Các đối thủ châu Á đang 'gặm nhấm' thị phần xuất khẩu sang Mỹ của Trung Quốc

Vào năm 2022, Trung Quốc đại lục và Hồng Kông chiếm tổng cộng 50,7% tổng nhập khẩu hàng hóa sản xuất của Hoa Kỳ từ 14 LCC châu Á. Con số này giảm từ 53,5% vào năm 2021 và tiếp tục xu hướng giảm bắt đầu từ năm 2013, theo báo cáo Reshoring Index hàng năm của công ty tư vấn quản lý Kearney.

14 LCC châu Á bao gồm Trung Quốc đại lục, Hồng Kông, Đài Loan, Ấn Độ, Việt Nam, Thái Lan, Malaysia, Indonesia, Philippines, Singapore, Campuchia, Pakistan, Bangladesh và Sri Lanka.

Theo báo cáo, thị phần của Trung Quốc tiếp tục giảm mặc dù nhập khẩu hàng hóa sản xuất của Mỹ từ 14 LCC châu Á đã tăng 11% vào năm 2022 lên hơn 1 nghìn tỷ USD.

Thị phần xuất khẩu của Hoa Kỳ từ Trung Quốc đại lục và Hồng Kông chủ yếu do Việt Nam, Ấn Độ, Đài Loan và Thái Lan đảm nhận.

Đã có sự dịch chuyển sản xuất ra khỏi Trung Quốc đại lục và Hồng Kông, với nhiều công ty điều chỉnh chuỗi cung ứng của họ để giảm sự phụ thuộc vào quốc gia do những lo ngại như sở hữu trí tuệ, thuế quan, căng thẳng địa chính trị và khả năng phục hồi chuỗi cung ứng do chính sách của chính phủ Trung Quốc gây ra, báo cáo cho biết.

Báo cáo cũng đề cập rằng các tập đoàn điện tử tiêu dùng như Apple Inc. và Samsung Electronics Co đã chuyển các cơ sở sản xuất của mình từ Trung Quốc và mở rộng các cơ sở sản xuất của họ ở Việt Nam, và gần đây nhất là ở Ấn Độ, trong nỗ lực đa dạng hóa chuỗi cung ứng của các tập đoàn này.

Hòa mình vào xu hướng này, chính phủ các LCC châu Á cũng đã tập trung vào việc xây dựng cơ sở hạ tầng và đưa ra các biện pháp khuyến khích để tạo ra hệ sinh thái ngành của riêng họ.

Trong số 200 nhà cung cấp hàng đầu của Apple, số công ty thành lập nhà máy tại Việt Nam đã tăng từ 17 vào năm 2018 lên 23 vào năm 2020, bao gồm 7 công ty Trung Quốc đại lục, theo báo cáo tháng 5 của công ty TNHH Chứng khoán Everbright.

Một xu hướng tương tự đã được ghi nhận trong ngành dệt may, với báo cáo nêu rõ rằng chi phí lao động ngày càng tăng, tắc nghẽn chuỗi cung ứng và các mối quan tâm xã hội đã đẩy nhanh quá trình dịch chuyển của ngành này ra khỏi Trung Quốc đại lục và Hồng Kông để đến các LCC châu Á khác, vẫn theo báo cáo này.

Cuộc di cư sản xuất này có khả năng mang lại lợi ích cho một số quốc gia có nền công nghiệp hóa chưa cao, chẳng hạn như Campuchia. Năm ngoái, chính quyền Campuchia đã công bố kế hoạch mở rộng ngành công nghiệp ô tô và điện tử bằng cách đầu tư hơn 2 tỷ USD trong ba năm tới, báo cáo cho biết.

Báo cáo cũng cho biết từ năm 2018 đến năm 2022, xuất khẩu hàng điện tử của Campuchia sang Mỹ đã tăng trưởng với tốc độ tăng trưởng kép hàng năm là 128%, mặc dù xuất phát từ một cơ sở rất nhỏ.

Quốc gia này cùng với Thái Lan, Việt Nam và Ấn Độ là một trong những những người hưởng lợi sớm từ việc chuyển sản xuất chất bán dẫn ra khỏi Trung Quốc đại lục và Hồng Kông, vẫn theo nội dung của báo cáo.

Chuyển sản xuất sang Mexico và Mỹ

Theo báo cáo, một số công ty, đặc biệt là những công ty muốn tiết kiệm chi phí hậu cần và vận chuyển cho các sản phẩm tiêu dùng lớn hơn, cồng kềnh hơn, có mật độ giá trị tương đối thấp, đang đa dạng hóa hoàn toàn nguồn sản xuất của mình khỏi châu Á và chuyển sang Mexico và Mỹ.

Ví dụ, báo cáo trích dẫn các công việc lắp ráp đồ nội thất, được thực hiện ngày càng nhiều ở Mexico, một xu hướng được thúc đẩy bởi các nhà sản xuất Trung Quốc, những người đã và đang thiết lập hoạt động tại các khu công nghiệp tập trung gần thành phố Monterrey của Mexico và các thành phố khác gần biên giới với Mỹ.

Báo cáo cho biết thêm rằng hơn 80% các công ty được khảo sát trong hầu hết các ngành công nghiệp cho biết họ có kế hoạch chuyển ít nhất một phần hoạt động sản xuất của mình trở lại Mỹ trong vòng ba năm tới.

Một số công ty này hoạt động trong các ngành đang được khuyến khích bởi Đạo luật giảm lạm phát của chính phủ Hoa Kỳ và Đạo luật CHIPS, nhắm mục tiêu tương ứng vào ngành công nghiệp xe điện và ngành công nghiệp bán dẫn.

Tuy nhiên, báo cáo cho biết các công ty hóa chất, đặc biệt là những công ty liên quan đến hóa chất cơ bản, có thể gặp khó khăn khi đưa hoạt động sản xuất trở lại thế giới phương Tây do những lo ngại về môi trường và chi phí.

Ngành công nghiệp hóa chất cơ bản, vốn chứng kiến sự dịch chuyển ra khỏi Trung Quốc đại lục và Hồng Kông trong đại dịch Covid-19, có thể ngày càng trở nên phụ thuộc vào quốc gia châu Á này một lần nữa.

(Theo Caixin Global và Economic Times)

Bài liên quan

Ấn Độ lên kế hoạch lấp đầy thị trường xuất khẩu Trung Quốc bỏ trống

10 thành phố xuất nhập khẩu hàng đầu của Trung Quốc

Mạng nhện đường sắt xuyên biên giới và tham vọng thương mại của Trung Quốc

Châu Âu, chứ không phải châu Á là người hưởng lợi từ sự phục hồi của Trung Quốc