Đường dây 500kV Bắc - Nam mở đầu cho hiện đại hóa hệ thống truyền tải quốc gia
Hệ thống truyền tải điện Việt Nam từng bước hiện đại hóa, mở rộng số lượng (mạch 2, mạch 3) và tăng công suất truyền tải khẳng định vai trò "xương sống" của hệ thống điện phục vụ phát triển kinh tế xã hội đất nước, xứng đáng là một kỳ tích, một bản anh hùng ca.
Quyết định lịch sử
Đầu những năm 90 của thế kỷ trước, các nhà máy điện ở miền Bắc, đặc biệt là Thủy điện Hòa Bình không phát huy được tối đa công suất, trong khi khu vực miền Nam với một nền kinh tế năng động nhu cầu điện rất lớn dẫn đến mất cân bằng cung cầu, phải hạn chế phụ tải bằng cách cắt điện luân phiên nhiều ngày trong tuần.
Trước tình hình đó, trên cơ sở định hướng xây dựng đường dây siêu cao áp thống nhất hệ thống điện Bắc - Nam đã được đề cập đến trong tổng sơ đồ phát triển lưới điện giai đoạn 1 (1981 – 1985) của Việt Nam được xây dựng với sự hợp tác của Liên Xô và quá trình nghiên cứu tâm huyết của đội ngũ cán bộ tư vấn trong nước, tới năm 1990 đã hoàn thành khảo sát lập Báo cáo nghiên cứu khả thi. Cuối năm 1991 đầu năm 1992 triển khai khảo sát kỹ thuật và lập thiết kế kỹ thuật. Với các kết quả nghiên cứu khoa học và xét đến nhiều yếu tố kỹ thuật, chính trị, an ninh năng lượng, tháng 01/1992, công trình được Bộ Chính trị thông qua và Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng nay là Thủ tướng Chính phủ ra Quyết định số 61/CT ngày 25/2/1992 phê duyệt Luận chứng kinh tế – kỹ thuật với quyết định thời gian hoàn thành là 2 năm, cho phép thực hiện song song công tác khảo sát, thiết kế, nhập vật tư - thiết bị và thi công để đảm bảo tiến độ dự án.
Quyết định mang tính lịch sử này đã gây xôn xao dư luận trong và ngoài nước. Công trình chỉ có ý nghĩa nếu hoàn thành trong thời gian là 2 năm, vì nếu kéo dài 3-4 năm thì không thể so sánh với phương án xây dựng nhà máy điện tại chỗ. Do đó, không chờ tới khi dư luận lắng xuống, ngày 05/4/1992, Thủ tướng Võ Văn Kiệt đã phát lệnh khởi công xây dựng công trình với mục tiêu khi dự án đưa vào vận hành sẽ truyền tải khoảng 2 tỷ kWh/năm từ miền Bắc vào TP.HCM với công suất từ 600 - 800MW.
Công trình xây dựng đường dây 500kV Bắc-Nam là kỳ tích của thế kỷ 20. Điều này không phải là câu nói cửa miệng của những người làm điện tự phong cho mình mà đã được Đảng, Nhà nước và Chính phủ khẳng định. Chính xác 2 năm sau ngày khởi công, toàn bộ đường dây và các trạm 500kV đã được bàn giao cho bên vận hành thực hiện các thí nghiệm, chuẩn bị cho việc khởi động toàn bộ hệ thống tải điện 500kV. Kỳ tích này xuất phát từ quyết tâm chính trị rất cao của lực lượng tham gia dự án cũng như sự giúp đỡ mọi mặt của chính quyền 17 tỉnh, thành phố và người dân vùng dự án.
Việc đưa vào vận hành đường dây 500kV Bắc – Nam mạch 1 đã giải quyết căn bản tình trạnh thiếu điện của miền Nam và miền Trung, kịp thời đáp ứng nhu cầu điện năng phục vụ công cuộc đổi mới của đất nước. Từ mức tăng trưởng điện thương phẩm toàn quốc chỉ 5-6% giai đoạn 1990-1992 đã tăng đột biến lên 18,2% giai đoạn 1993-1997, đỉnh điểm là 21% năm 1995, riêng khu vực miền Trung và miền Nam là 21% trong toàn giai đoạn, năm 1995 là 25%.
