Dự án Luật BHXH (sửa đổi): Mở rộng diện bao phủ BHXH không chỉ là việc của riêng ngành BHXH
Chiều 14/9, tại Hà Nội, dưới sự chủ trì của Chủ nhiệm Nguyễn Thúy Anh, Ủy ban Xã hội của Quốc hội tổ chức phiên họp toàn thể lần thứ 10.
Mở rộng diện thụ hưởng BHXH
Phát biểu khai mạc, Chủ nhiệm Ủy ban Xã hội Nguyễn Thúy Anh cho biết, Phiên họp toàn thể lần này sẽ xem xét, thảo luận 10 nhóm nội dung thuộc lĩnh vực Ủy ban phụ trách như: Luật BHXH (sửa đổi); thẩm tra báo cáo Chính phủ về tình hình thực hiện chính sách BHXH, quản lý quỹ BHXH năm 2022; Báo cáo Chính phủ về tình hình thực hiện chính sách BHYT năm 2022 và Nghị quyết số 68 tiến tới BHYT toàn dân; cho ý kiến tham gia các báo cáo về tình hình thực hiện kinh tế xã hội, NSNN năm 2023 và kết quả giữa nhiệm kỳ; việc triển khai các dự án luật do Bộ LĐ-TB&XH và Bộ Y tế phụ trách; thẩm tra báo cáo Chính phủ về việc thực hiện chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo bền vững giai đoạn 2021-2025…
Các đại biểu tham dự phiên họp.
Ngay sau phiên khai mạc, Ủy ban Xã hội tiến hành thẩm tra Dự án Luật BHXH (sửa đổi). Trình bày Tờ trình Dự án Luật BHXH (sửa đổi), ông Nguyễn Bá Hoan- Thứ trưởng Bộ LĐ-TB&XH cho biết, mục tiêu sửa đổi Luật BHXH nhằm đảm bảo an sinh xã hội của người dân trên quyền con người; sửa đổi căn bản các vướng mắc, bất cập từ thực tiễn; mở rộng, gia tăng quyền, lợi ích để thu hút NLĐ tham gia BHXH.
Đồng thời, Luật BHXH (sửa đổi) bám sát 5 chính sách được Quốc hội thông qua như: Xây dựng hệ thống BHXH đa tầng, linh hoạt; mở rộng diện bao phủ đối tượng tham gia BHXH; mở rộng diện bao phủ đối tượng thụ hưởng BHXH (lương hưu, BHXH hằng tháng và trợ cấp hưu trí xã hội); bổ sung nội dung quy định quản lý thu, đóng BHXH; đa dạng hóa danh mục, cơ cấu đầu tư quỹ BHXH theo nguyên tắc an toàn, bền vững, hiệu quả.
Về một số vấn đề lớn tại Dự án Luật BHXH (sủa đổi), ông Nguyễn Bá Hoan cho biết, Dự thảo bổ sung trợ cấp hưu trí xã hội để hình thành hệ thống BHXH đa tầng, quy định này giúp tăng thêm đối tượng ưởng trợ cấp hằng tháng mà NSNN không phát sinh tăng nhiều… Đối với nội dung về bổ sung trợ cấp hưu trí xã hội để hình thành hệ thống BHXH đa tầng, Dự thảo Luật BHXH (sửa đổi) quy định công dân Việt Nam từ đủ 75 tuổi trở lên mà không có lương hưu, trợ cấp BHXH hằng tháng khác thì sẽ được hưởng trợ cấp hưu trí xã hội do NSNN đảm bảo nhằm phấn đấu đạt mục tiêu đến năm 2030 khoảng 60% số người sau độ tuổi nghỉ hưu được hưởng lương hưu, BHXH hằng tháng và trợ cấp hưu trí xã hội.
Đồng thời, Dự thảo Luật BHXH (sửa đổi) cũng bổ sung quy định NLĐ khi đến tuổi nghỉ hưu mà chưa đủ thời gian đóng BHXH để được hưởng lương hưu (chưa đủ 15 năm đóng) và cũng chưa đủ tuổi hưởng trợ cấp hưu trí xã hội (chưa đủ 75 tuổi) thì được lựa chọn hưởng trợ cấp hằng tháng cho thời gian trước khi đủ tuổi hưởng trợ cấp hưu trí xã hội tùy thuộc vào thời gian đóng, tiền lương, thu nhập tháng đóng BHXH. Trong thời gian hưởng trợ cấp hằng tháng thì được hưởng BHYT do NSNN đảm bảo.
