Cơ hội lớn đẩy mạnh phổ cập thanh toán không dùng tiền mặt

TRẦN THỦY
07:36 20/03/2020

Trước biến cố dịch bệnh thanh toán online đã chứng minh lợi thế và đây là “cơ hội” để phát triển các loại hình thanh toán không dùng tiền mặt. Việt Nam có tận dụng được cơ hội này hay lại bỏ lỡ?

Thời cơ đặc biệt

Theo Bộ trưởng Bộ Thông tin và Truyền thông Nguyễn Mạnh Hùng, dịch COVID-19 đang đặt ra thách thức lớn cho đất nước, bởi nhiều hoạt động bị đình trệ. Nhưng thách thức cũng đi liền với cơ hội. Có những cơ hội mà chỉ khi thách thức xảy ra mới xuất hiện. Dịch COVID-19 lây lan do tiếp xúc, đây chính là cơ hội lớn để phát triển các loại hình thanh toán không dùng tiền mặt.

Tổng số lượng giao dịch thanh toán không dùng tiền mặt qua hệ thống chuyển mạch tài chính của ngân hàng Nhà nước tăng 76% so với cùng kỳ năm 2019. Trong đó, lượng giao dịch giá trị nhỏ dưới 500.000 đồng tăng từ 21% lên 25% tổng số giao dịch. Tổng giá trị giao dịch tăng 124% so với cùng kỳ năm 2019. Điều này cho thấy xu hướng gia tăng sử dụng các giao dịch trực tuyến và các công cụ thanh toán không dùng tiền mặt.

s

Dịch COVID-19 bùng phát, người dân Việt Nam đã có ý thức chuyển sang thanh toán không dùng tiền mặt.

Trên thực tế, khi dịch bệnh bùng phát, người dân Việt Nam đã có ý thức chuyển sang thanh toán không dùng tiền mặt nhằm đảm bảo an toàn, hạn chế sự lây lan, truyền nhiễm. Đây chính là “cơ hội vàng” cho lĩnh vực thanh toán của Việt Nam vì ý thức của người dân đã được nâng cao. Liệu Việt Nam có tận dụng được cơ hội này để phổ cập thanh toán không dùng tiền mặt hay lại bỏ lỡ?

Quyết định 149/QĐ-TTg về Chiến lược tài chính toàn diện quốc gia đến năm 2025 định hướng đến năm 2030 đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt ngày 22/1/2020. Cụ thể, sẽ cho phép các DN tham gia thị trường chuyển mạch tài chính, bù trừ điện tử. Đây được coi là giải pháp mở cửa lĩnh vực còn độc quyền, tạo sự cạnh tranh, giúp giảm chi phí, tăng tiện ích, thúc đẩy quá trình thanh toán không dùng tiền mặt.

Theo Luật sư Trương Thanh Đức, hiện trong lĩnh vực chuyển mạch tài chính có bù trừ điện tử, mới chỉ NAPAS là đơn vị duy nhất cung ứng hạ tầng thanh toán cho hàng chục ngân hàng nội địa và quốc tế tại Việt Nam.

Trong khi đó, xu hướng dịch chuyển sang thanh toán không dùng tiền mặt ngày càng tăng. Nếu chỉ dựa vào hệ thống chuyển mạch hiện nay rất khó để giảm phí, tăng tốc độ xử lý giao dịch, đẩy nhanh phổ cập tài chính toàn diện trên cả nước. Việc có thêm doanh nghiệp tham gia thị trường chắc chắn sẽ xóa bỏ sự độc quyền, tạo cạnh tranh mạnh mẽ, giúp giảm chi phí, tăng các tiện ích, thúc đẩy nhanh quá trình thanh toán không dùng tiền mặt.