Nối tiếp kỳ tích
Sau hơn 10 năm vận hành đường dây 500kV Bắc – Nam mạch 1, ngày 23/9/2005, ngành Điện Việt Nam lại đánh dấu một kỳ tích mới: Hoàn thành đóng điện đưa vào vận hành đường dây 500kV Bắc – Nam mạch 2. Việc đưa vào vận hành 2 mạch đường dây 500kV Bắc – Nam đã giải quyết cơ bản tình trạng quá tải khai thác Nhà máy Thủy điện Ialy (720MW); giải quyết thiếu điện rất lớn ở miền Bắc và đặc biệt là Hà Nội trong giai đoạn 2005-2008, tránh nguy cơ xảy ra sự cố hay sửa chữa đường dây mạch 1 buộc phải sa thải từ 1.150 MW đến 1.300MW công suất hệ thống điện miền Bắc, gây mất điện diện rộng.
Năm 2011, Quy hoạch điện VII được ban hành, hàng loạt dự án sản xuất điện được đầu tư và đi vào vận hành như Nhiệt điện Vĩnh Tân 2, Vĩnh Tân 4, Duyên Hải 1, Duyên Hải 2, Duyên Hải 3… đặt áp lực lên hệ thống truyền tải điện. Với nhu cầu sử dụng điện tăng trên 8% năm từ 2011 đến 2030 thì sản lượng điện sẽ phải lên tới 570 tỷ kWh. Xuất phát từ thực tế, Chính phủ đã quyết định giao cho Tập đoàn Điện lực Việt Nam đầu tư dự án đường dây 500 kV Pleiku - Mỹ Phước - Cầu Bông, đây là cung đoạn đầu tiên được triển khai xây dựng của tuyến đường dây 500 kV mạch 3. Với sự nỗ lực của Tập đoàn Điện lực Việt Nam và trực tiếp là Tổng công ty Truyền tải điện Quốc gia, đến tháng 5/2014, công trình được đóng điện đưa vào vận hành. Việc đóng điện và đưa vào vận hành công trình trọng điểm cấp bách đường dây 500kV Pleiku - Mỹ Phước - Cầu Bông theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ đúng tiến độ có ý nghĩa hết sức quan trọng, đảm bảo truyền tải điện an toàn, ổn định từ miền Bắc vào miền Nam, kịp thời cung ứng đủ điện cho sinh hoạt và phát triển kinh tế - xã hội của toàn miền Nam nói chung và TP.HCM nói riêng ngay trong mùa khô năm 2014 và những năm tiếp theo.
Năm 2018, tiếp nối cung đoạn đường dây 500kV Pleiku - Mỹ Phước - Cầu Bông, Chính phủ quyết định giao Tập đoàn Điện lực Việt Nam triển khai xây dựng đường dây 500kV mạch 3 đoạn Vũng Áng – Quảng Trạch – Dốc Sỏi – Pleiku 2. Mặc dù gặp vô vàn khó khăn do thiên tai lũ lụt và đại dịch COVID-19, nhưng sau 4 năm, Tổng công ty Truyền tải điện Quốc gia đã hoàn thành đóng điện công trình này. Đường dây 500kV mạch 3 hoàn thành giúp tăng cường năng lực truyền tải lưới điện 500kV của hệ thống điện quốc gia; giải tỏa công suất nguồn nhiệt điện và đặc biệt là nguồn năng lượng tái tạo phát triển mạnh trong trong khu vực.
Việc hoàn thành đường dây 500kV mạch 3 (với 2 mạch đường dây) giúp cho hệ thống điện Việt Nam có 4 mạch 500kV từ Bắc đến Nam. Đây thực sự là "trục xương sống" của hệ thống điện quốc gia theo cả hai chiều, nâng cao độ an toàn, ổn định cung cấp và chất lượng điện, đồng thời tạo điều kiện để khai thác tối ưu các nguồn điện hiện có trong hệ thống.
Không ngừng phát triển hoàn thiện hệ thống truyền tải điện quốc gia
Kế thừa thành quả phát triển lưới điện truyền tải từ Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN), đến nay, lưới điện truyền tải quốc gia do Tổng công ty Truyền tải điện Quốc gia (EVNNPT) quản lý đã phát triển đến 63/63 tỉnh, thành. Hệ thống lưới điện 500kV không chỉ đóng vai trò liên kết lưới điện các miền, đấu nối các nhà máy điện vào hệ thống, mà đã được hoàn thiện tạo thành các mạch vòng quan trọng, đảm bảo cung cấp điện cho các thành phố lớn và vùng trọng điểm kinh tế của đất nước.
Trong nhiều năm vận hành tuyến đường dây 500kV Bắc – Nam, mặc dù công trình đi qua nhiều địa hình phức tạp, hiểm trở, nhưng CBCNV truyền tải điện luôn đảm bảo vận hành hệ thống lưới điện truyền tải Bắc – Nam thông suốt, an toàn, kinh tế, các chỉ tiêu suất sự cố và thời gian ngừng cung cấp ở mức thấp hơn so với thiết kế và kế hoạch EVN giao.