Quy định này giúp tăng thêm đối tượng hưởng trợ cấp hằng tháng mà NSNN không phát sinh tăng nhiều. NLĐ có thời gian đóng BHXH bắt buộc 5 năm, nếu không hưởng BHXH một lần thì có thể được hưởng trợ cấp hằng tháng (với mức thấp nhất bằng mức trợ cấp hưu trí xã hội) ngay từ khi đủ tuổi nghỉ hưu thay vì phải chờ đến 75 tuổi. Dự kiến, tổng số người được hưởng quyền lợi từ chính sách này tăng lên trên 800.000 người do giảm tuổi và khoảng 300.000 người do liên kết tầng trợ cấp hưu trí xã hội với tầng BHXH bắt buộc…
Phó Tổng Giám đốc BHXH Việt Nam Lê Hùng Sơn phát biểu.
Luật BHXH (sửa đổi) phải vừa đảm bảo tính lịch sử, vừa có tính dự báo cao
Nêu một số vấn đề lớn về Dự thảo luật này, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Xã hội Đặng Thuần Phong cho biết, Thường trực Ủy ban Xã hội cơ bản nhất trí mục tiêu, quan điểm chỉ đạo xây dựng dự án luật đã nêu trong Tờ trình của Chính phủ. Dự án luật cơ bản đã phù hợp với chủ trương, đường lối của Đảng, phù hợp với quy định, tinh thần của Hiến pháp, bảo đảm sự đồng bộ, thống nhất trong hệ thống pháp luật, tính tương thích với các điều ước quốc tế có liên quan, tiếp cận kinh nghiệm quốc tế và các khuyến nghị của các tổ chức quốc tế. Về việc bổ sung một số nhóm đối tượng tham gia BHXH bắt buộc, nhiều ý kiến đồng tình với việc mở rộng đối tượng tham gia BHXH bắt buộc đối với một số nhóm đối tượng nêu tại Tờ trình của Chính phủ.
Tuy nhiên, việc quy định mở rộng một số nhóm đối tượng thuộc diện tham gia BHXH bắt buộc của dự án luật không phải là chìa khóa duy nhất để đạt được mục tiêu tăng tỷ lệ tham gia BHXH bắt buộc mà Nghị quyết số 28 đã đề ra. Cần thực hiện đồng bộ nhiều giải pháp khác, cơ quan soạn thảo cần đưa ra nhiều giải pháp khác để mở rộng độ bao phủ...Tham gia thảo luận tại phiên họp, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Xã hội Lâm Văn Đoan nêu rõ, Dự án Luật BHXH là Dự án luật khó, tác động đến quyền lợi trực tiếp của người dân. Do đó, trong lần điều chỉnh này cần quan tâm đến 2 vấn đề chính đó là tăng độ bao phủ và các nhóm đối tượng để làm sao cho người dân có thời gian đóng BHXH ít cũng tham gia hệ thống an sinh được.
Đồng thời, Chính phủ cần tính toán mức hưởng của những người đóng ít thời gian có đảm bảo an sinh không? Trợ cấp hưu trí xã hội liên quan đến mức sống tối thiểu, hưu trí xã hội có được tính trên nền sàn an sinh gắn tối thiểu không?Đồng tình với báo cáo Chính phủ cũng như báo cáo thẩm tra, bà Leo Thị Lịch- Ủy viên thường trực Hội đồng Dân tộc cho rằng, giải trình của Chính phủ có một số vấn đề chưa được làm rõ. Đó là chính sách dân tộc cho tất cả người dân và chính sách riêng cho người DTTS, vùng ĐBKK; các vấn đề liên quan xây dựng BHXH đặc thù cho lao động là người DTTS, đào tạo nguồn nhân lực con em cán bộ dân tộc để đáp ứng được tỷ lệ người dân tham gia BHXH tại vùng này. Người dân luôn mong muốn được tham gia BHXH tự nguyện và chúng ta cần phân biệt để có sự ưu tiên mới có hiệu quả. Đồng thời, cần đưa vào luật vào nguyên tắc giao Chính phủ quy định chi tiết vấn đề này và có các giải pháp để người DTTS có trách nhiệm tham gia vào hệ thống BHXH.