Thanh toán không dùng tiền mặt của Việt Nam đến nay vẫn rất thấp. Thống kê cho thấy tỷ lệ này mới chỉ đạt hơn 20%. Hệ thống thanh toán điện tử của Việt Nam mới đáp ứng một phần nhu cầu của người dân khu vực thành thị, còn khu vực nông thôn vẫn rất thiếu. Độ bao phủ của các điểm cung cấp dịch vụ còn mỏng với chi phí cao đang là rào cản lớn đối với người nghèo, người thu nhập thấp đến với các dịch vụ tài chính chính thức.

Hệ thống chuyển mạch chỉ mới kết nối được mạng lưới ATM, POS,... chưa liên thông được các phương tiện thanh toán mới. Các loại phí chuyển mạch còn cao, kết nối dịch vụ công còn yếu, doanh thu của NAPAS từ dịch vụ rút tiền ATM còn lớn.

Sống vững vàng trước biến cố

Để thúc đẩy thanh toán không dùng tiền mặt phổ cập trên toàn quốc, cần phải thông qua mạng lưới hệ thống ngân hàng đại lý, các công ty fintech, các dịch vụ Mobile Money, ví điện tử và các kênh thanh toán hiện đại khác. Trong bối cảnh hiện nay, cần tập trung nguồn lực và nỗ lực của tất cả các ngành, lĩnh vực, cả nhà nước và tư nhân, tạo ra các giải pháp hiệu quả nhằm thúc đẩy tài chính toàn diện ở Việt Nam.

tien2

Liệu Việt Nam có tận dụng được cơ hội này để phổ cập thanh toán không dùng tiền mặt?

“Cơ hội” đã đến, xu hướng chuyển sang thanh toán không dùng tiền mặt đang tăng lên rất nhanh. Có một hệ thống chuyển mạch đủ tốt, kết nối được đa kênh có thể đáp ứng mọi nhu cầu của thị trường. Song thực tế ở Việt Nam chưa có. Nếu không đáp ứng được về cơ sở hạ tầng, về nhu cầu của người dân sẽ làm chậm tiến độ phát triển của thanh toán điện tử nói riêng và kinh tế nói chung.

Cách mạng 4.0 khiến các loại hình thanh toán mới xuất hiện ngày càng nhiều hơn, thói quen người tiêu dùng vì thế thay đổi nhanh chóng, song cũng đòi hỏi cao hơn, đặc biệt về tốc độ giao dịch và phí. Nếu hạ tầng cung ứng dịch vụ chuyển mạch vẫn chậm đổi mới, thanh toán không dùng tiền mặt khó có sự đột phá.

Việc cho phép nhiều doanh nghiệp tham gia thị trường chuyển mạch tài chính, bù trừ điện tử là giải pháp giúp phát triển hạ tầng, thúc đẩy các loại hình thanh toán mới. Sự phát triển của các dịch vụ tài chính sẽ thúc đẩy sự phát triển của thương mại điện tử, đẩy mạnh các phương thức thanh toán không dùng tiền mặt.

Giới chuyên môn cho rằng, Ngân hàng Nhà nước nên sớm cấp phép cho các doanh nghiệp công nghệ, viễn thông tham gia thị trường này để thúc đẩy các loại hình thanh toán mới.

Lãnh đạo Bộ Thông tin và Truyền thông cũng đề nghị Chính phủ và các cơ quan quản lý nhà nước cần xem xét, quyết định nhanh một số chính sách còn đang cân nhắc về thanh toán không dùng tiền mặt, tiền di động,...

Khi thanh toán không dùng tiền mặt phát triển, tất cả người dân và doanh nghiệp sẽ được thụ hưởng. Đặc biệt là nhóm những người sống ở khu vực nông thôn, vùng sâu, vùng xa; người nghèo, người thu nhập thấp; doanh nghiệp nhỏ và vừa, hộ gia đình sản xuất kinh doanh. Điều đó có ý nghĩa hết sức to lớn về mặt phát triển kinh tế xã hội, giúp tăng “sức đề kháng”, “sự dẻo dai”, sáng tạo, thích ứng nhanh, hồi phục nhanh, trước những biến cố khó lường như dịch COVID-19.

