Ông Trump ký sắc lệnh xóa bỏ Bộ Giáo dục Hoa Kỳ

Tuy nhiên, Tổng thống Hoa Kỳ cho biết các chương trình cốt lõi như Chương trình 1 và chương trình trợ cấp Pell sẽ được bảo toàn.

Sắc lệnh này, mặc dù không nêu chi tiết, được đưa ra chỉ một tuần sau khi cơ quan này công bố kế hoạch sa thải hàng loạt, cắt giảm một nửa lực lượng lao động và đặt ra câu hỏi về số phận của các chương trình liên bang liên quan đến hầu hết mọi khía cạnh của nền giáo dục Hoa Kỳ, từ việc phân phối hàng tỷ đô la cho các trường K-12 đến việc quản lý hoạt động cho vay sinh viên khổng lồ của Chính phủ Mỹ.

Ông Trump gây lo ngại?

Trong một buổi lễ có sự tham gia của trẻ em ngồi quanh bàn học, ông Trump cho biết chính quyền của ông đang "trả lại nền giáo dục cho các tiểu bang nơi nó thuộc về".

Ông lưu ý rằng các chương trình chính bao gồm tài trợ Chương trình I cho các trường phục vụ cộng đồng thu nhập thấp, các nguồn lực cho học sinh khuyết tật và có nhu cầu đặc biệt, và Trợ cấp Pell cho sinh viên đại học sẽ được "bảo toàn toàn bộ và phân phối lại cho các cơ quan khác".

"Ngoài những nhu cầu cốt lõi này, chính quyền này sẽ thực hiện mọi bước đi hợp pháp để đóng cửa bộ phận này", ông cho biết. "Chúng tôi sẽ đóng cửa và đóng cửa càng nhanh càng tốt. Điều đó chẳng có lợi gì cho chúng tôi".

Những người ủng hộ giáo dục đã lên án mạnh mẽ hành động của ông Trump, lập luận rằng việc giải thể bộ phận này sẽ gây hỗn loạn cho hệ thống giáo dục của đất nước và gây tổn hại đến người học.

"Nếu không có bộ phận này, sẽ có ít sinh viên có thể vào đại học hơn, những sinh viên vay tiền sẽ vỡ nợ hàng loạt và các trường đại học gian lận sẽ lợi dụng sinh viên mà không bị trừng phạt", Sameer Gadkaree, người đứng đầu Viện Tiếp cận và Thành công Đại học (Institute for College Access & Success), cho biết trong một tuyên bố.

Tuy nhiên, những người bảo thủ cho rằng những lo ngại đó là quá đáng. Frederick Hess, Giám đốc Chương trình Nghiên cứu Chính sách Giáo dục tại Viện Doanh nghiệp Hoa Kỳ, lưu ý rằng chính quyền không có kế hoạch cắt giảm các nguồn tài trợ lớn cho giáo dục, mà thay vào đó là tìm cách thay đổi người quản lý chúng.

"Bất kể điều gì xảy ra với bộ phận này và quy mô của đội ngũ nhân viên hành chính, tác động đối với sinh viên, gia đình và những người theo học đại học có thể sẽ khá hạn chế", ông nói.

Ông Trump muốn gì?

Vì Bộ Giáo dục được thành lập theo luật định, nên việc xóa bỏ hoàn toàn bộ này sẽ cần một đạo luật của Quốc hội. Nhưng người ta kỳ vọng rằng chính quyền sẽ cố gắng làm rỗng ruột hoạt động của bộ phận này bằng cách xóa bỏ các chương trình không được luật định và chuyển một số chức năng cốt lõi của bộ phận này sang các cơ quan khác.

Sắc lệnh này chỉ thị cho Bộ trưởng Giáo dục Linda McMahon thực hiện "mọi bước cần thiết để tạo điều kiện đóng cửa Bộ Giáo dục" ở 'mức độ tối đa' được luật cho phép, đồng thời "đảm bảo cung cấp liên tục các dịch vụ, chương trình và phúc lợi mà người Mỹ dựa vào".