Còn ông Đinh Ngọc Quý- Ủy viên Thường trực Ủy ban Xã hội cho rằng, nội dung Dự thảo Luật bám sát tinh thần Nghị quyết số 28. Tuy nhiên, thể chế của Nghị quyết là vấn đề khó như giảm từ 20 năm xuống 15 năm để hưởng BHXH- phù hợp ở đâu, tác động thế nào đến tổng thể bức tranh lao động; cơ chế giải quyết BHXH một lần; các thông số liên quan đến quyền lợi của NLĐ được đảm bảo. Bên cạnh đó, liên quan đến việc mở rộng diện bao phủ người tham gia BHXH, Dự thảo Luật BHXH (sửa đổi) gần như giao vấn đề này cho ngành BHXH mà chưa có sự tham gia của các ngành, địa phương.
"Thực chất vai trò của quản lý nhà nước rất quan trọng trong mở rộng BHXH, chúng ta thúc đẩy thực thi thế nào, mở rộng đối tượng là vấn đề rất khó. Rất nhiều việc phát sinh cần vai trò của cơ quan quản lý nhà nước cũng như chính quyền địa phương. Muốn thực hiện BHXH tốt không chỉ có Luật BHXH mà cần phối hợp nhiều cơ quan như quá trình khai trình lao động… Do đó, các ngành phải tham gia vào việc nâng tỷ lệ bao phủ BHXH. Qua giám sát cho thấy, ngành BHXH Việt Nam đã làm hết sức, dùng công cụ kết nối cơ quan thuế, Kế hoạch Đầu tư… nhưng gần như số liệu của các địa phương "vênh" nhau; rà soát các đơn vị này có tăng người nhưng tất cả đều không thuộc đối tượng tham gia BHXH"- ông Quý phân tích.
Toàn cảnh phiên họp toàn thể lần thứ 10 của Ủy ban Xã hội của Quốc hội.
Trả lời câu hỏi của Phó Chủ nhiệm Ủy ban Xã hội Lâm Văn Đoan nếu đề xuất BHXH Việt Nam đứng ra khởi kiện DN trốn đóng, nợ đóng BHXH- giải pháp cần nghiên cứu, tính khả thi và BHXH Việt Nam được giao việc này có phát sinh bộ máy, tổ chức biên chế không? Phó Tổng Giám đốc BHXH Việt Nam Lê Hùng Sơn cho biết, mô hình BHXH Việt Nam hiện nay là cơ quan nhà nước có chức năng thực hiện chính sách và BHXH các cấp là công cụ thực thi chính sách. Nếu Luật BHXH (sửa đổi) giao cho BHXH Việt Nam thêm chức năng khởi kiện DN trốn đóng BHXH thì BHXH Việt Nam không dám từ chối.
Tuy nhiên, vì là công cụ thực thi chính sách nên ngành BHXH phải tiến hành khảo sát đánh giá, quản lý thu, đôn đốc thu nộp theo số lao động, mức đóng, chậm đóng và được phép xử phạt hành chính. Sau khi xử phạt hành chính mà đơn vị cố tình vi phạm thì chuyển sang cho cơ quan thực hiện pháp luật- đây là quan hệ mang tính chất hành chính nhà nước. Nếu Luật BHXH (sửa đổi) giao thêm chức năng khởi kiện thì quan hệ này mang tính chất dân sự- nguyên đơn thấy quyền lợi ích của mình bị xâm phạm thì được khởi kiện. Thế nhưng, BHXH Việt Nam đang là cơ quan hành chính và là công cụ thực thi chính sách, thêm khởi kiện sẽ mang tính dân sự mà khi DN trốn đóng thì xâm phạm quyền của người dân, chứ không phải của cơ quan nhà nước…
Cũng theo Phó Tổng Giám đốc, với các nước khác, BHXH tuyệt đối thực hiện theo nguyên tắc đóng- hưởng. Nhưng ở Việt Nam trước đây và bây giờ đang thực hiện BHXH theo nguyên tắc đóng- hưởng có sự chia sẻ. Và "câu chuyện" về chia sẻ sẽ giảm dần, yếu tố đóng hưởng sẽ tăng lên. Việt Nam thực hiện theo 2 nguyên tắc trên vì chính sách BHXH được thực hiện đan xen với các chính sách kinh tế khác như: dân tộc miền núi, bình đẳng giới, NCC… song về lâu dài phải tách bạch rõ hơn.
