Tỷ lệ doanh nghiệp Nhật sẵn sàng mở rộng kinh doanh tại Việt Nam cao nhất ASEAN

Có 56,9% số doanh nghiệp Nhật Bản hoạt động tại Việt Nam có kế hoạch mở rộng kinh doanh trong 1-2 năm tới, tăng 0,8 điểm phần trăm so với năm trước.

Mặc dù tham vọng mở rộng của các doanh nghiệp gần như ổn định, nhưng Việt Nam tiếp tục dẫn đầu trong khu vực ASEAN năm thứ hai liên tiếp, Tổ chức Xúc tiến Thương mại Nhật Bản (JETRO) vừa cho biết khi công bố Khảo sát thực trạng của các doanh nghiệp Nhật Bản đầu tư tại nước ngoài năm 2025.

Tỷ lệ doanh nghiệp Nhật Bản mở rộng hoạt động kinh doanh trong ngắn hạn ở Việt Nam cao hơn mức trung bình 46,8% ở ASEAN và 45% ở khu vực châu Á, châu Đại Dương.

Kết quả khảo sát cũng cho thấy, có 38,2% số doanh nghiệp Nhật Bản ở Việt Nam có kế hoạch duy trì hiện trạng kinh doanh, 4,2% muốn thu hẹp và chỉ 0,7% có ý định di chuyển hoặc rút sang nước thứ ba.

Ông Haruhiko Ozasa, Trưởng đại diện Văn phòng JETRO Hà Nội, chỉ ra hai xu hướng mở rộng kinh doanh của doanh nghiệp Nhật Bản tại Việt Nam. Thứ nhất là hướng vào thị trường nội địa. "Xu hướng này thể hiện rõ và tập trung vào những lĩnh vực hướng vào thị trường trong nước nhiều tiềm năng", ông Ozasa nhấn mạnh.

Đơn cử, trong lĩnh vực phi chế tạo, các ngành nổi bật là nhà hàng, bán lẻ, thương mại và bán buôn. Tương tự, trong lĩnh vực chế tạo, ngành thực phẩm có tỷ lệ mở rộng đầu tư cao nhất nhằm phục vụ nhu cầu của thị trường Việt Nam.

Nhiều doanh nghiệp cho biết lý do mở rộng kinh doanh là do xuất khẩu gia tăng và nhu cầu tại thị trường nội địa mở rộng, đồng thời xem xét tăng cường chức năng bán hàng.

Trưởng đại diện Văn phòng JETRO Hanoi nêu hai ví dụ tiêu biểu là công ty Acecook - nổi tiếng về sản xuất mì ăn liền và công ty Fujiya - thương hiệu bánh quy nổi tiếng và vừa khánh thành nhà máy sản xuất tại tỉnh Tây Ninh.

Ngoài ra, các công ty hóa chất/dược phẩm cũng lạc quan về thị trường Việt Nam khi có 69,2% lựa chọn mở rộng kinh doanh tại đây. Một số hãng dược phẩm Nhật Bản đã bắt đầu xây dựng nhà máy để sản xuất thuốc phục vụ nhu cầu tiêu dùng tại Việt Nam, ông Ozasa thông tin.

Xu hướng thứ hai là đầu tư để cung cấp các dịch vụ cho chính các doanh nghiệp Nhật Bản đang đầu tư, kinh doanh ở Việt Nam. Một số lĩnh vực điển hình là thương mại, bán buôn, tài chính/bảo biểm.

"Các doanh nghiệp của Nhật Bản đầu tư tại Việt Nam sẽ được thụ hưởng dịch vụ của các doanh nghiệp đồng hương. Điều này giúp môi trường kinh doanh của họ được thuận lợi hơn, đồng thời làm phong phú thêm ngành công nghiệp hỗ trợ của Việt Nam", ông Ozasa nhấn mạnh.

Tỷ lệ doanh nghiệp có lãi cao nhất 15 năm

Theo khảo sát, tỷ lệ doanh nghiệp Nhật Bản kỳ vọng có lãi trong năm 2025 đạt 67,5% (tăng 3,4 điểm so với năm trước), mức cao nhất kể từ năm 2009. Trong khi đó, 17,6% doanh nghiệp dự báo sẽ thua lỗ (giảm 1,7 điểm).

Tỷ lệ doanh nghiệp có lãi đã tăng liên tiếp trong 2 năm, và lần đầu tiên sau 5 năm kể từ năm 2020, vượt qua mức trung bình của ASEAN (65,3%).

Cụ thể hơn, trong lĩnh vực chế tạo, tỷ lệ doanh nghiệp có lãi đạt 74,1% (tăng 3,9 điểm so với năm trước), còn tỷ lệ doanh nghiệp báo lỗ là 13% (giảm 4,4 điểm so với năm trước). Ở các ngành Giấy/sản phẩm gỗ/in ấn, Linh kiện thiết bị điện/điện tử, và Sắt/kim loại màu/kim loại, tỷ lệ doanh nghiệp có lãi tăng từ 15 điểm trở lên.

Đáng chú ý, toàn bộ số doanh nghiệp trong lĩnh vực Nhà hàng tham gia khảo sát dự kiến lỗ trong năm 2025.

Về triển vọng lợi nhuận kinh doanh năm 2025, tỷ lệ doanh nghiệp trả lời dự báo lợi nhuận kinh doanh năm 2025 (so với năm 2024) sẽ "cải thiện" là 42,3% (giảm 6,5 điểm so với năm trước), trong khi tỷ lệ doanh nghiệp dự báo "xấu đi" là 21,8% (tăng 4,9 điểm so với năm trước).

Đối với năm 2026, có 47,6% doanh nghiệp dự báo "cải thiện" so với năm 2025. Mức này cao hơn trung bình ASEAN (42,7%) 4,9 điểm, nhưng trong ngành Thiết bị vận tải và Linh kiện thiết bị vận tải, tỷ lệ doanh nghiệp dự báo "xấu đi" vượt mức 30%, đạt lần lượt 38,2% và 33,3%.

Khảo sát chỉ ra nguyên nhân cải thiện của ngành chế tạo chủ yếu là "nhu cầu tại thị trường xuất khẩu tăng", trong khi nguyên nhân xấu đi phổ biến nhất là "nhu cầu tại thị trường xuất khẩu giảm".

Đối với ngành phi chế tạo, nguyên nhân cải thiện phổ biến nhất là "nhu cầu tại thị trường nội địa tăng", còn các nguyên nhân xấu đi được nhắc đến nhiều nhất là "cạnh tranh với các công ty khác ngày càng gay gắt" và "chi phí nhân công tăng".

Khảo sát thực trạng của các doanh nghiệp Nhật Bản đầu tư tại nước ngoài được JETRO tiến hành thường niên kể từ năm 1987, nhằm nắm bắt tình hình thực tế hoạt động của các doanh nghiệp Nhật Bản tại châu Á, châu Đại Dương.

Đối tượng khảo sát là các doanh nghiệp Nhật Bản đang đầu tư tại 20 quốc gia/khu vực, bao gồm 5 quốc gia/khu vực tại Đông Bắc Á, 9 quốc gia ASEAN, 4 quốc gia Tây Nam Á, 2 quốc gia châu Đại Dương.

Khảo sát năm 2025 được tiến hành từ ngày 19/8 đến 17/9/2025. Phiếu khảo sát được gửi tới 12.900 công ty và nhận được phản hồi hợp lệ từ 5.109 công ty. Tại Việt Nam, có 906 doanh nghiệp (nhiều nhất ASEAN) trả lời khảo sát, đạt tỷ lệ trả lời hợp lệ 45,1%.