Trước đây, ông Trump đã nói rằng ông muốn chuyển hoạt động cho vay liên bang dành cho sinh viên sang một bộ khác, có thể là Bộ Tài chính hoặc Cơ quan Quản lý Doanh nghiệp Nhỏ. Các chuyên gia thiên hữu cũng đã gợi ý rằng trách nhiệm về quyền công dân của bộ này có thể được chuyển giao lại cho Bộ Tư pháp, trong khi nguồn tài trợ cho K-12 có thể được chuyển sang Bộ Y tế và Dịch vụ Nhân sinh.

Có hợp pháp không?

Không rõ ông Trump có bao nhiêu thẩm quyền pháp lý, nếu có, để phân tán trách nhiệm của Bộ Giáo dục trong chính quyền liên bang. Ví dụ, Đạo luật Giáo dục Đại học dường như nêu rõ rằng Viện trợ Sinh viên Liên bang — văn phòng điều hành các chương trình trợ cấp Pell và cho vay sinh viên — phải được thành lập bên trong cơ quan này và Bộ trưởng Giáo dục "sẽ chịu trách nhiệm" trong việc tạo ra các chính sách và quy định quản lý hoạt động của văn phòng này.

"Luật quy định rằng đó là Văn phòng Viện trợ Sinh viên của Bộ Giáo dục Hoa Kỳ và tôi không biết làm thế nào để vượt qua điều đó", Mike Pierce, Giám đốc Trung tâm Bảo vệ Người vay Sinh viên cho biết.

Luật liên bang cho phép các cơ quan cùng nhau điều hành các dự án "chung", và một số người bảo thủ đã lập luận rằng ngôn ngữ này sẽ cho phép McMahon bắt đầu chuyển các chương trình sang các bộ khác. Nhưng việc chuyển giao quyền giám sát một thứ có quy mô và phạm vi cho vay sinh viên liên bang sẽ thực sự chưa từng thấy và việc thực hiện có thể khó khăn.

Ảnh hưởng đến các khoản vay của sinh viên?

Một số cựu quan chức cảnh báo rằng việc chuyển chương trình cho vay sinh viên cũng có nguy cơ gây gián đoạn lớn cho người vay. Nếu quá trình chuyển đổi được thực hiện cẩu thả, chính phủ có thể mất dấu thông tin như số lượng khoản thanh toán mà cá nhân đã thực hiện để xóa nợ.

"Việc chuyển các khoản vay giữa các hệ thống là vô cùng khó khăn, ngay cả trong Bộ Giáo dục", Julie Margetta Morgan, cựu Phó Thứ trưởng phụ trách giáo dục, cho biết. "Ý tưởng chuyển chúng sang một cơ quan khác là một công việc khổng lồ", bà nói.

Phần lớn chương trình cho vay sinh viên đã ở trong tình trạng bấp bênh, sau khi chính quyền chặn quyền truy cập vào các kế hoạch hoàn trả dựa trên thu nhập của chương trình — một quyết định mà nhiều người chỉ trích là phản ứng thái quá không cần thiết đối với phán quyết của tòa án liên bang.

Khi nói đến giáo dục đại học, phần lớn công việc của bộ phận này liên quan đến việc quản lý các nhà thầu lớn xử lý các nhiệm vụ như dịch vụ cho vay và xử lý các đơn xin hỗ trợ tài chính cho sinh viên. Nhiều hệ thống và cơ sở dữ liệu trực tuyến quan trọng của bộ phận này được xây dựng và điều hành bởi các công ty tư nhân đó. Về lý thuyết, một cơ quan khác có thể giám sát các nhà thầu đó, nhưng sẽ đòi hỏi nhiều chuyên môn và nhân sự tương tự như hiện có trong bộ giáo dục.

Ít nhất một số trách nhiệm có thể được chuyển giao cho các cơ quan khác một cách tương đối dễ dàng, các cựu quan chức cho biết. Ví dụ, Bộ Tài chính đã xử lý việc thu nợ cho phần lớn chính phủ liên bang và có thể đảm nhận nhiệm vụ đó đối với các khoản vay sinh viên.

Nhưng một mối quan tâm lớn là liệu chính quyền Trump sẽ cố gắng tiếp tục điều hành các chương trình như cho vay sinh viên mà không có đội ngũ nhân viên giám sát đảm bảo các trường học và đơn vị cung cấp dịch vụ tuân thủ các quy tắc liên bang nhằm bảo vệ sinh viên và người vay được hay không?