Thận trọng với chứng khoán phái sinh

LÊ QUÝ
07:43 08/07/2018

Giả sử 1 cổ phiếu nào đó có giá 10.000 đồng do người đầu tiên nắm giữ. Sau đó người này bán cho người thứ hai với giá 12.000 đồng, người thứ hai bán lại cho người thứ ba với giá 16.000 đồng và người thứ ba bán lại cho người thứ tư với giá 20.000 đồng.

Như vậy người thứ nhất lãi 2.000 đồng, người thứ hai lãi 4.000 đồng, và người thứ ba lãi 4.000 đồng. Tổng số tiền lãi của 3 người là 10.000 đồng, bằng số tiền mà người thứ tư phải bỏ ra thêm so với giá ban đầu để sở hữu cổ phiếu này.

20413_phai_sinh_600

Nhưng như vậy có phải người thứ tư lỗ 10.000 đồng không Nếu cổ phiếu này được chia cổ tức hàng năm được 5.000 đồng/cổ phiếu thì việc nắm giữ cổ phiếu này của người thứ tư là một khoản đầu tư hiệu quả vì mức sinh lời trên vốn đầu tư lên đến 25%/năm. Với mức sinh lời này, nếu người thứ tư bán cho một người nào đó, người này hoàn toàn có thể bán với giá trên 20.000 đồng.

Còn chứng khoán phái sinh thì sao? Từ điển tiếng Việt định nghĩa: “phái sinh là cái sinh ra từ yếu tố gốc bằng việc thêm, bớt hay biến đổi một vài thành tố nào đó của cái gốc”. Với chứng khoán phái sinh, chỉ đơn giản là một trò chơi zero sum game (người này được thì người kia mất, sau khi cộng tất cả các lợi ích, trừ đi các khoản thiệt hại, ta được kết quả là 0) vì nó không có lợi tức được chia từ lợi nhuận của doanh nghiệp. Người này kiếm được tiền thì sẽ có một số tiền tương ứng bị mất bởi ai đó. Nếu các công ty chứng khoán không tham gia mua, bán chứng khoán phái sinh thì cái mà họ chắc chắn thu được là phí giao dịch và lãi cho vay margin. Một khoản thu đáng kể nếu giao dịch phái sinh rất lớn.

Chứng khoán phái sinh bắt đầu đi vào giao dịch vào ngày 10-8-2017. Trong quí 1-2018, khối lượng giao dịch bình quân đạt 22.884 hợp đồng/phiên, tăng 63% so với quí 4-2017. Tổng số tài khoản giao dịch phái sinh tại thời điểm cuối tháng 6-2018 là 35.275 tài khoản, gấp 2 lần so với cuối năm 2017. Giá trị giao dịch danh nghĩa của chứng khoán phái sinh thời gian gần đây tăng vọt lên hơn 10.000 tỉ đồng/phiên so với mức bình quân 3.257 tỉ đồng/ phiên trong tháng 4-2018.

Trước khi chứng khoán phái sinh được giao dịch, Thời báo Kinh tế Sài Gòn đã có bài cảnh báo Bài học từ chứng khoán phái sinh của Trung Quốc đăng ngày 20-1-2017. Một điều dễ dàng nhận thấy là từ khi giao dịch chứng khoán phái sinh sôi động thì chỉ số của chứng khoán cơ sở đã bị bóp mép rõ rệt. Chứng khoán cơ sở đã không còn phản ánh thường thấy về hoạt động của doanh nghiệp, của nền kinh tế. Mà chứng khoán cơ sở mới là kênh huy động vốn cho doanh nghiệp, từ đó mới thúc đẩy sản xuất, kinh doanh phát triển, đưa nền kinh tế đất nước phát triển.

Thiết nghĩ Nhà nước và các cơ quan quản lý tài chính chứng khoán nên thận trọng với chứng khoán phái sinh.

Chứng khoán phái sinh là một tên gọi chung cho những công cụ tài chính trong đó giá trị của chúng phụ thuộc vào giá trị của một hay nhiều loại tài sản cơ sở (các tài sản cơ sở có thể là chứng khoán, chỉ số chứng khoán, ngoại tệ, vàng, danh mục đầu tư hoặc rủi ro phá sản). Chúng là những hợp đồng tài chính trong đó các bên tham gia thỏa thuận về việc mua bán tài sản cơ sở với một mức giá được thỏa thuận trước ở hiện tại vào một thời điểm nhất định trong tương lai. Sản phẩm phái sinh chứng khoán là những chứng khoán phái sinh mà tài sản cơ sở là chứng khoán hoặc chỉ số chứng khoán.

