Báo chí với doanh nghiệp là mối quan hệ tin cậy và giúp đỡ lẫn nhau

Ngày 24/10, Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) và Hội Nhà báo Việt Nam đã tổ chức Diễn đàn Báo chí và doanh nghiệp đồng hành vì Việt Nam phồn vinh, hạnh phúc 2024.

Phát biểu khai mạc, Chủ tịch VCCI Phạm Tấn Công cho biết, Diễn đàn được tổ chức trong bối cảnh Bộ Chính trị đã ban hành Nghị quyết số 41-NQ/TW về "Xây dựng và phát huy vai trò của đội ngũ doanh nhân Việt Nam trong thời kỳ mới", trong đó có nêu yêu cầu "Phát huy vai trò của các cơ quan báo chí trong việc thông tin, tuyên truyền, cổ vũ đội ngũ doanh nhân Việt Nam". Điều này khẳng định quan điểm của Đảng về vai trò quan trọng của báo chí trong phát triển đội ngũ doanh nhân, doanh nghiệp và phát triển kinh tế đất nước.

Theo Chủ tịch VCCI, môi trường truyền thông, báo chí cũng là một phần của tổng thể môi trường kinh doanh tại Việt Nam. Một môi trường truyền thông, báo chí lành mạnh, vừa truyền bá thông tin, kiến thức về kinh tế, về hoạt động doanh nghiệp, vừa khích lệ, động viên tinh thần kinh doanh trong xã hội là yêu cầu then chốt, là nền tảng để thúc đẩy sự phát triển của các doanh nghiệp, truyền cảm hứng kinh doanh trong xã hội, góp phần vào tăng trưởng kinh tế đất nước.

"Việc nâng cao chất lượng, hiệu quả thông tin, tuyên truyền báo chí về kinh tế, về doanh nghiệp, doanh nhân, đảm bảo tính khách quan, trung thực, khích lệ tinh thần kinh doanh trong xã hội, hạn chế các hiện tượng tiêu cực và thông tin sai lệch, không chính xác ảnh hưởng đến doanh nghiệp có ý nghĩa quan trọng với cả hai phía doanh nghiệp và báo chí. Qua đó, góp phần quan trọng vào việc kiến tạo môi trường kinh doanh thuận lợi, an toàn, bình đẳng và xây dựng một nền báo chí hiện đại, chuyên nghiệp và nhân văn", Chủ tịch VCCI Phạm Tấn Công bày tỏ.

Theo đó, Diễn đàn Báo chí và doanh nghiệp đồng hành vì Việt Nam phồn vinh, hạnh phúc năm 2024 tập trung vào chủ đề chính là “Nâng cao chất lượng thông tin về kinh tế và doanh nghiệp trên báo chí” - một yếu tố quan trọng để phát huy vai trò của báo chí trong thúc đẩy sự phát triển kinh tế và các doanh nghiệp Việt Nam.

Báo chí và doanh nghiệp là mối quan hệ tin cậy, giúp đỡ lẫn nhau

Phát biểu tại đây, ông Lê Quốc Minhm, Ủy viên Trung ương Đảng, Tổng biên tập Báo Nhân Dân, Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam nhấn mạnh, trong thời gian qua, báo chí có nhiều đóng góp cho sự phát triển của doanh nghiệp Việt Nam. Thông qua báo chí, người tiêu dùng biết đến thương hiệu Việt và sản phẩm của doanh nghiệp trong nước nhiều hơn, từ đó góp phần nâng cao nhận thức, tình yêu, sự tin dùng với hàng Việt Nam, hỗ trợ sự phát triển của doanh nghiệp nước nhà.

Báo chí cũng là kênh phản ánh những thông tin từ xã hội và người tiêu dùng trong nước với doanh nghiệp, góp phần giúp doanh nghiệp nắm bắt thông tin thị trường đầy đủ, điều chỉnh chính sách kinh doanh và ra quyết định phù hợp.