"Liên quan đến khu vực miền núi, thực tiễn thực hiện chính sách BHXH, ngành BHXH cùng cấp ủy chính quyền các địa phương đã huy động nguồn hỗ trợ tặng sổ BHXH cho người dân. Tuy nhiên, sau mấy năm tặng sổ BHXH tổng kết lại, cơ bản sau tặng xong người dân cất vào tủ, người dân không có nguồn lực để đóng BHXH tiếp. Chính sách hỗ trợ người dân tham gia BHXH tự nguyện, phần còn lại người dân phải bỏ tiền ra, song kể cả hỗ trợ đến 50- 60% thì cũng khó duy trì tiếp được"- Phó Tổng Giám đốc Lê Hùng Sơn phân tích.
Giải trình một số vấn đề đại biểu nêu, Bộ trưởng Bộ LĐ-TB&XH Đào Ngọc Dung cho biết, sửa Luật BHXH bám vào định hướng chính trị với 11 nhóm cải cách chính sách BHXH với mục tiêu xây dựng BHXH Việt Nam đa tầng, hiện đại và từng bước phù hợp với thông lệ quốc tế. Có những nhóm chính sách đã thể chế như điều chỉnh tuổi nghỉ hưu; các gói chính sách; giao nhiệm vụ cho các cấp chính quyền… Và cái gì gây bức xúc thì sửa ngay, cái gì không phù hợp thì thay thế. Song, mục tiêu vẫn phải xây dựng BHXH hoàn toàn khác với bảo trợ xã hội, nếu tiếp cận BHXH theo hướng bảo trợ xã hội rất nguy hiểm. Phát triển BHXH khó khăn rất nhiều bởi đại đa số tiền tham gia BHXH là của người dân nên BHXH đã bao phủ được 38% lực lượng lao động là sự cố gắng rất lớn...
Kết luận phiên họp, Chủ nhiệm Ủy ban Xã hội Nguyễn Thúy Anh chia sẻ với cơ quan soạn thảo, đây là luật lớn, rất khó, nhạy cảm, tác động đến mọi người dân. Người dân luôn mong muốn chính sách xã hội sau tốt hơn trước. Việc sửa đổi đã bám sát các mục tiêu của Nghị quyết số 28 về cải cách chính sách BHXH. Tuy nhiên, cần có giải pháp, thể hiện bằng những quy định cụ thể trong dự thảo luật nhằm thể chế hóa những quan điểm, mục tiêu đề ra trong Nghị quyết số 28, đặc biệt trong việc mở rộng diện bao phủ BHXH theo lộ trình điều chỉnh năm tuổi nghỉ hưu phù hợp với từng thời kỳ...
- Cùng chuyên mục
Truyền thông quốc tế nhận định La Tiên Villa là biểu tượng của bất động sản dòng tiền thế hệ mới tại Việt Nam
Dự án villa compound hạng sang ngay mặt biển tại nội đô Nha Trang - La Tiên Villa nhận được nhiều sự quan tâm và đánh giá tích cực từ International Business Times (IBT) - một trong những tờ báo uy tín hàng đầu thế giới về tài chính, kinh tế.
Doanh nghiệp - 27/12/2025 14:25
Xử lý triệt để hạn chế, tồn tại ở dự án Golden Hills City Đà Nẵng
Các hạn chế, tồn tại ở dự án khu đô thị sinh thái Golden Hills City Đà Nẵng vừa được Thanh tra Chính phủ rà soát, kiến nghị địa phương chỉ đạo các đơn vị liên quan tập trung xử lý triệt để.
