Đánh giá ứng viên và yêu cầu với công việc: Thay đổi và thích ứng
Theo các chuyên gia, từ yêu cầu thực tế, việc tuyển dụng nhân lực cần dựa vào năng lực cụ thể thay vì phụ thuộc vào bằng cấp, cũng như cần xóa đi những nhìn nhận thiếu thiện cảm với đào tạo nghề...
Một lớp đào tạo nghề. (Nguồn: TTXVN)
Các nhà tuyển dụng (người sử dụng) lao động luôn trông cậy vào các trường đại học và cao đẳng vì đây chính là những nguồn cung cấp nhân lực quan trọng. Tuy vậy mối quan hệ giữa họ ngày càng thiếu chặt chẽ, khi mà hầu hết các trường chưa đặt việc đào tạo những kỹ năng làm việc cũng như những năng lực sẵn sàng để sinh viên có thể tìm được công việc với thu nhập ổ định ngay sau khi tốt nghiệp lên mức ưu tiên hàng đầu.
Đa số các sinh viên đại học sau 4 năm học không được trang bị những kỹ năng thực tế để đảm nhiệm vai trò của mình khi được nhà tuyển dụng thuê. Điều này không chỉ ảnh hưởng tới các nhà tuyển dụng mà cả chính những người lao động khiến nhiều người trong số họ sẽ bị rơi vào tình trạng thất bại ngay khi bắt đầu sự nghiệp của mình.
Đây là một thực tế ở rất nhiều nước trên thế giới bao gồm cả những nước có nền giáo dục từ trước tới nay được đánh giá là tiên tiến như Mỹ.
Cung cấp mô hình đào tạo kỹ năng
Để thay đổi thực trạng này các trường đại học hay cơ sở giáo dục cần cung cấp những mô hình đào tạo cho phép sinh viên thu nhận được những kỹ năng để có thể được tuyển dụng.
Ngược lại, các nhà tuyển dụng cũng cần tăng thêm sự tuyển dụng dựa vào kỹ năng thay vì thuần tuý dựa vào bằng cấp, xóa bỏ ác cảm với đào tạo nghề để tạo ra các cơ hội bình đẳng cho các sinh viên.
Các trường và cơ sở giáo dục không thực sự có trách nhiệm giải trình về việc phải đảm bảo các sinh viên tốt nghiệp được trang bị những năng lực và kỹ năng nhờ để có thể được tuyển dụng vào công việc có thu nhập tài chính ổn định.
Hiện nay, các nhà tuyển dụng vẫn sử dụng điều kiện sơ đẳng - tốt nghiệp đại học để xác định các ứng viên cho việc tuyển dụng, đây là hệ thống cổ hủ không còn phù hợp với thế giới hiện đại.
Để thích ứng với sự phát triển, theo các chuyên gia, hệ thống giáo dục cần được đánh giá lại để có thể trang bị cho sinh viên các kỹ năng phù hợp với nhu cầu tuyển dụng. Các nhà tuyển cần thay đổi và điều chỉnh phương pháp đánh giá ứng viên và yêu cầu đối với công việc.
Tại Mỹ, một khảo sát được thực hiện bởi Cengage trong vòng 5 năm với đối tượng là các sinh viên tốt nghiệp đại học hệ 4 năm và hệ 2 năm, kết quả ghi nhận 18.8% các sinh viên cho biết họ không được trang bị những kỹ năng được yêu cầu để có thể làm ngay được công việc đầu tiên mà họ được giao sau khi tốt nghiệp.
Có tới 53% sinh viên ra trường không ứng tuyển vào các vị trí khởi điểm trong lĩnh vực được đào tạo vì cảm thấy không đủ trình độ, một nửa trong số đó cảm thấy không đủ khả năng vì thấy rõ mình không có đủ các điều kiện yêu cầu được nêu ra trong mô tả công việc.
Đòi hỏi bằng cấp: Rào cản lớn
Một số nước châu Âu như Đức, Thuỵ Sỹ…trong nhiều thập kỷ qua đã nhìn nhận việc đào tạo nghề là con đường nghề nghiệp phù hợp với tầng lớp trung lưu, đây là hệ thống hữu hiệu trong việc trang bị cho sinh viên các kỹ năng làm việc thực tế.
Trong khi đó ngay cả ở Mỹ, có hơn 60% các công việc thông thường (open job) đòi hỏi tốt nghiệp đại học hoặc tương đương. Thực tế đây là điều không cần thiết với nhiều công việc và đây cũng chính là lý do hạn chế nhiều người Mỹ tiếp cận được với việc làm.