Ở góc độ khác, báo chí đã và đang là cầu nối hiệu quả, kịp thời cho doanh nghiệp và Nhà nước. Thông qua các thông tin phản ánh trên báo chí, các cơ quan chức năng có thêm kênh thông tin lắng nghe ý kiến của doanh nghiệp một cách kịp thời, toàn diện hơn.

"Không chỉ là kênh tuyên truyền chính sách mới của Nhà nước, báo chí với vai trò ghi nhận thông tin doanh nghiệp cũng ngược trở lại trở thành là tiếng nói độc lập giúp doanh nghiệp phản hồi chính sách, nói lên nguyện vọng và thực tế của mình. Với vai trò đó, báo chí đã và đang là kênh thông tin hữu hiệu cho nền kinh tế, giúp chính sách của Nhà nước theo kịp diễn biến của nền kinh tế hiệu quả hơn. Mối quan hệ biện chứng đa chiều trên, quan hệ báo chí và doanh nghiệp là quan hệ vừa phản biện vừa tương hỗ gắn bó", ông Lê Quốc Minh cho biết.

Tuy nhiên, bên cạnh những thành tựu đã đạt được, thẳng thắn nhìn nhận một số hạn chế còn tồn tại, ông Lê Quốc Minh đề cập nhiều bài báo về doanh nghiệp còn thiếu tính chuyên sâu, phân tích sâu sắc về hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp, dẫn đến thông tin về doanh nghiệp đến thị trường không đầy đủ, đôi khi còn có sai lệch.

"Ở góc độ quản lý, trong suốt thời gian qua, Hội Nhà báo Việt Nam đã nỗ lực xây dựng môi trường văn hóa trong cơ quan báo chí nhưng tình trạng nhũng nhiễu với doanh nghiệp, chính quyền địa phương, thậm chí cả người dẫn vẫn tiếp diễn. Gần đây có trường hợp cả chục lãnh đạo, nhân viên một cơ quan báo chí dính tới bê bối nhũng nhiễu doanh nghiệp và đây cũng không phải trường hợp duy nhất", ông Minh chỉ ra.

Chủ tịch Hội Nhà báo cho biết, theo phản ánh, trên thực tế các vụ việc tiêu cực thường xảy ra ở các cơ quan tạp chí không lớn, một số cơ quan tạp chí lập ra với nhiều "không" như: không trụ sở, không ngân sách, không hợp đồng lao động, không trả lương - sinh ra bộ phận phóng viên, người làm báo nhũng nhiễu doanh nghiệp để có thu nhập. Trong khi đó, một bộ phận doanh nghiệp trong hoạt động còn chưa đúng, bị đụng vào thì rất sợ hoặc e ngại bị quấy nhiễu nên đáp ứng cho xong. Điều này dẫn tới tình trạng, một nhóm báo chí chuyên dọa dẫm doanh nghiệp có nguồn sống, ký sinh vào đó.

"Giống như trẻ em ăn xin, cho một đứa là sẽ có 30-40 đứa ùa ra xin. Chúng tôi không dung dưỡng cho những trường hợp như vậy. Chúng tôi đã xử phạt, rút giấy phép của nhiều cá nhân, cơ quan báo chí khi có hành vi vi phạm", ông Lê Quốc Minh nói.

Trong bối cảnh mới, thời buổi báo chí dữ liệu, Tổng biên tập báo Nhân dân cho rằng, cần xây dựng hệ thống giới thiệu sáng tạo, hiệu quả, đổi mới. Riêng báo Nhân dân có kế hoạch phối hợp với VCCI làm website riêng cho doanh nhân Việt Nam để giới thiệu tới cộng đồng hơn 1 triệu doanh nghiệp với kỳ vọng đưa ra những giải pháp, giúp doanh nghiệp phát triển. Cần có cách làm về người tốt - việc tốt theo hướng hấp dẫn và thu hút hơn so với báo chí truyền thống.