Thành tích đáng ghi nhận đó bắt nguồn từ việc EVNNPT chú trọng nắm bắt công nghệ mới áp dụng vào quản lý vận hành. Với mục tiêu đến năm 2030 “đạt trình độ tiên tiến trên thế giới trong lĩnh vực truyền tải điện”, trong những năm qua EVNNPT đã luôn chú trọng đến việc nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh, tăng năng suất lao động; sử dụng hợp lý các nguồn lực, sản xuất kinh doanh có lãi, bảo toàn và phát triển vốn, tích lũy để đầu tư phát triển; xây dựng mô hình tổ chức, quản trị chuyên nghiệp, hiệu quả cao.
EVNNPT luôn xác định ứng dụng khoa học công nghệ là chìa khóa cho việc phát triển bền vững và là công cụ then chốt giúp tăng năng suất lao động, công tác ứng dụng khoa học công nghệ luôn được Tổng công ty quan tâm, chú trọng, đã từng bước hiện đại hóa hệ thống truyền tải điện quốc gia, đội ngũ cán bộ quản lý, kỹ thuật ngày càng lớn mạnh, làm chủ được các công nghệ hiện đại. EVNNPT đã vận hành 164 trạm biến áp điều khiển tích hợp bằng máy tính (trong đó có một trạm biến áp số 220kV đầu tiên của Việt Nam), đạt tỷ lệ 88,65% trên tổng số 185 trạm biến áp 220kV, 500kV; đã chuyển 117/148 trạm biến áp 220kV sang chế độ thao tác xa, đạt tỉ lệ 79% tổng số trạm biến áp 220 kV.
EVNNPT đã xây dựng và đang triển khai thực hiện chiến lược ứng dụng và phát triển khoa học kỹ thuật trong lĩnh vực truyền tải điện đến năm 2025, tầm nhìn đến năm 2040, Kế hoạch chuyển đổi số trong EVNNPT giai đoạn 2021 - 2025. Trong đó, tập trung tăng cường ứng dụng các thành tựu khoa học kỹ thuật, ứng dụng công nghệ thông tin vào trong các mặt hoạt động sản xuất của EVNNPT nhằm xây dựng hệ thống truyền tải điện quốc gia đồng bộ, hiện đại, thông minh, đảm bảo hoàn thành xuất sắc sứ mệnh vẻ vang "Đảm bảo truyền tải điện an toàn, liên tục, ổn định cho các hoạt động kinh tế, chính trị, xã hội, an ninh, quốc phòng Việt Nam".
Một số thông tin về công trình đường dây 500 kV Bắc – Nam mạch 1:
- Tổng giá trị thực hiện: 5.488,39 tỷ đồng Việt Nam (tương đương 544 triệu đô la Mỹ).
- Khối lượng khảo sát: 2.000km đo vẽ địa hình lập mặt cắt dọc, 500km lập mặt cắt dọc pha; 200ha phục vụ đo bình đồ tỉ lệ 1/200 tại các góc lái; 5.200m khoan thăm dò ở các vị trí có nguy cơ sạt lở; thí nghiệm khoảng 15.000 mẫu đất đá...
- Tổng chiều dài đường dây: 1.487km đường dây, 05 trạm biến áp.
- Khối lượng thi công:
+ Đối với đường dây: Đào đúc, lắp dựng 3.437 cột tháp sắt; căng 1.487km dây dẫn (mỗi pha 4 dây) và dây chống sét (hai dây chống sét, trong đó 1 dây có mang dây cáp quang); xây dựng 22 trạm lặp cáp quang, 19 chốt vận hành đường dây; đổ 280.000m3 bêtông móng với 23.000 tấn cốt thép; 60.000 tấn cột điện, 23.000 tấn dây dẫn và 930 tấn dây chống sét; 6.300 tấn cách điện.
+ Đối với trạm biến áp: Xây dựng 5 trạm Hòa Bình, Hà Tĩnh (trạm bù), Đà Nẵng, Pleiku, Phú Lâm. Giai đoạn 1 (5/1994) lắp đặt 1 MBA 500kV- 3 x 150MVA tại trạm Hòa Bình và 1 MBA 500kV- 3 x 150MVA tại trạm Phú Lâm. Đến tháng 9/1994, lắp đặt thêm 3 MBA 500kV– 3x150MVA tại các trạm Hòa Bình, Phú Lâm, Đà Nẵng và đến tháng 11/1994, lắp đặt thêm 1 MBA 500kV– 3x150MVA tại trạm Pleiku
- Cùng chuyên mục
Hướng dẫn tham gia đấu giá cổ phiếu CTCP Hạ tầng GELEX
Từ ngày 4/12 đến 16h ngày 23/12/2025, cổ đông quan tâm có thể liên hệ Đại lý đấu giá để nhận đơn và hoàn thiện thủ tục tham gia đấu giá cổ phiếu Hạ tầng GELEX. Ngày đấu giá chính thức sẽ diễn ra vào 31/12/2025 tại Sở Giao dịch Chứng khoán TP.HCM (HoSE).