(Theo Vietnamnet)

  • Cùng chuyên mục
FPT ký 6 hợp tác chuyển đổi AI với tập đoàn lớn tại Thái Lan và Singapore

FPT ký 6 hợp tác chuyển đổi AI với tập đoàn lớn tại Thái Lan và Singapore

Trong khuôn khổ Diễn đàn Doanh nghiệp Việt Nam - Thái Lan tại Bangkok và Diễn đàn Kết nối công nghệ Việt Nam - Singapore, trước sự chứng kiến của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng lãnh đạo cấp cao Thái Lan và Singapore, FPT đã ký kết 6 thỏa thuận hợp tác chiến lược về chuyển đổi AI và chuyển đổi số với các tập đoàn lớn trong lĩnh vực nông nghiệp - thực phẩm, sản xuất, ngân hàng, năng lượng, logistics và dịch vụ mặt đất.

Công nghệ - 30/05/2026 07:22

Viettel High Tech mở rộng hợp tác công nghệ quốc phòng với hàng loạt đối tác Thổ Nhĩ Kỳ

Viettel High Tech mở rộng hợp tác công nghệ quốc phòng với hàng loạt đối tác Thổ Nhĩ Kỳ

Hàng loạt hoạt động hợp tác giữa Tổng Công ty Công nghiệp Công nghệ cao (Viettel High Tech) và các doanh nghiệp công nghệ quốc phòng, viễn thông hàng đầu Thổ Nhĩ Kỳ đã diễn ra tại Triển lãm Quốc phòng và Hàng không Vũ trụ SAHA 2026 diễn ra ở Istanbul.

Công nghệ - 13/05/2026 10:04

Tổng Giám đốc FPT: 5 thói quen lãnh đạo cần loại bỏ để vượt qua 'cánh cửa hẹp' AI

Tổng Giám đốc FPT: 5 thói quen lãnh đạo cần loại bỏ để vượt qua 'cánh cửa hẹp' AI

Tại Hội nghị Cisco CxO Symposium 2026 Việt Nam, ông Nguyễn Văn Khoa - Tổng Giám đốc Tập đoàn FPT đã chia sẻ góc nhìn thực tiễn về cách doanh nghiệp tận dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong quản trị và vận hành, nhấn mạnh vai trò quyết định của lãnh đạo và dữ liệu trong kỷ nguyên mới.

Công nghệ - 09/05/2026 14:18

Viettel Post trở thành đối tác vận hành mạng lưới toàn quốc của FedEx tại Việt Nam

Viettel Post trở thành đối tác vận hành mạng lưới toàn quốc của FedEx tại Việt Nam

Sự kết hợp giữa tiêu chuẩn vận hành toàn cầu của FedEx và năng lực triển khai thực tế tại Việt Nam của Viettel Post sẽ tạo ra một hệ thống logistics xuyên biên giới có quy mô lớn và tiêu chuẩn quốc tế.

Công nghệ - 27/04/2026 07:54

FPT khẳng định vai trò đối tác AI chiến lược, thúc đẩy hợp tác Việt Nam - Hàn Quốc

FPT khẳng định vai trò đối tác AI chiến lược, thúc đẩy hợp tác Việt Nam - Hàn Quốc

Trong khuôn khổ Diễn đàn Kinh tế Việt Nam - Hàn Quốc, Tập đoàn FPT đã tham gia và triển khai nhiều hoạt động hợp tác trong lĩnh vực công nghệ và AI. FPT tiếp tục khẳng định vị thế là đối tác công nghệ và trí tuệ nhân tạo (AI) chiến lược của doanh nghiệp Hàn Quốc. Sự kiện diễn ra nhân chuyến thăm cấp Nhà nước tới Việt Nam của Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung và Lãnh đạo Hàn Quốc để thực hiện hoạt động cấp cao giữa hai nhà nước.