Tệ hại hơn là có đến 60% giới quản lý nhân sự trong khảo sát cho biết họ bỏ đi không thương tiếc các hồ sơ đăng tuyển không có bằng đại học mà không cần xem xét năng lực ứng viên.
Điều này có nghĩa là các doanh nghiệp mất đi hàng triệu ứng viên đủ năng lực vì với người Mỹ việc có được tấm bằng đại học là không đơn giản.
Học phí (chưa kể chi phí ăn ở) cho đại học 4 năm tại các trường công lập dành cho người trong tiểu bang là khoảng 10,000$/ năm và 27,000$ cho người ngoài bang, học phí trung bình ở các trường tư là 37,000$, so với thu nhập trung bình của người dân là 68,000$ thì rõ ràng chi phí đào tạo trên là không nằm trong khả năng của nhiều người Mỹ.
Đào tạo và Tuyển dụng, cần sự song hành từ đầu
Để tạo được nguồn lực lao động có kỹ năng làm việc đòi hỏi cả hai phía người tuyển dụng và các cơ sở đào tạo nhận thức và thực hiện những vai trò của mình một cách cụ thể.
Về phía người sử dụng lao động, trước hết bắt đầu với nhìn nhận các lối mòn về giáo dục truyền thống không còn là tiêu chuẩn; xem xét trong số các công việc thông thường có bao nhiêu hạng mục thực sự đòi hỏi phải có bằng cấp truyền thống.
Các kỹ năng cần thiết cho các vị trí công việc đấy có thể được trang bị thông qua các phương thức đào tạo phi truyền thống.
Xét xét và điều chỉnh nội dung mô tả công việc trong các thông tin tuyển dụng để tránh tạo rào cản cho các ứng viên tự đánh giá mình thấp vì không đạt được các yêu cầu của người tuyển dụng, bao gồm cả các yêu cầu về bằng cấp và cơ sở cấp bằng; cung cấp các khoá đào tạo và các chương trình huấn luyện nâng cao kỹ năng và chứng chỉ.
Về phía các cơ sở giáo dục, đào tạo, cần hợp tác song hành với các nhà tuyển dụng, người sử dụng lao động để đào tạo những kỹ năng phù hợp với yêu cầu của công việc thực tế; thường xuyên đối thoại với các doanh nghiệp, người sử dụng lao động để điều chỉnh nội dung đào tạo thay vì tin tưởng 1 cách chủ quan vào chuyên môn của mình.
Cung cấp nhiều sự lựa chọn cho các khoá đào tạo, với chứng chỉ, tín chỉ phù hợp với nhu cầu và mối quan tâm của sinh viên; giúp sinh viên xác định và phát triển các kỹ năng cần thiết trong công việc thực tế và khả năng thể hiện với các nhà tuyển dụng.
Việc thiếu song hành trong các cơ sở đào tạo giữa thành tích về tuyển sinh và đào tạo các kỹ năng sẵn sàng cho công việc, tạo ra sự khó khăn cho các bên tuyển dụng và sử dụng lao động, khi đứng trước sự lựa chọn giữa một bên là các sinh viên với bằng cấp và bên còn lại là những sinh viên được trang bị kỹ năng cần thiết cho việc làm.
Câu trả lời nằm ở thái độ của người sử dụng lao động đối với các phương thức giáo dục, đào tạo phi truyền thống để có thể tạo ra lực lượng lao động phong phú và đủ năng lực sẵn sàng cho tương lai.
Cũng đã đến lúc cần nhìn nhận việc tuyển dụng dựa vào năng lực thực tế thay vì phụ thuộc vào bằng cấp, xóa đi những nhìn nhận thiếu thiện cảm với đào tạo nghề để mở ra những cơ hội công bằng cho tất cả các sinh viên.
(Theo Vietnam+)
- Cùng chuyên mục
Đầu tư bổ sung vốn điều lệ cho Agribank - Tăng cường vai trò ngân hàng chủ lực phát triển “Tam nông” và nền kinh tế
Ngày 06/7/2026, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 1206/QĐ-TTg phê duyệt chủ trương về mức vốn đầu tư bổ sung vốn điều lệ cho Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam (Agribank) giai đoạn 2025-2027 tương ứng với số lợi nhuận còn lại thực nộp ngân sách Nhà nước giai đoạn 2025-2027, số tiền 29.690 tỷ đồng.
