Ông Trump tự tin về thỏa thuận thương mại Mỹ-Trung

Ngày 27/10, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết Washington và Bắc Kinh đã sẵn sàng đạt được một thỏa thuận thương mại trước thềm cuộc gặp dự kiến giữa ông và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình.

Phát biểu trên chuyên cơ Không lực Một trên đường từ Malaysia đến Nhật Bản, ông Trump chia sẻ rằng ông có thể ký một thỏa thuận về TikTok sớm nhất là vào thứ Năm (30/10), ngày mà ông dự kiến gặp nhà lãnh đạo Trung Quốc.

"Tôi rất tôn trọng Chủ tịch Tập, và chúng tôi sẽ đạt được thỏa thuận", Tổng thống Mỹ nhấn mạnh.

Nỗ lực hạ nhiệt căng thẳng

Trước khi ông Trump đến Kuala Lumpur để tham dự Hội nghị cấp cao ASEAN, các nhà đàm phán hàng đầu của Mỹ và Trung Quốc đã gặp nhau để bàn thảo các vấn đề gai góc về thương mại giữa hai nước.

Ngày 26/10, nhà đàm phán thương mại hàng đầu của Trung Quốc Lý Thành Cương cho biết hai bên đã đạt được đồng thuận sơ bộ sau "những cuộc thảo luận rất căng thẳng" về một loạt các vấn đề, bao gồm kiểm soát xuất khẩu, fentanyl và phí vận chuyển của tàu thủy.

Bước tiếp theo là cả hai bên hoàn tất các thủ tục phê duyệt nội bộ, ông Lý nói thêm.

Trả lời phỏng vấn đài CBS, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent cho biết Mỹ sẽ không áp thuế bổ sung 100% như Trump đe dọa trước đó sau "cuộc họp hai ngày rất tốt đẹp" với các quan chức Trung Quốc.

Trong chương trình "This Week" của ABC News, ông Bessent cho biết các cuộc đàm phán đã tạo ra một "khuôn khổ đáng kể" để xoa dịu lo ngại của nông dân trồng đậu nành Mỹ trước việc Trung Quốc ngừng mua.

Trung Quốc đã mua hơn một nửa lượng đậu nành của Mỹ vào năm 2023 và 2024, trị giá gần 12,8 tỷ USD vào năm 2024. Tuy nhiên, Bắc Kinh đã dừng mua nông sản này đầu năm nay sau khi ông Trump châm ngòi cho một cuộc chiến thương mại.

Ông Bessent kỳ vọng Trung Quốc sẽ trì hoãn việc kiểm soát xuất khẩu đất hiếm, dự kiến có hiệu lực trong những tuần tới, thêm một năm. Ngoài ra, ông Trump và ông Tập có thể hoàn tất một thỏa thuận cho phép ứng dụng TikTok tiếp tục hoạt động tại Mỹ.

"Chúng tôi tin rằng cả hai bên, sau khi thử thách giới hạn của nhau, có thể sẽ lại nhượng bộ", Ting Lu, chuyên gia kinh tế về Trung Quốc tại Nomura, nhận định. Chuyên gia này dự đoán mức thuế bổ sung 100% đối với hàng hóa Trung Quốc "chắc chắn sẽ không được thực hiện" khi cả hai bên có thể sẽ gia hạn thỏa thuận đình chiến thuế quan hiện tại.

Đổi lại, Bắc Kinh có thể tiếp tục mua đậu nành của Mỹ và nới lỏng việc thực thi các biện pháp kiểm soát xuất khẩu đất hiếm, ông Lu nói thêm.

Mỹ đạt nhiều thỏa thuận với các nước ASEAN

Trong chuyến công du châu Á kéo dài gần 1 tuần, Tổng thống Trump đã đạt được một loạt thỏa thuận thương mại và một thỏa thuận hòa bình nhằm củng cố vị thế của mình trước khi gặp ông Tập Cận Bình.

Trong chặng dừng chân đầu tiên tại Malaysia, ông Trump đã ký các thỏa thuận thương mại và khoáng sản riêng rẽ với Malaysia và Campuchia, cũng như các khuôn khổ cho các hiệp định thương mại với Thái Lan và Việt Nam.

Bốn quốc gia nói trên đã cam kết xóa bỏ các rào cản thương mại, dành quyền tiếp cận thị trường ưu tiên cho hàng hóa của Mỹ và tăng cường mua các sản phẩm nông nghiệp, năng lượng và máy bay của Mỹ.

Có rất ít chi tiết được công bố về phạm vi của các khuôn khổ thương mại mới. Theo tuyên bố chung từ Nhà Trắng, Washington sẽ giữ nguyên mức thuế suất 19% đối với hầu hết hàng xuất khẩu từ Malaysia, Campuchia và Thái Lan, trong khi một số sản phẩm sẽ không phải chịu thuế.

Mỹ vẫn sẽ duy trì mức thuế quan 20% đối với Việt Nam và một số mặt hàng đủ điều kiện được miễn thuế.

Còn Malaysia đồng ý không áp đặt lệnh cấm hoặc hạn ngạch đối với xuất khẩu các khoáng sản quan trọng sang Mỹ, đồng thời đẩy nhanh việc phát triển các dự án đất hiếm mà các công ty Mỹ cần.

Trong khi đó, Thái Lan sẽ nới lỏng các rào cản thuế quan đối với hàng hóa của Mỹ như xe ô tô, thiết bị y tế và dược phẩm do Mỹ sản xuất, và nhập khẩu ethanol làm nhiên liệu. Nước này cũng cam kết nới lỏng các hạn chế sở hữu nước ngoài đối với các nhà đầu tư Mỹ trong lĩnh vực viễn thông.

Wendy Cutler, Phó chủ tịch cấp cao tại Viện Chính sách Xã hội Châu Á, cho biết các thỏa thuận tập trung vào "hợp tác hơn là các cam kết cứng rắn", trong đó có nhiều điểm quan trọng "ngắn gọn hơn đáng kể" so với các thỏa thuận thương mại trước đây của Mỹ.

"Mỹ có thể áp đặt thuế quan hoặc chấm dứt thỏa thuận nếu họ cho rằng Malaysia vi phạm các cam kết", bà Cutler nói thêm.

Tại Nhật Bản, ông Trump dự kiến sẽ gặp tân Thủ tướng Sanae Takaichi và Nhật hoàng trước khi bay đến Hàn Quốc, điểm dừng chân cuối cùng và là nước chủ nhà của Hội nghị cấp cao APEC.