Doanh nghiệp - 04/12/2025 16:09
VPS chính thức được cấp mã chứng khoán VCK, sắp chào sàn HOSE
Tổng công ty Lưu ký và Bù trừ chứng khoán Việt Nam (VSDC) đã chính thức cấp mã chứng khoán VCK cho Công ty Cổ phần Chứng khoán VPS (VPS) kể từ ngày 03/12/2025.
Doanh nghiệp - 04/12/2025 16:07
Tập đoàn Bảo Việt (BVH): Top 10 Doanh nghiệp Quản trị Công ty tốt nhất và Giải Nhì Báo cáo phát triển bền vững
Tại Lễ trao giải Cuộc Bình chọn Doanh nghiệp Niêm yết 2025 (Vietnam Listed Company Awards - VLCA) - chương trình uy tín hàng đầu dành cho doanh nghiệp niêm yết tại Việt Nam lần thứ 18 diễn ra tại TP.HCM, Tập đoàn Bảo Việt (BVH) tiếp tục được vinh danh là một trong các doanh nghiệp niêm yết xuất sắc nhất trong minh bạch thông tin năm 2025.
Doanh nghiệp - 04/12/2025 16:06
Eximbank công bố khách hàng trúng thưởng chương trình 'Du lịch năm châu cùng ngoại hối Eximbank - Mùa 3'
Chương trình "Du lịch năm châu cùng ngoại hối Eximbank - Mùa 3" đã chính thức khép lại khi tất cả 12 giải thưởng của chương trình đã tìm được chủ nhân của mình. Với sự chứng kiến của đại diện Bộ Công Thương và khách hàng, các kỳ quay số đã diễn ra đảm bảo tính khách quan, minh bạch theo đúng thể lệ chương trình với phần mềm quay số tự động.
Doanh nghiệp - 04/12/2025 16:02
Đẳng cấp thực sự của bất động sản hạng sang
Theo chia sẻ của một kiến trúc sư danh tiếng, để chạm đến chuẩn mực của phân khúc hạng sang, một dự án bất động sản không chỉ dựa vào vị trí trung tâm, mức giá cao hay hệ tiện ích đầy đủ. Điều quyết định nằm ở ba giá trị cốt lõi: tính hữu hạn, tính riêng tư và tính độc bản. Chỉ những sản phẩm được tạo ra như một "tác phẩm bespoke" mới có thể bước vào đẳng cấp thật sự của bất động sản hạng sang.
Doanh nghiệp - 04/12/2025 15:58
Agribank và Cục Thuế ký kết hợp tác, đồng hành hỗ trợ hộ kinh doanh sẵn sàng chuyển đổi từ phương pháp thuế khoán sang thuế kê khai
Ngày 03/12/2025, tại Trụ sở chính, Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam (Agribank) và Cục Thuế (Bộ Tài chính) tổ chức Lễ ký kết hợp tác đồng hành hỗ trợ hộ kinh doanh chuyển đổi từ thuế khoán sang thuế kê khai.
Doanh nghiệp - 04/12/2025 15:04
VDSC nhận cú đúp giải thưởng tại Cuộc bình chọn DNNY 2025
Thành tích này là sự ghi nhận cho những nỗ lực của VDSC trong việc thúc đẩy quản trị doanh nghiệp chuẩn mực và kiến tạo giá trị bền vững trong tài chính hiện đại.
Doanh nghiệp - 04/12/2025 14:37
Bay Côn Đảo chỉ từ 0 đồng với '3 ngày vàng' siêu ưu đãi của Vietjet
Chào mừng các chuyến bay kết nối Hà Nội, TP.HCM - Côn Đảo được Vietjet khai thác trở lại từ 03/12/2025, Vietjet dành tặng khách hàng ưu đãi “3 ngày vàng” hấp dẫn với vé 0 đồng (chưa bao gồm thuế, phí) áp dụng từ nay đến 04/12/2025. Vé được mở bán trên www.vietjetair.com và ứng dụng Vietjet Air với thời gian bay linh hoạt từ 4/12/2025 đến 28/3/2026.