Doanh nghiệp - 10/07/2026 09:00
Cổ phiếu chip kéo Nasdaq tăng mạnh, giá vàng và bạc phục hồi
Nhóm bán dẫn dẫn dắt đà tăng trên Phố Wall trong phiên 9/7, trong khi vàng và bạc phục hồi sau nhịp giảm trong bối cảnh giá dầu đi xuống.
Thị trường - 10/07/2026 08:36
Agribank chào bán 15.000 tỷ đồng trái phiếu ra công chúng 2026
Nhằm gia tăng cơ hội đầu tư an toàn, hiệu quả cho khách hàng và bổ sung nguồn vốn dài hạn phục vụ cho vay phát triển kinh tế, Agribank chào bán 15.000 tỷ đồng trái phiếu ra công chúng năm 2026 với lãi suất hấp dẫn.
Doanh nghiệp - 10/07/2026 08:00
Quản trị minh bạch: Nền tảng bền vững trong hành trình ESG của PVFCCo – Phú Mỹ
Trong bức tranh ESG, nếu "E - Enviromental" thể hiện cam kết về môi trường, "S - Social" phản ánh trách nhiệm với xã hội, thì "G – Governance", hay quản trị doanh nghiệp – chính là nền tảng bảo đảm cho các cam kết đó được triển khai một cách thực chất. Ở Tổng công ty Phân bón và Hóa chất Dầu khí (PVFCCo – Phú Mỹ), quản trị không chỉ là tuân thủ pháp luật, mà còn là năng lực điều hành hiệu quả, kiểm soát rủi ro, tạo dựng niềm tin dài hạn cho cổ đông, khách hàng, đối tác và các bên liên quan.
Doanh nghiệp - 10/07/2026 08:00
Từ tài nguyên Việt Nam đến đối tác quốc tế: MSR mở rộng vai trò trong chuỗi cung ứng vật liệu chiến lược toàn cầu
Masan High-Tech Materials (UPCoM: MSR, "MSR" hoặc "Công ty"), một trong những nền tảng khai thác và chế biến vonfram tích hợp lớn nhất thế giới ngoài Trung Quốc, hôm nay công bố thiết lập quan hệ hợp tác chiến lược với GB Innovation ("GBI"), doanh nghiệp khai thác và phát triển tài nguyên vonfram của Hàn Quốc.
Doanh nghiệp - 10/07/2026 08:00
Giá xăng đồng loạt giảm, giá dầu diesel lên 21.745 đồng/lít
Từ 15h ngày 9/7, giá bán tối đa của hai loại xăng sinh học giảm 412–539 đồng/lít, trong khi dầu diesel tăng 569 đồng/lít lên 21.745 đồng/lít.
Thị trường - 09/07/2026 15:18
Giá dầu lên cao khi ông Trump dọa không kích mới nhằm vào Iran
Giá dầu thế giới trong phiên giao dịch ngày 8/7 tăng gần 5% và chốt ở mức cao nhất trong hơn hai tuần, sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump cảnh báo Washington có thể tiến hành các cuộc không kích mới nhằm vào Iran.
Thị trường - 09/07/2026 14:00
Phố Wall diễn biến trái chiều, giá vàng và Bitcoin chịu sức ép
Phố Wall khép phiên 8/7 không đồng nhất khi giá dầu tăng làm trỗi dậy lo ngại lạm phát trong khi giá vàng giảm trong phiên Mỹ và Bitcoin lùi xuống gần 62.000 USD.
Thị trường - 09/07/2026 11:25
VPBank bổ nhiệm thêm một Phó Chủ tịch HĐQT
Bà Phạm Thị Nhung, thành viên Hội đồng quản trị VPBank, vừa được bổ nhiệm giữ vị trí Phó Chủ tịch HĐQT, đánh dấu bước kiện toàn bộ máy lãnh đạo cấp cao ngân hàng trong giai đoạn chuẩn bị triển khai chiến lược phát triển 5 năm mới (2026–2030).
Doanh nghiệp - 09/07/2026 08:15
Matsuya R&D và cuộc cách mạng nhà máy may mặc
Ngành công nghiệp may mặc toàn cầu, trị giá hàng trăm tỷ USD, từ lâu vẫn được xem là một lĩnh vực thâm dụng lao động (labor intensive) bậc nhất. Những năm gần đây, trong khi các ngành ô-tô hay điện tử đã trải qua nhiều thay đổi to lớn nhờ vào tiến bộ tự động hóa và công nghệ robot thì phần lớn các nhà máy may mặc hiện đại vẫn phụ thuộc nhiều vào sức người. Nguyên nhân là do đặc tính của vải: mềm, dễ co giãn và biến dạng, khiến việc định vị chính xác trở nên vô cùng khó khăn. Tuy nhiên, Matsuya R&D – một tập đoàn công nghệ của Nhật Bản – đang dần phá vỡ rào cản đó.
