Tỷ giá hạ nhiệt nhưng khoan vội mừng

Thời điểm hiện nay là thời điểm công bố lợi nhuận quý III của nhiều doanh nghiệp. Nhiều đơn vị niêm yết công bố lợi nhuận khả quan nhưng cổ phiếu không tăng tương ứng.

Nguyên nhân một phần do thị trường chung đang bị ảnh hưởng của diễn biến tỷ giá. Từ đầu tháng 10 đến nay, tỷ giá tăng nóng trở lại. Tỷ giá trung tâm tính đến ngày 24/10 được Ngân hàng Nhà nước (NHNN) niêm yết ở mức 24.260 đồng/USD, tăng 179 đồng/USD so với đầu tháng 10. Tỷ giá tại các ngân hàng lớn như Vietcombank, BIDV, VietinBank cũng ghi nhận chiều bán ra ở 25.473 đồng/USD, sát mức đỉnh 25.500 đồng/USD tạo lập tháng 4.

Trong vài ngày gần đây, tỷ giá hạ nhiệt. Tỷ giá trung tâm ngày 29/10 được niêm yết ở 24.252 đồng/USD, giảm 8 đồng/USD so với ngày 24/10. Tỷ giá chiều bán ra ở các ngân hàng lớn theo đó cũng xuống 25.464 đồng/USD, vẫn là mức trần trong biên độ +/- 5% quanh tỷ giá trung tâm.

Tại Chương trình Khớp lệnh – Tài chính thịnh vượng: “Đô” vật, ông Nguyễn Việt Đức – Giám đốc Kinh doanh số Chứng khoán VPBank (VPBankS) nhấn mạnh tỷ giá rõ ràng là yếu tố nhà đầu tư nên quan tâm, phản ánh tất cả câu chuyện về lạm phát, chênh lệch lãi suất và dòng tiền.

Nhìn vào lịch sử, năm 2016, ông Donald Trump lên làm Tổng thống thì USD tăng mạnh. Gần đây, khi ông Trump có vẻ thắng thế trong cuộc bầu cử, USD cũng bứt rất mạnh, chỉ số DXY (chỉ số đo lượng sức mạnh đồng USD) đã tăng từ 100 lên 104 trong 1 tháng qua. Ông Đức cho rằng nếu ông Trump thắng cử thực sự thì nhiều khả năng DXY có thể lên 108.

Đầu năm, giới phân tích kỳ vọng Fed hạ lãi suất và lãi suất trái phiếu đi xuống. Hiện nay, ông Trump có khả năng thắng cử, lãi suất trái phiếu Mỹ 10 năm tăng trở lại từ 3,7 lên 4,2. Nếu trường hợp lãi suất trái phiếu Mỹ 10 năm lên mức 5 thì không chỉ xấu cho thị trường chứng khoán (TTCK) Việt Nam mà cả thế giới.

Chuyên gia VPBankS chỉ ra nguyên nhân do khi ông Trump lên thì chính sách của ông liên quan nhiều đến thâm hụt ngân sách. Nếu thâm hụt ngân sách nhiều thì phải phát hành trái phiếu, khi đó lãi suất trái phiếu khó giảm nhanh được bởi chỉ có duy trì mới thu hút được người mua.

Riêng Việt Nam, tỷ giá tăng đi kèm với cán cân thanh toán thâm hụt khiến cho sự việc càng đáng lo hơn. Cán cân thanh toán trong 6 tháng đầu năm đã thâm hụt khoảng 7 tỷ USD trong khi cùng kỳ năm ngoái dương 3 - 4 tỷ USD. Nhìn lại, trong cán cân thanh toán, hạng mục xuất nhập khẩu và FDI vẫn duy trì so với năm ngoái nhưng một số hạng mục xấu đi như trả nợ vay nước ngoài 2,4 tỷ USD, bị nước ngoài rút 2 tỷ USD và khoản lỗ và sai sót đến 4 tỷ USD (có thể đến từ những nguồn chuyển tiền mà không được thống kê).

Các yếu tố này buộc NHNN phải có động thái nhiều hơn bao gồm phát hành tín phiếu và mua lại USD từ các ngân hàng thương mại (đã mua khoảng 2 tỷ USD), thể hiện sự căng thẳng nhất định của tỷ giá hiện tại.

Vài ngày gần đây, tỷ giá có vẻ hạ nhiệt trước hành động thiết thực của NHNN. Song, Giám đốc số VPBankS cho rằng vẫn chưa thể biết được đồng USD đã dừng đà tăng hay chưa. Vấn đề này phải chờ xem ông Donald Trump hay bà Kamala Harris chiến thắng, qua đó biết được chính sách của Mỹ đi theo hướng nào.

Về mặt lộ trình bầu cử Mỹ, ông Đức cho biết sẽ tiến hành bầu cử vào ngày 5/11, thông thường một ứng viên thắng rõ ràng thì đến mùng 7 – 8 là có kết quả. Tuy nhiên cán cân năm nay khá cân bằng, đến sát bầu cử mà 2 ứng viên có tỷ lệ bầu 47%, được đánh giá là một trong những cuộc bầu cử sát sao nhất của nước Mỹ. Do vậy, có thể phải đến giữa tháng 11 đầu tháng 12 cuộc bầu cử mới có kết quả.

Nhìn vào dữ liệu lịch sử, tỷ giá tăng thì thị trường xuống mạnh. Chuyên gia VPBankS cho hay DXY đang ở 104 thì đáy của VN-Index ở 1.240 điểm. Trong trường hợp DXY tăng hơn nữa thì nhiều khả năng phải chuẩn bị cho kịch bản chỉ có một nhịp hồi và sau đó test lại vùng đáy mạnh 1.200 điểm trong quý IV.

Trong bối cảnh đó, ông Đức chỉ ra một vài nhóm ngành triển vọng nhà đầu tư có thể giải ngân để chờ đến năm 2025. Đó là ngành chứng khoán với kỳ vọng được nâng hạng thị trường vào 2025, mã chứng khoán nào giảm thì nên mua vào. Thứ 2, câu chuyện quan tâm tiếp theo là nhóm bất động sản, giá chung cư tăng rất mạnh nên doanh nghiệp nào không dính đến trái phiếu và có chung cư bán ngay thì lợi nhuận sẽ tăng. Thứ 3, nhóm ngân hàng phục thuộc vào nền kinh tế và bất động sản, nên ngân hàng ăn theo bất động sản như TPBank, VPBank hay MBBank có thể quan tâm nếu nhà đầu tư tin bất động sản phục hồi mạnh năm sau.