Doanh nghiệp - 04/12/2025 14:33
Camellia Residences - Tạo tác vượt thời gian giữa miền thông reo
BIM Land giới thiệu bộ sưu tập 48 biệt thự giới hạn Camellia Residences tại Thanh Xuan Valley với khí chất "resort-living" và chuẩn mực kiến trúc Đương đại quốc tế, đồng thời trao quyền kiến tạo không gian sống độc bản cho mỗi chủ sở hữu.
Doanh nghiệp - 04/12/2025 11:00
PVcomBank lan tỏa nguồn cảm hứng và thông điệp sống tích cực cho cộng đồng
Không chỉ là một tổ chức tài chính cung cấp những giải pháp toàn diện tới khách hàng, Ngân hàng TMCP Đại Chúng Việt Nam (PVcomBank) còn sẵn sàng đồng hành cùng người dân lan tỏa thêm nhiều thông điệp tích cực, truyền cảm hứng cho cộng đồng và xã hội.
Doanh nghiệp - 04/12/2025 10:22
EVNHANOI triển khai mô hình dịch vụ điện gia tăng, nâng cao chất lượng dịch vụ điện
Hướng tới mục tiêu phục vụ khách hàng toàn diện và đồng hành cùng khách hàng, Tổng công ty Điện lực TP Hà Nội (EVNHANOI) đang từng bước triển khai mô hình dịch vụ điện gia tăng - nhóm dịch vụ bổ sung bên cạnh hoạt động cung cấp điện truyền thống, với phương châm: minh bạch - chuyên nghiệp - tiện lợi.
Doanh nghiệp - 04/12/2025 10:21
NCB triển khai nền tảng số tài trợ chuỗi cung ứng, đáp ứng toàn diện nhu cầu của các doanh nghiệp lớn
Ngân hàng TMCP Quốc Dân (NCB) tiếp tục đẩy mạnh chuyển đổi số, mang đến các giải pháp tài chính toàn diện, linh hoạt cho các tập đoàn và doanh nghiệp lớn tại Việt Nam với việc triển khai nền tảng tài trợ chuỗi cung ứng hiện đại Corp360 Platform.
Doanh nghiệp - 04/12/2025 10:20
Cảng Hải Phòng hợp tác FPT tăng tốc chuyển đổi số trong quản trị tài chính
Đây là bước tiến quan trọng trên hành trình xây dựng mô hình cảng biển hiện đại, thông minh và vận hành trên nền tảng dữ liệu số.
Doanh nghiệp - 04/12/2025 08:00
Công ty FMCG Việt Nam duy nhất vào Top 100 Nơi làm việc tốt nhất Đông Nam Á 2025
Mới đây, Fortune công bố danh sách 100 Best Companies to Work For Southeast Asia 2025 (Top 100 nơi làm việc tốt nhất Đông Nam Á). Trong đó, Masan Consumer là công ty hàng tiêu dùng nhanh (FMCG) duy nhất tại Việt Nam được vinh danh.
Doanh nghiệp - 04/12/2025 08:00
Cổ phiếu ngân hàng và cơ hội đón dòng vốn ngoại trong hành trình Việt Nam lên hạng
Một khi được nâng hạng, thị trường chứng khoán trong nước có thể thu hút hàng tỷ USD từ các quỹ đầu tư thụ động và chủ động trên toàn cầu. Trong bối cảnh đó, nhóm cổ phiếu ngân hàng – vốn chiếm tỷ trọng lớn, thanh khoản cao – được kỳ vọng là nhóm ngành hưởng lợi đầu tiên.
Doanh nghiệp - 04/12/2025 08:00
NXBGDVN giao lưu cùng nhà thơ Nguyễn Quang Thiều
Vào ngày 05/12, Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam (NXBGDVN) sẽ tổ chức sự kiện giao lưu cùng nhà thơ Nguyễn Quang Thiều với chủ đề "Từ Đọc đến Viết – Hành trình phát triển ngôn ngữ" tại không gian ấm cúng của Nhà sách FAHASA Tân Định (lầu 01, 389 Hai Bà Trưng, phường Xuân Hoà, TP. Hồ Chí Minh).
Doanh nghiệp - 04/12/2025 08:00
- Đọc nhiều
Đáng đọc
- Đáng đọc
Lập 'Quỹ tái thiết miền Trung', tại sao không?
Sự kiện - Update 4 day ago
Gần 1 tỷ USD trái phiếu 'chảy về' một Group
Tài chính - Update 1 month ago
'Cơn sốt' vàng bao giờ chấm dứt?
Thị trường - 1 month
