷ đồng.
Đầu tư - 27/03/2025 19:01
InvestingPro hợp tác cùng DFVN mở rộng kênh phân phối chứng chỉ quỹ
Sự kiện này không chỉ đánh dấu một bước tiến quan trọng trong việc mở rộng danh mục sản phẩm đầu tư tại InvestingPro mà còn tạo điều kiện thuận lợi cho nhà đầu tư tiếp cận các sản phẩm quỹ mở do DFVN quản lý.
Đầu tư thông minh - 27/03/2025 17:03
Viện Lowy: Việt Nam không phải là 'cửa sau' của hàng hóa Trung Quốc
Trung Quốc đóng vai trò lớn trong việc Việt Nam gia tăng xuất khẩu sang Mỹ, nhưng bản thân Việt Nam và các đối tác khác trong chuỗi cung ứng còn ảnh hưởng nhiều hơn.
Đầu tư - 27/03/2025 16:52
Công nghệ cao là động lực tăng trưởng mới cho 25 năm tới
Trong bối cảnh Mỹ hạn chế công nghệ bán dẫn từ Trung Quốc, đại diện UOB cho rằng, Việt Nam sẽ có nhiều cơ hội lớn thu hút FDI vào lĩnh vực này - công nghệ cao sẽ chính là động lực tăng trưởng mới cho kinh tế Việt Nam giai đoạn 2025 - 2050.
Công nghệ - 27/03/2025 16:47
FPT thành lập Trung tâm R&D về chip bán dẫn ở Đà Nẵng
Trung tâm R&D về công nghệ cao và chip bán dẫn sẽ nghiên cứu phát triển 100% sản phẩm của FPT, kỳ vọng trung bình mỗi năm sẽ có 10 sản phẩm mới ra đời.
Đầu tư - 27/03/2025 13:48
Tập đoàn Trung Đông đề xuất đầu tư tổ hợp dịch vụ-sân golf 2,6 tỷ USD tại Bình Thuận
Tập đoàn PDSI đề xuất ý tưởng triển khai dự án Khu tổ hợp dịch vụ kết hợp sân golf có quy mô khoảng 425 ha.
Đầu tư - 27/03/2025 07:58
Lotte muốn xây đại siêu thị tại Thái Nguyên
Lotte mong muốn nhận được sự quan tâm hợp tác, giúp đỡ của tỉnh Thái Nguyên để Tập đoàn có thể đầu tư các dự án, trước mắt là siêu thị lớn tại địa phương.
Đầu tư - 27/03/2025 06:00
Quảng Ngãi chấp thuận chuyển nhượng đất nông nghiệp ở Lý Sơn để làm dự án du lịch
Tỉnh Quảng Ngãi chấp thuận cho CTCP Đầu tư Phát triển Anh Thu nhận chuyển nhượng quyền sử dụng đất nông nghiệp để thực hiện dự án Tổ hợp du lịch văn hóa di sản Lý Sơn tại huyện Lý Sơn.
Đầu tư - 26/03/2025 17:56
2 khu công nghiệp ở Quảng Ninh thu hút hơn 1,3 tỷ USD vốn FDI
Khu công nghiệp Bắc Tiền Phong và Nam Tiền Phong là hai khu công nghiệp chiến lược trong kế hoạch phát triển kinh tế của tỉnh Quảng Ninh, với mục tiêu thu hút đầu tư mạnh mẽ và tạo ra nền tảng vững chắc cho sự phát triển công nghiệp bền vững.
Đầu tư - 26/03/2025 17:07
FPT muốn mở rộng hợp tác lĩnh vực bán dẫn ở Hàn Quốc
Lãnh đạo TP. Yongin, thành phố đang được chính phủ Hàn Quốc chú trọng đầu tư phát triển công nghệ, vừa có buổi gặp gỡ với doanh nghiệp Việt Nam và Hàn Quốc để bàn việc hợp tác đầu tư.
Công nghệ - 26/03/2025 17:02
Khu đô thị ven vịnh Cam Ranh được phép huy động vốn hơn 14.700 tỷ
Khu đô thị ven vịnh Cam Ranh (tại TP. Cam Ranh, Khánh Hòa) do liên danh CTCP Đầu tư Cam Ranh, CTCP Vinhomes, CTCP Giải pháp năng lượng VinES làm chủ đầu tư, đã đủ điều kiện huy động vốn.
Đầu tư - 26/03/2025 14:49
Cầu vượt hơn 1.500 tỷ qua sông Hương được thông xe kỹ thuật
Ngày 26/3, UBND TP. Huế đã tổ chức lễ thông xe kỹ thuật cầu vượt bắc qua sông Hương với tổng vốn đầu tư hơn 1.500 tỷ đồng.
Đầu tư - 26/03/2025 14:19
Những 'con gà đẻ trứng vàng' của Singapore tại Việt Nam
Tại Việt Nam, những khoản đầu tư trực tiếp và gián tiếp đã và đang đem lại doanh thu lớn cho các doanh nghiệp Singapore.
Đầu tư - 26/03/2025 11:34
Bất động sản thành phố mới Thủ Đức: Hướng tới phân khúc cao cấp
Với định hướng trở thành trung tâm tài chính của cả nước và tương lai sẽ phát triển thành một trung tâm tài chính khu vực, thị trường bất động sản TP. Thủ Đức đang được định hình với những khu chung cư và trung tâm thương mại cao cấp…
Bất động sản - 26/03/2025 11:00
Doanh nghiệp nào đứng sau dự án chế biến cát hơn 2.100 tỷ ở Huế ?
Dự án nhà máy chế biến cát thạch anh công nghệ cao creanza do CTCP vật liệu công nghệ cao Creanza làm chủ đầu tư với quy mô 2.187 tỷ đồng.
Đầu tư - 26/03/2025 09:43
- Đọc nhiều
Đáng đọc
- Đáng đọc
'Bối cảnh mới mở ra những cơ hội đầu tư chưa từng có'
Tài chính - Update 6 day ago
Phát triển kinh tế tư nhân - đòn bẩy cho một Việt Nam thịnh vượng
Sự kiện - Update 1 week ago
Điểm tên nhóm ngành hưởng lợi từ thương chiến
Đầu tư thông minh - Update 1 week ago
Khi nào cổ phiếu VNM đảo chiều?
Tài chính - Update 1 month ago