Doanh nghiệp - 27/12/2025 11:51
PVcomBank ký kết hợp tác toàn diện với Trường Đại học Thủy lợi
Ngày 24/12/2025, tại Hà Nội, Lễ ký kết Thỏa thuận hợp tác toàn diện giữa Ngân hàng TMCP Đại Chúng Việt Nam (PVcomBank) và Trường Đại học Thủy lợi đã được tổ chức, đánh dấu một cột mốc quan trọng, nâng tầm mối quan hệ hợp tác chiến lược giữa hai đơn vị.
Doanh nghiệp - 26/12/2025 21:24
Quảng trường Trống Đồng – La Tiên Villa là điểm hẹn của loạt sự kiện lớn tại Nha Trang
La Tiên Villa nhanh chóng trở thành tâm điểm trải nghiệm văn hoá – nghệ thuật – giải trí của vịnh Nha Trang. Từ ngày hiện diện, chuỗi sự kiện liên tiếp diễn ra tại Quảng trường Trống Đồng đã tạo nên nhịp sống rộn ràng, thu hút đông đảo cư dân, du khách và nhà đầu tư, khẳng định sức hút điểm đến và tiềm năng khai thác bền vững.
Doanh nghiệp - 26/12/2025 19:49
Khang Điền hoàn tất chỉnh trang đường Lê Lợi, diện mạo mới cho trục trung tâm TP.HCM
Sau gần 1 tháng triển khai đồng bộ, công trình chỉnh trang tuyến đường Lê Lợi do Công ty Cổ phần Đầu tư và Kinh doanh nhà Khang Điền tài trợ và triển khai thi công đã chính thức hoàn tất.
Doanh nghiệp - 26/12/2025 19:41
Từ chiếc chum đến bản sắc: Vở diễn chạm vào những tầng sâu văn hóa Nha Trang – Khánh Hòa
Kết hợp nghệ thuật đu bay độc đáo, đu lụa trên không hiện đại cùng âm nhạc bản địa sâu lắng song hành với những nhạc cụ chế tác, "Chum Show" nhanh chóng trở thành một “nụ hôn nghệ thuật” mê hoặc, dẫn dắt khán giả vào không gian văn hoá nguyên sơ và đầy cảm xúc.
Doanh nghiệp - 26/12/2025 19:16
La Tiên Villa – Khẳng định cam kết pháp lý minh bạch và bền vững
Song song với hạ tầng và quy hoạch, những yếu tố then chốt như vị trí đắc địa, giá trị gia tăng bền vững, uy tín của chủ đầu tư ngày càng trở thành thước đo quan trọng trong quyết định của giới đầu tư. Chính vì vậy, các dự án cao cấp quy mô lớn, được phát triển bài bản và đảm bảo pháp lý minh bạch, tiến độ chuẩn chỉnh đang trở thành mã “bluechip” được giới đầu tư săn đón.
Doanh nghiệp - 26/12/2025 19:16
T&T City Millennia ghi dấu cuối năm với danh hiệu Dự án đáng sống 2025 và cú hích từ tiểu khu mới
Khép lại năm 2025 với nhiều dấu ấn nổi bật, T&T City Millennia tiếp tục khẳng định vị thế trên thị trường bất động sản khi được vinh danh “Dự án đáng sống 2025”. Giải thưởng là sự ghi nhận xứng đáng cho định hướng phát triển bền vững, lấy con người làm trung tâm, đồng thời mở ra giai đoạn sôi động mới với chuỗi sự kiện lễ hội cuối năm và ra mắt phân khu mới đầy kỳ vọng.
Doanh nghiệp - 26/12/2025 14:49
OBC Holdings: Minh bạch pháp lý là nền tảng cho phát triển bền vững
Thay vì những cam kết mang tính hình thức, thị trường BĐS hiện nay đòi hỏi các chủ đầu tư phải chứng minh năng lực và trách nhiệm thông qua việc tuân thủ đầy đủ các quy định pháp luật. Trước thực tế đó, OBC Holdings cho biết doanh nghiệp xác định pháp lý minh bạch là nền tảng cốt lõi trong chiến lược phát triển bền vững.
Doanh nghiệp - 26/12/2025 14:34
Petrovietnam vượt khó năm 2025: Thích ứng linh hoạt, giữ nhịp tăng trưởng
Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam đã đi qua năm 2025 với những dấu ấn rõ nét, điều hành linh hoạt và khả năng giữ nhịp tăng trưởng.