Theo The Saigontimes

  • Cùng chuyên mục
VN-Index giảm 6 phiên liên tiếp, nhóm công nghệ hút dòng tiền

VN-Index giảm 6 phiên liên tiếp, nhóm công nghệ hút dòng tiền

Nhóm công nghệ là điểm sáng hiếm hoi trong phiên ngày 2/6. FPT được khối ngoại mua ròng mạnh 481 tỷ đồng và có phiên tăng giá thứ 3 liên tiếp.

Tài chính - 02/06/2026 16:18

Nắng nóng kỷ lục, doanh nghiệp điện thắng lớn nhưng cổ phiếu vẫn 'ì ạch'

Nắng nóng kỷ lục, doanh nghiệp điện thắng lớn nhưng cổ phiếu vẫn 'ì ạch'

Trong bối cảnh nắng nóng kéo dài, phụ tải liên tiếp lập đỉnh mới, triển vọng của nhóm cổ phiếu điện được đánh giá tích cực, dù vẫn đối mặt áp lực từ giá nhiên liệu đầu vào tăng cao.

Tài chính - 02/06/2026 15:14

Cổ đông lớn Stanley Brothers báo lãi năm 2025 giảm mạnh

Cổ đông lớn Stanley Brothers báo lãi năm 2025 giảm mạnh

BĐS Thành Vinh, một trong những cổ đông lớn của Chứng khoán Stanley Brothers báo lãi năm 2025 giảm mạnh, đồng thời quy mô nợ phải trả và dư nợ trái phiếu tăng mạnh.

Tài chính - 02/06/2026 10:12

Antesco mở room ngoại 49%, tăng tốc thu hút vốn quốc tế

Antesco mở room ngoại 49%, tăng tốc thu hút vốn quốc tế

Sau khi niêm yết trên HoSE, Antesco triển khai nhiều bước đi như đẩy mạnh thực hành ESG và mở room ngoại nhằm thu hút các quỹ đầu tư đồng hành trong quá trình phát triển.

Tài chính - 02/06/2026 09:06

'Sắc' như Taseco Land

'Sắc' như Taseco Land

Với sự sắc sảo và nhạy bén trong tư duy chiến lược, Taseco Land đang trở thành cái tên nổi bật trong làng bất động sản Việt Nam, trong bối cảnh thị trường địa ốc nói chung đang gặp rất nhiều thách thức. Những nền tảng đã tích góp trong suốt chặng đường dài được kỳ vọng sẽ tiếp tục giúp doanh nghiệp này gặt hái được nhiều thành công hơn nữa trong giai đoạn tới, khi thị trường bất động sản hồi phục và bước vào chu kỳ mới.

Tài chính - 02/06/2026 07:00

Sau hơn một thập kỷ chống vàng hóa: Đã đến lúc khai thông nguồn lực vàng

Sau hơn một thập kỷ chống vàng hóa: Đã đến lúc khai thông nguồn lực vàng

Chống vàng hóa từng là một trong những chính sách kinh tế quan trọng nhất của Việt Nam sau giai đoạn bất ổn tiền tệ. Nhưng khi vàng không còn giữ vai trò trong tín dụng hay thanh toán, trọng tâm của cuộc thảo luận đang dần thay đổi: từ việc đưa vàng ra khỏi nền kinh tế sang tìm cách để nguồn lực vàng phục vụ nền kinh tế theo một cách minh bạch và có kiểm soát hơn.

Tài chính - 02/06/2026 06:45

Cổ phiếu OCH giảm sàn sau chuỗi tăng nóng

Cổ phiếu OCH giảm sàn sau chuỗi tăng nóng

Sau khi tăng gần 100% chỉ trong khoảng hai tuần, cổ phiếu OCH của CTCP One Capital Hospitality bất ngờ giảm sàn trong phiên giao dịch đầu tháng 6.

Tài chính - 01/06/2026 19:03

NHNN nới 'room' tín dụng cho nhà ở xã hội và khu công nghiệp

NHNN nới 'room' tín dụng cho nhà ở xã hội và khu công nghiệp

NHNN vừa có công văn gửi 25 ngân hàng thương mại cho phép được loại trừ phần dư nợ tăng thêm đối với các khoản vay nhà ở xã hội, khu công nghiệp và khu chế xuất khi xác định giới hạn tăng trưởng tín dụng bất động sản trong năm 2026.

