Việt Nam - Australia mở rộng hợp tác AI, bán dẫn và công nghệ lượng tử

Sáng 11/8, trong khuôn khổ chuyến thăm cấp Nhà nước tới Australia, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã hội đàm với Thủ tướng Australia Anthony Albanese tại Nhà Quốc hội Australia ở thủ đô Canberra.

Hai nhà lãnh đạo bày tỏ hài lòng trước sự phát triển của quan hệ Việt Nam - Australia sau hơn nửa thế kỷ thiết lập quan hệ ngoại giao, đặc biệt kể từ khi hai nước nâng cấp quan hệ lên Đối tác Chiến lược toàn diện vào tháng 3/2024.

Hai bên hoan nghênh việc triển khai tích cực và hiệu quả Chương trình hành động triển khai quan hệ Đối tác Chiến lược toàn diện giai đoạn 2024–2027, trong đó cả sáu lĩnh vực trụ cột của quan hệ đều đạt những kết quả tích cực.

Mở rộng hợp tác trong các lĩnh vực công nghệ chiến lược

Tại hội đàm, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Thủ tướng Anthony Albanese nhất trí đưa khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trở thành động lực mới của quan hệ hai nước.

Các lĩnh vực hợp tác chiến lược được hai nhà lãnh đạo nêu gồm trí tuệ nhân tạo (AI), bán dẫn, công nghệ lượng tử, công nghệ sinh học, y sinh, nghiên cứu biển, khoáng sản thiết yếu và hydrogen xanh.

Hai bên cũng nhất trí thúc đẩy các dự án nghiên cứu chung; tăng cường kết nối giữa trường đại học, viện nghiên cứu và doanh nghiệp; hướng tới hình thành không gian kết nối công nghệ Việt Nam - Australia và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao.

Phát biểu tại cuộc gặp báo chí sau hội đàm, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cho biết hai nước sẽ thúc đẩy mạnh hơn hợp tác trong AI, bán dẫn, công nghệ số, an ninh mạng, công nghệ xanh và các công nghệ mới nổi; đồng thời hỗ trợ nâng cao năng lực tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng khu vực và toàn cầu.

Thủ tướng Anthony Albanese cho biết hai bên đã thống nhất tăng cường hợp tác và tiếp tục làm sâu sắc quan hệ Đối tác Chiến lược toàn diện, trong đó có các lĩnh vực quốc phòng, hàng hải, an ninh biên giới, kinh tế số, nông nghiệp, năng lượng, khai khoáng, công nghệ, khoa học và đổi mới sáng tạo.

Tại Canberra, lãnh đạo hai nước đã trao đổi Tuyên bố chung về tăng cường kết nối khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo giữa Việt Nam và Australia.

Tuyên bố khẳng định cam kết làm sâu sắc hợp tác song phương trong khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo trên cơ sở quan hệ Đối tác Chiến lược toàn diện và Tuyên bố chung về hợp tác nâng cao sức chống chịu kinh tế.

Hai nhà lãnh đạo ghi nhận khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo là một trụ cột quan trọng của quan hệ Đối tác Chiến lược toàn diện, đồng thời là động lực của tăng trưởng bền vững, năng suất, khả năng chống chịu và năng lực cạnh tranh.

Tuyên bố chung hoan nghênh Sáng kiến Hợp tác khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo Australia–Việt Nam, sáng kiến hỗ trợ các dự án nghiên cứu chung giữa trường đại học, viện nghiên cứu và doanh nghiệp hai nước.

Hai bên cũng hoan nghênh việc khởi động giai đoạn II của Trung tâm Công nghệ Chiến lược Australia - Việt Nam. Theo tuyên bố, đây là một khuôn khổ hợp tác nhằm thúc đẩy phối hợp trong các công nghệ thiết yếu và mới nổi, trước mắt tập trung vào những ứng dụng mang tính chuyển đổi của 5G và các công nghệ nền tảng liên quan.