Doanh nghiệp - 26/12/2025 11:07
Từ trụ cột năng lượng đến điểm tựa cộng đồng
Với hàng triệu tỷ đồng nộp ngân sách và hàng vạn việc làm được tạo ra, Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam (Petrovietnam) không chỉ là trụ cột năng lượng mà còn là điểm tựa của cộng đồng. Hàng nghìn chương trình an sinh xã hội được triển khai trên khắp cả nước đã lan tỏa mạnh mẽ tinh thần “Người Petrovietnam vì cộng đồng”, khẳng định vai trò tiên phong của Tập đoàn trong phát triển bền vững và kiến tạo tương lai.
Doanh nghiệp - 26/12/2025 11:02
Max Savings - giải pháp tích lũy tài chính thông minh
Trong bối cảnh thị trường đầu tư liên tục biến động, phương thức gửi tiết kiệm – tưởng chừng là lựa chọn quen thuộc, đang quay trở lại vị trí "xương sống" trong danh mục tài chính cá nhân của nhiều khách hàng.
Doanh nghiệp - 26/12/2025 10:04
Du lịch phục hồi, dòng kiều hối hướng về bất động sản trung tâm Đà Nẵng
Du lịch phục hồi mạnh mẽ cùng những thay đổi từ Luật Đất đai 2024 đang tái định hình dòng vốn trên thị trường bất động sản. Trong bối cảnh đó, Đà Nẵng nổi lên như điểm "neo vốn" dài hạn của kiều hối nhờ chất lượng sống, khả năng khai thác hiệu quả và dư địa tích lũy giá trị bền vững.
Doanh nghiệp - 26/12/2025 10:01
FPT và GELEX hợp tác chiến lược phát triển công nghệ Blockchain, hướng tới thị trường quốc tế
Ngày 25/12 tại Hà Nội, Tập đoàn FPT và Tập đoàn GELEX chính thức ký kết thỏa thuận hợp tác chiến lược trong lĩnh vực công nghệ blockchain. Theo đó, hai bên sẽ cùng nghiên cứu, phát triển và triển khai các hoạt động kinh doanh liên quan đến blockchain, không chỉ tại Việt Nam mà còn hướng tới mở rộng quy mô hoạt động và thị trường trên phạm vi quốc tế.
Doanh nghiệp - 26/12/2025 08:02
PV GAS D thông tin về việc cung cấp khí thiên nhiên phục vụ sản xuất CNG
Công ty Phân phối khí thấp áp Dầu khí Việt Nam (PV GAS D) khẳng định sẽ tiếp tục đồng hành cùng các khách hàng trong việc tìm kiếm giải pháp cung ứng khí an toàn, ổn định và hiệu quả, trên cơ sở hài hòa lợi ích giữa doanh nghiệp và yêu cầu bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia.
Doanh nghiệp - 25/12/2025 15:51
Cầm lái Skoda Slavia mỗi ngày để thấy xe chuẩn châu Âu mà như "đo ni đóng giày" cho cuộc sống đô thị Việt
Trải nghiệm thực tế Skoda Slavia để thấy xe chuẩn châu Âu cũng rất phù hợp để sử dụng tại Việt Nam.
Doanh nghiệp - 24/12/2025 18:25
- Đọc nhiều
-
1
Be Group nói gì về tài xế công nghệ kiếm 1,6 tỷ/năm gây sốt cõi mạng
-
2
[Gặp gỡ thứ Tư] 'Bất kỳ tài xế công nghệ nào cũng có thể kiếm hơn 1,6 tỷ/năm'
-
3
Doanh nghiệp ở Nghệ An đầu tư hơn 4.200 tỷ làm nhà máy điện gió tại Lào
-
4
Vì sao Vingroup rút lui không làm đường sắt tốc độ cao?
-
5
Startup: Minh bạch quản trị là 'giấy thông hành' để gọi vốn
Đáng đọc
- Đáng đọc
Lập 'Quỹ tái thiết miền Trung', tại sao không?
Sự kiện - Update 3 week ago
Gần 1 tỷ USD trái phiếu 'chảy về' một Group
Tài chính - Update 2 month ago
'Cơn sốt' vàng bao giờ chấm dứt?
Thị trường - 2 month