Doanh nghiệp - 08/07/2026 15:22
Giá dầu tăng hơn 3% khi Mỹ siết trừng phạt Iran
Giá dầu thế giới tăng mạnh trong phiên giao dịch ngày 7/7 sau khi Mỹ rút lại giấy phép tạm thời cho phép Iran xuất khẩu dầu, trong bối cảnh căng thẳng tại eo biển Hormuz leo thang sau các vụ tấn công nhằm vào tàu thương mại.
Thị trường - 08/07/2026 14:30
Nasdaq giảm hơn 1% vì cổ phiếu chip, giá vàng lùi về 4.100 USD
Cổ phiếu bán dẫn kéo ba chỉ số chính của Phố Wall giảm trong phiên 7/7, trong khi dầu tăng mạnh vì căng thẳng tại eo biển Hormuz và vàng giao ngay lùi về quanh 4.100 USD/ounce trong đầu phiên châu Á.
Thị trường - 08/07/2026 12:34
Quy hoạch 100 năm Hà Nội: "Cú hích" định danh bất động sản ven hồ
Ngày 29/6, Hà Nội vừa chính thức công bố Quy hoạch Thủ đô với tầm nhìn 100 năm, định hướng phát triển tập trung vào không gian công cộng tại nội đô, theo đó, nguồn cung bất động sản thấp tầng vốn đã khan hiếm nay càng trở thành "của hiếm".
Doanh nghiệp - 08/07/2026 11:50
DNSE mở rộng quy mô thị phần phái sinh lên hơn 6 lần sau hơn hai năm
Chứng khoán DNSE ghi dấu ấn trên bảng xếp hạng (BXH) thị phần môi giới Quý II/2026 do HNX công bố khi hiện diện ở vị trí thứ 8 trong Top 10 thị phần môi giới cổ phiếu niêm yết; đồng thời duy trì vị trí thứ 2 trên thị trường chứng khoán phái sinh với xấp xỉ 25,5% thị phần.
Doanh nghiệp - 08/07/2026 11:10
SHB khẳng định vị thế Top 10 Ngân hàng thương mại Việt Nam uy tín năm 2026
SHB vừa được vinh danh trong Top 10 Ngân hàng thương mại Việt Nam uy tín năm 2026 và TOP 5 Ngân hàng TMCP tư nhân uy tín do Vietnam Report công bố. Kết quả này ghi nhận những nỗ lực không ngừng của SHB trong việc củng cố năng lực tài chính, đẩy mạnh chuyển đổi số, nâng cao chất lượng dịch vụ và phát triển bền vững, đồng thời khẳng định vị thế của ngân hàng trong nhóm các tổ chức tài chính hàng đầu Việt Nam.
Doanh nghiệp - 08/07/2026 11:09
Giải mã sức hút từ giải pháp tài chính vượt trội của Vlasta Premier - Phú Thuận
Giữa bối cảnh thị trường bất động sản ngày càng chọn lọc, yếu tố tài chính trở thành chìa khóa quyết định. Với chính sách thanh toán linh hoạt, "đo ni đóng giày" theo từng nhu cầu, Vlasta Premier - Phú Thuận đang nổi lên như một lựa chọn đáng chú ý tại Nam TP. Hồ Chí Minh.
Doanh nghiệp - 07/07/2026 14:36
- Đọc nhiều
-
1
Ông chủ phía sau dự án bệnh viện gần 5.000 tỷ đồng 'đắp chiếu' ở Đà Nẵng
-
2
Kinh tế TP.HCM đang dần vận hành bằng những động lực mới
-
3
Kỷ lục chưa từng có về số doanh nghiệp giải thể
-
4
Nghệ An trước vận hội mới - Bài cuối: Khát vọng cực tăng trưởng mới
-
5
Các tập đoàn toàn cầu không còn đến Việt Nam vì ưu đãi
Đáng đọc
- Đáng đọc
Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết mới về FDI
Sự kiện - Update 3 week ago
Đổi vàng lấy nhà: Lối mở mới cho bài toán vốn bất động sản?
Tài chính - Update 1 month ago
[Café cuối tuần] Khi bất động sản phải quay về đúng giá trị
Đầu tư - Update 1 month ago




