Tài chính - 01/06/2026 14:13

Cổ đông chất vấn khoản 156 tỷ đồng tài sản bị thiếu tại Bảo Minh

Cổ đông chất vấn khoản 156 tỷ đồng tài sản bị thiếu tại Bảo Minh

Kỳ họp ĐHĐCĐ thường niên của Tổng CTCP Bảo Minh năm nay “nóng” hơn mọi năm khi báo cáo tài chính của tổng công ty bị đơn vị kiểm toán đưa ra ý kiến ngoại trừ, cổ phiếu vào diện cảnh báo và lao dốc mạnh.

Tài chính - 01/06/2026 13:01

NHNN cam kết công bố số liệu dự trữ ngoại hối từ năm 2027

NHNN cam kết công bố số liệu dự trữ ngoại hối từ năm 2027

Trong tuyên bố chung giữa Bộ Tài chính Mỹ và Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, NHNN cam kết công bố số liệu mua ngoại tệ và dự trữ ngoại hối bắt đầu từ năm 2027.

Tài chính - 01/06/2026 10:29

Đổi vàng lấy nhà: Lối mở mới cho bài toán vốn bất động sản?

Đổi vàng lấy nhà: Lối mở mới cho bài toán vốn bất động sản?

Trong nhiều năm, bất động sản Việt Nam vận hành theo một logic quen thuộc: tín dụng nới thì thị trường nóng, room vốn siết thì thanh khoản lập tức chững lại. Sự xuất hiện của mô hình “đổi vàng lấy nhà” không chỉ là một chính sách bán hàng mới, mà còn gợi mở câu hỏi lớn hơn: liệu hàng chục tỷ USD vàng trong dân có thể trở thành một mắt xích mới trong cấu trúc vốn của thị trường địa ốc?

Tài chính - 01/06/2026 06:45

Cao su Phước Hòa chia thưởng tổng tỷ lệ 94%, kỳ vọng lãi đột biến nhờ đền bù đất

Cao su Phước Hòa chia thưởng tổng tỷ lệ 94%, kỳ vọng lãi đột biến nhờ đền bù đất

Cao su Phước Hòa đứng trước cơ hội ghi nhận năm bùng nổ lợi nhuận nhờ hàng nghìn tỷ đồng đền bù đất từ các dự án khu công nghiệp trọng điểm. Doanh nghiệp lên phương án chia cổ tức và thưởng cổ phiếu kỷ lục năm nay.

Tài chính - 31/05/2026 10:41

PTSC muốn tăng vốn lên hơn 6.000 tỷ đồng

PTSC muốn tăng vốn lên hơn 6.000 tỷ đồng

Thông qua việc phát hành hơn 102,2 triệu cổ phiếu, PTSC muốn tăng vốn điều lệ lên hơn 6.000 tỷ đồng nhằm củng cố năng lực tài chính và đáp ứng nhu cầu vốn chủ sở hữu lớn cho loạt dự án trọng điểm.

Tài chính - 30/05/2026 17:20

Chủ tịch Hoàng Quân: Làm nhà ở xã hội cho thuê phải mất 20 năm mới hoàn vốn

Chủ tịch Hoàng Quân: Làm nhà ở xã hội cho thuê phải mất 20 năm mới hoàn vốn

Chủ tịch Hoàng Quân cho biết, khi làm nhà ở xã hội cho thuê, cần 15 - 20 năm để hoàn vốn, trong khi khi ngân hàng thường chỉ cho vay tối đa 5 năm (thực tế thường là 2 năm), yêu cầu xây xong phải bán ngay để trả nợ.

Tài chính - 30/05/2026 13:16

NLTT Trung Nam tiếp tục huy động thành công 173 tỷ đồng trái phiếu

NLTT Trung Nam tiếp tục huy động thành công 173 tỷ đồng trái phiếu

NLTT Trung Nam trong vòng 2 ngày (18-19/5) đã huy động thành công tổng cộng 2.103 tỷ đồng trái phiếu riêng lẻ, phần lớn nguồn vốn được dùng để nhận chuyển nhượng cổ phần tại CTCP Điện gió Trung Nam Trà Vinh 1.

Tài chính - 30/05/2026 07:22

Hơn 18 triệu cổ phiếu Chứng khoán Bảo Minh được 'sang tay'

Hơn 18 triệu cổ phiếu Chứng khoán Bảo Minh được 'sang tay'

Từ ngày 19-27/5, đã có 18,15 triệu cổ phiếu BMS của CTCP Chứng khoán Bảo Minh (BMSC) được giao dịch thỏa thuận với giá 15.000 đồng/CP.

Tài chính - 29/05/2026 18:03