Gắn hợp tác công nghệ với sức chống chịu kinh tế

Hợp tác công nghệ cũng được đề cập trong Tuyên bố chung về hợp tác nâng cao sức chống chịu kinh tế Việt Nam - Australia.

Hai bên xác định khả năng chống chịu kinh tế là nền tảng đối với an ninh và thịnh vượng quốc gia, đồng thời tái khẳng định vai trò của hệ thống thương mại đa phương dựa trên luật lệ, với một Tổ chức Thương mại Thế giới được cải cách giữ vai trò trung tâm.

Hai nước nhất trí phối hợp hỗ trợ các chuỗi cung ứng minh bạch, đa dạng, an toàn, bền vững, đáng tin cậy, hiệu quả về kinh tế và có khả năng chống chịu trong các lĩnh vực như khoáng sản quan trọng, bán dẫn và năng lượng sạch.

Các biện pháp được nêu gồm hợp tác trong khuôn khổ quan hệ đối tác phát triển, phối hợp xúc tiến cơ hội đầu tư và tăng cường sự tham gia của khu vực tư nhân.

Hai nước cũng cam kết chia sẻ thông tin về hoạt động sàng lọc đầu tư nước ngoài và cập nhật những chính sách liên quan; tìm kiếm cơ hội thúc đẩy hợp tác thực tiễn trong các công nghệ thiết yếu và mới nổi; tăng cường hợp tác về an ninh và tính liêm chính của hoạt động nghiên cứu; phối hợp quản lý những rủi ro do các công nghệ thiết yếu và mới nổi đặt ra, đồng thời thúc đẩy những cơ hội mà các công nghệ này tạo ra.

Về kết nối số, hai bên nhất trí hỗ trợ xây dựng các hệ sinh thái số an toàn và đáng tin cậy, bao gồm AI và hạ tầng số như viễn thông, cáp biển và trung tâm dữ liệu. Tuyên bố chung về hợp tác nâng cao sức chống chịu kinh tế

Hướng tới kim ngạch thương mại 20 tỷ USD

Trong hợp tác kinh tế, thương mại và đầu tư, hai nhà lãnh đạo nhấn mạnh yêu cầu khai thác tính bổ trợ giữa hai nền kinh tế, tận dụng các hiệp định thương mại tự do mà Việt Nam và Australia cùng tham gia, tháo gỡ rào cản và tạo thuận lợi cho doanh nghiệp.

Hai bên hướng tới mục tiêu nâng kim ngạch thương mại song phương lên 20 tỷ USD, đồng thời thúc đẩy liên kết chuỗi cung ứng, đầu tư chất lượng cao và hợp tác trong kinh tế xanh, kinh tế số, năng lượng mới và các ngành công nghiệp tương lai.

Theo thông tin chính thức của phía Việt Nam, thương mại hai chiều đã tăng gấp đôi trong vòng năm năm, đạt hơn 14 tỷ USD năm 2025.

Sau hội đàm, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Thủ tướng Anthony Albanese đã trao đổi ba tuyên bố chung, gồm: Tuyên bố chung làm sâu sắc quan hệ Đối tác Chiến lược toàn diện Việt Nam–Australia; Tuyên bố chung về nâng cao sức chống chịu, thích ứng và phục hồi kinh tế Việt Nam - Australia; Tuyên bố chung về tăng cường kết nối khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo giữa Việt Nam và Australia.

Hai nhà lãnh đạo cũng chứng kiến trao bảy văn kiện hợp tác, gồm sáu bản ghi nhớ và một nghị định thư sửa đổi, bổ sung một hiệp định liên chính phủ hiện hành.

Các bản ghi nhớ liên quan đến nông nghiệp và phát triển nông thôn bền vững; thực thi pháp luật trên biển; hợp tác và hỗ trợ lẫn nhau trong lĩnh vực biên phòng; giáo dục nghề nghiệp; kinh tế số; y tế.

Văn kiện còn lại là Nghị định thư sửa đổi, bổ sung Hiệp định giữa Chính phủ Australia và Chính phủ Việt Nam về vận chuyển hàng không.