Công nghệ - 25/04/2026 06:45

FPT ký hợp đồng AI hàng chục triệu USD với tập đoàn vật liệu hàng đầu thế giới

FPT ký hợp đồng AI hàng chục triệu USD với tập đoàn vật liệu hàng đầu thế giới

FPT vừa ký kết hợp đồng trị giá hàng chục triệu USD với một tập đoàn sản xuất vật liệu hàng đầu thế giới, đánh dấu bước tiến mới trong chiến lược mở rộng cung cấp dịch vụ AI tại thị trường châu Âu.

Công nghệ - 17/04/2026 10:53

Việt Nam chính thức có nhà máy sản xuất pin lưu trữ năng lượng đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế

Việt Nam chính thức có nhà máy sản xuất pin lưu trữ năng lượng đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế

Với công suất thiết kế 5GWh mỗi năm, mức độ tự động hóa trên 90%, Nhà máy sản xuất pin lưu trữ năng lượng GG Power là một minh chứng cho khả năng người Việt Nam hoàn toàn có đủ năng lực để tham gia sâu vào lĩnh vực công nghệ năng lượng cao.

Công nghệ - 14/04/2026 06:50

Kỷ nguyên AI tái định hình ASEAN, Việt Nam nổi lên trên bản đồ sản xuất điện tử

Kỷ nguyên AI tái định hình ASEAN, Việt Nam nổi lên trên bản đồ sản xuất điện tử

Thay vì cạnh tranh trực tiếp ở phân khúc chip tiên tiến với các quốc gia trong khu vực, Việt Nam tập trung mở rộng vai trò trong khâu lắp ráp điện tử thành phẩm, đặc biệt là điện tử tiêu dùng hoàn chỉnh.

Công nghệ - 28/03/2026 10:04

FPT hợp tác chiến lược với tập đoàn tài chính hàng đầu Nhật Bản

FPT hợp tác chiến lược với tập đoàn tài chính hàng đầu Nhật Bản

Mới đây, FPT đã ký kết biên bản ghi nhớ với Kyushu (KFG), một trong những tập đoàn tài chính hàng đầu Nhật Bản, nhằm thúc đẩy quá trình chuyển đổi số, tối ưu vận hành và tăng trưởng bền vững của KFG.

Công nghệ - 19/03/2026 13:05

Có nên đặt cược túi tiền vào trợ lý ảo trong quản lý tài sản?

Có nên đặt cược túi tiền vào trợ lý ảo trong quản lý tài sản?

Bà Mai Thanh Yến, chuyên gia Chứng khoán Mirae Asset Việt Nam nhận định trong vài năm tới, khi các mô hình AI ngày càng thông minh hơn và dữ liệu tài chính ngày càng phong phú, trợ lý tài chính AI có thể sẽ trở thành một công cụ quen thuộc trong cách mỗi cá nhân quản lý tài sản của mình.

Công nghệ - 14/03/2026 14:12

 Viettel sẽ triển khai thương mại mạng 6G từ năm 2029

Viettel sẽ triển khai thương mại mạng 6G từ năm 2029

Viettel tham gia vào các hoạt động nghiên cứu kiến trúc 6G, thử nghiệm sớm hệ thống và thiết bị tiền thương mại vào năm 2028, đóng góp xây dựng tiêu chuẩn và chuẩn bị cho triển khai thương mại từ năm 2029.

Công nghệ - 06/03/2026 15:45

FPT gia nhập Liên minh 6G toàn cầu do Qualcomm khởi xướng

FPT gia nhập Liên minh 6G toàn cầu do Qualcomm khởi xướng

FPT chính thức tham gia Liên minh chiến lược toàn cầu về phát triển công nghệ 6G tăng tốc đổi mới, mở rộng cơ hội phát triển trong các lĩnh vực chiến lược của Tập đoàn như giao thông thông minh, UAV tự hành, sản xuất thông minh và kỹ thuật số tiên tiến.

Công nghệ - 06/03/2026 11:25