Theo đó, ông Minh nhấn mạnh, mối quan hệ giữa báo chí và doanh nghiệp là tin cậy, giúp đỡ lẫn nhau. Báo chí cần hỗ trợ DN, DN cần hỗ trợ, nuôi dưỡng báo chí. Thực tế, nếu báo chí chính thống gặp khó khăn, bị suy yếu, chính doanh nghiệp sẽ bị ảnh hưởng không nhỏ.

Xây dựng mối quan hệ minh bạch

Ông Nguyễn Thanh Lâm, Thứ trưởng Bộ Thông tin và Truyền thông cho hay, theo số liệu thống kê, lực lượng báo chí tại Việt Nam hiện nay có 806 cơ quan báo chí, 137 báo, hơn 70 đơn vị làm phát thanh truyền hình trong cả nước.

Lực lượng báo chí lớn này đã góp phần tạo ra lượng tin tức khổng lồ, mỗi một năm khoảng 49 triệu tin bài chỉ trên hạ tầng điện tử, sau đó lan tỏa thành hàng trăm triệu tin bài trên không gian mạng; sản xuất hơn 20.000 giờ phát thanh, hơn 50.000 giờ truyền hình phát song với nội dung đa dạng, bao gồm các thông tin kinh tế, doanh nghiệp.

Do đó, ông Lâm nhấn mạnh rằng, báo chí trước, trong và sau này là lực lượng thông tin chủ lực, dòng thông tin chính định hướng xã hội; tham gia phục vụ xã hội, cung cấp thông tin và tri thức, đồng thời tham gia vào quy trình ra quyết định của cá nhân và tổ chức.

Ông Lâm cho biết, với sự phát triển gần đây của truyền thông xã hội đã mang đến nhiều lựa chọn khác cho việc quảng bá thương hiệu, lan toản thông tin, tuy nhiên, dòng thông tin chủ lưu vẫn là báo chí. Tuy nhiên, từ nhiều năm nay, đội ngũ báo chí vừa phải làm nhiệm vụ chính trị, sứ mệnh trong một tình hình kinh tế mỗi lúc một khó khăn khi mô hình kinh doanh cũ của báo chí đang có nhiều thay đổi.

Trong hành trình cùng phục vụ xã hội và người dân, lợi ích của báo chí và doanh nghiệp không song trùng và xung đột, làm giảm sút niềm tin của 1 bộ phận người đọc và làm mối quan hệ không được xây dựng trên cơ sở trong sáng và minh bạch.

Nhiều doanh nghiệp quy mô lớn chưa quan tâm nhiều đến công tác truyền thông, hình ảnh doanh nghiệp, dẫn đến việc giao dịch giữa doanh nghiệp và báo chí là những thương vụ đơn lẻ, từ đó làm giản tính hấp dẫn và hiệu quả. Trong khi đó, có một bộ phận báo chí nhìn vấn đề theo hướng tiêu cực, tạo sức ép với doanh nghiệp, gây áp lực lên các cơ quan quản lý quản lý phải tìm hiểu chi tiết, xử lý các thông tin sai sự thật, thiếu kiểm chứng.

Bên cạnh những doanh nghiệp làm tốt quan hệ với báo chí và có tầm nhìn dài hạn, vẫn còn nhiều doanh nghiệp chưa có sự quan tâm đầu tư đúng mức đầy đủ, thường nhắm đến lợi ích nhóm trước mắt làm mối quan hệ báo chí - doanh nghiệp có nguy cơ lệch hướng và phức tạp.

Đứng trước kỷ nguyên mới của đất nước với những cơ hội và điều kiện phát triển mới, ông Lâm nhận định, để báo chí và doanh nghiệp cùng đồng hành vì Việt Nam phồn vinh, hạnh phúc, các bên cần tìm ra giải pháp để xác định lại mối quan hệ báo chí – doanh nghiệp trên nền tảng vững chắc hơn, minh bạch hơn để gia tăng kỳ vọng vào nhau.