Tăng trưởng của Châu Á và Thái Bình Dương như thế nào dưới thời Tổng thống đắc cử Donald Trump?

Theo ấn bản mới nhất Triển vọng Phát triển Châu Á (ADO) vừa được Ngân hàng Phát triển Châu Á (ADB) công bố ngày hôm nay,11/12, tăng trưởng kinh tế của Châu Á và Thái Bình Dương sẽ vẫn ổn định trong năm nay và năm sau, nhưng những thay đổi chính sách dự kiến ​của Hoa Kỳ dưới thời chính quyền mới của Tổng thống đắc cử Donald Trump có thể ảnh hưởng đến triển vọng dài hạn của khu vực.

Cụ thể, những thay đổi trong chính sách thương mại, tài chính và nhập cư của Hoa Kỳ có thể làm giảm tăng trưởng và làm tăng lạm phát ở các nước đang phát triển tại Châu Á và Thái Bình Dương.

Vì những thay đổi chính sách quan trọng này dự kiến sẽ mất thời gian và được triển khai dần dần, nên tác động đối với khu vực này nhiều khả năng sẽ xuất hiện từ năm 2026.

Tác động có thể thấy sớm hơn nếu các chính sách được triển khai sớm hơn và nhanh hơn dự kiến hoặc nếu các công ty có trụ sở tại Hoa Kỳ nhập khẩu trước để tránh thuế quan tiềm ẩn.

Theo báo cáo, các nền kinh tế đang phát triển của Châu Á và Thái Bình Dương dự kiến sẽ tăng trưởng 4,9% vào năm 2024, thấp hơn một chút so với dự báo 5,0% của ADB vào tháng 9.

Dự báo tăng trưởng của năm tới được hạ xuống 4,8% từ 4,9%, chủ yếu là do triển vọng yếu hơn về nhu cầu trong nước ở Nam Á. Triển vọng lạm phát của khu vực đã được cắt giảm từ 2,8% xuống 2,7% trong năm nay và giảm từ 2,9% xuống 2,6% vào năm tới, một phần là do giá dầu dự kiến sẽ giảm nhẹ.

“Nhu cầu trong nước và xuất khẩu mạnh mẽ nói chung tiếp tục thúc đẩy sự mở rộng kinh tế trong khu vực của chúng tôi”,- Nhà kinh tế trưởng của ADB Albert Park cho biết. “Tuy nhiên, các chính sách dự kiến sẽ được chính quyền mới của Hoa Kỳ thực hiện có thể làm chậm tăng trưởng và thúc đẩy lạm phát ở một mức độ nào đó tại Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa (PRC), rất có thể là sau năm tới, đồng thời tác động đến các nền kinh tế khác ở Châu Á và Thái Bình Dương”.

Theo kịch bản rủi ro cao, ADB dự đoán rằng những thay đổi chính sách mạnh mẽ của Hoa Kỳ có thể làm xói mòn tăng trưởng kinh tế toàn cầu một chút trong 4 năm tới, với mức tích lũy là 0,5 điểm phần trăm. Thuế quan trên diện rộng có khả năng làm giảm thương mại và đầu tư quốc tế, đồng thời dẫn đến sự chuyển dịch sang sản xuất trong nước tốn kém hơn. Đồng thời, việc giảm nhập cư có thể thắt chặt nguồn cung lao động của Hoa Kỳ. Kết hợp với lập trường tài chính có khả năng mở rộng hơn dưới thời chính quyền Trump sắp tới, thuế quan và hạn chế di cư có thể khơi dậy lại áp lực lạm phát ở Hoa Kỳ.

Bất chấp quy mô của những thay đổi chính sách được cho là của Hoa Kỳ, đặc biệt là về thuế quan, tác động đối với các nước đang phát triển ở Châu Á và Thái Bình Dương bị hạn chế theo kịch bản rủi ro cao này.

Ngay cả khi không có sự hỗ trợ chính sách bổ sung, tăng trưởng tổng sản phẩm quốc nội ở Trung Quốc có thể chậm lại trung bình chỉ 0,3 điểm phần trăm mỗi năm cho đến năm 2028. Các tác động lan tỏa tiêu cực trên toàn khu vực, thông qua thương mại và các liên kết khác, có khả năng sẽ được bù đắp bằng việc chuyển hướng thương mại và di dời sản xuất từ Trung Quốc sang các nền kinh tế khác.

Trong ngắn hạn, triển vọng của hầu hết các nền kinh tế trong khu vực vẫn tương đối ổn định. Dự báo tăng trưởng của Trung Quốc không đổi ở mức 4,8% trong năm nay và 4,5% vào năm tới. Triển vọng của Ấn Độ được điều chỉnh giảm từ 7,0% xuống 6,5% trong năm nay và từ 7,2% xuống 7,0% vào năm tới, do tăng trưởng đầu tư tư nhân và nhu cầu nhà ở thấp hơn dự kiến.

Triển vọng tăng trưởng của Đông Nam Á đã được nâng lên 4,7% trong năm nay từ mức dự báo trước đó là 4,5%, nhờ xuất khẩu sản xuất mạnh hơn và chi tiêu vốn công. Dự báo cho năm tới không đổi ở mức 4,7%.

Triển vọng tăng trưởng của khu vực Kavkaz và Trung Á đã được nâng lên 4,9% trong năm nay từ mức 4,7% và lên 5,3% vào năm tới từ mức 5,2%, trong khi dự báo cho khu vực Thái Bình Dương không đổi ở mức 3,4% trong năm nay và 4,1% vào năm tới.

Ngoài sự bất ổn xung quanh những thay đổi chính sách của Hoa Kỳ, rủi ro đối với triển vọng tăng trưởng và lạm phát của khu vực Châu Á - Thái Bình Dương còn bao gồm sự leo thang căng thẳng địa chính trị cũng như sự mong manh liên tục của thị trường bất động sản tại Trung Quốc.

Báo cáo vừa công bố của ADB cũng đã điều chỉnh dự báo tăng trưởng của Việt Nam lên mức 6,4% so với dự báo trước đây là 6,0% trong năm 2024 và lên mức 6,6% so với mức 6,2% trong năm 2025.
Theo ADB, hoạt động thương mại của Việt Nam mạnh hơn dự kiến, sản xuất chế biến chế tạo hàng xuất khẩu phục hồi mạnh mẽ, và việc tiếp tục thực hiện các biện pháp hỗ trợ tài khóa đã thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Trong bối cảnh các khó khăn bên ngoài gia tăng, đẩy mạnh đầu tư công và những chính sách hỗ trợ tài khóa và tiền tệ là các biện pháp cần thiết để kích thích hơn nữa cầu nội địa.