Từ thương vụ bắt đáy PC1, nhìn lại khoản đầu tư 3 năm của CII tại HUT

Nhóm CII chi hàng trăm tỷ mua cổ phiếu PC1

Công ty TNHH Thương mại Đầu tư CII vừa công bố mua thêm gần 3,9 triệu cổ phiếu Tập đoàn PC1 (mã: PC1), nâng lượng sở hữu lên 6,4 triệu cổ phiếu, tương đương 1,55% vốn điều lệ. Giao dịch làm thay đổi tỷ lệ sở hữu được thực hiện ngày 2/6.

Trước đó, công ty mẹ là CTCP Đầu tư Hạ tầng Kỹ thuật TP.HCM (mã: CII) đã nắm giữ 17,35 triệu cổ phiếu PC1, tương đương 4,22% vốn. Như vậy, tổng sở hữu của nhóm CII đã tăng lên 23,7 triệu cổ phiếu, tương ứng 5,77% vốn điều lệ PC1, qua đó trở thành cổ đông lớn của doanh nghiệp này.

Nhóm CII đầu tư vào PC1 trong bối cảnh doanh nghiệp vừa trải qua biến cố lớn về nhân sự cấp cao khiến giá cổ phiếu lao dốc mạnh. Ngày 16/5, PC1 công bố Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an đã khởi tố và bắt tạm giam 7 cá nhân là người nội bộ công ty để điều tra các hành vi vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng và tham ô tài sản.

Trong số các cá nhân bị khởi tố có ông Trịnh Văn Tuấn - Chủ tịch HĐQT; ông Vũ Ánh Dương - Thành viên HĐQT kiêm Tổng Giám đốc; ông Nguyễn Minh Đệ - Thành viên HĐQT kiêm Phó Tổng Giám đốc; bà Trần Thị Minh Việt - Kế toán trưởng cùng nhiều lãnh đạo chủ chốt khác.

Trước khi xảy ra biến cố, PC1 được xem là một trong những cổ phiếu tăng trưởng nổi bật trên thị trường khi tăng từ vùng 23.000 đồng/cp lên 31.300 đồng/cp, thiết lập đỉnh mới vào tháng 2. Tuy nhiên, dưới tác động của diễn biến thị trường chung và cú sốc liên quan đến lãnh đạo doanh nghiệp, cổ phiếu này giảm mạnh về vùng 18.000-19.000 đồng/cp trong nửa đầu tháng 5, tương đương mức giảm khoảng 41% so với đỉnh.

Tính theo giá đóng cửa phiên 5/6, lượng cổ phiếu PC1 mà nhóm CII đang nắm giữ có giá trị thị trường khoảng 441 tỷ đồng.

Ông Lê Quốc Bình, Tổng Giám đốc CII, cho biết quyết định đầu tư vào PC1 xuất phát từ việc doanh nghiệp này sở hữu danh mục các dự án năng lượng hiện hữu, bao gồm các dự án điện mặt trời được hưởng cơ chế giá FIT cùng nhiều dự án dự kiến đưa vào vận hành trong thời gian tới.

Theo ông Bình, đây là lĩnh vực hạ tầng thiết yếu, phù hợp với xu hướng phát triển năng lượng và nhu cầu tiêu thụ điện ngày càng tăng của nền kinh tế. Đồng thời, đây cũng là mảng đầu tư mà CII còn thiếu và đã tìm kiếm cơ hội tham gia trong nhiều năm qua.

CII nhấn mạnh khoản đầu tư vào PC1 đơn thuần là khoản đầu tư tài chính. Doanh nghiệp không có chủ trương tham gia điều hành hay quản trị PC1, bao gồm việc đề cử hoặc ứng cử nhân sự vào HĐQT và Ban Kiểm soát.

Bài toán lợi nhuận và các khoản đầu tư tài chính

CII hiện phát triển hai lĩnh vực chính là hạ tầng và bất động sản. Trong những năm gần đây, nguồn thu và lợi nhuận chủ yếu của doanh nghiệp đến từ hoạt động thu phí giao thông, trong khi mảng bất động sản vẫn đang trong giai đoạn đầu tư và phát triển dự án.

Năm 2025, CII ghi nhận doanh thu thuần 2.960 tỷ đồng, gần như đi ngang so với năm trước. Tuy nhiên, lợi nhuận sau thuế thuộc về cổ đông công ty mẹ giảm 53%, còn 124 tỷ đồng. Nguyên nhân chủ yếu do doanh nghiệp không còn ghi nhận khoản lãi tài chính đột biến từ việc nâng tỷ lệ sở hữu tại CTCP Đầu tư Năm Bảy Bảy (NBB) như năm 2024.

Bước sang năm 2026, ban lãnh đạo đặt mục tiêu lợi nhuận sau thuế thuộc về cổ đông công ty mẹ đạt 225 tỷ đồng. Kết quả này vẫn được kỳ vọng đến chủ yếu từ mảng hạ tầng, trong khi các dự án bất động sản dự kiến phải đến giai đoạn 2027-2028 mới có thể đóng góp đáng kể.

Dù sở hữu nguồn thu tương đối ổn định từ các dự án BOT, CII vẫn chịu áp lực đáng kể từ đòn bẩy tài chính. Tại thời điểm cuối quý I/2026, tổng nợ vay của doanh nghiệp ở mức 21.701 tỷ đồng, gấp 3,2 lần vốn chủ sở hữu. Trong giai đoạn 2024-2025, chi phí lãi vay hàng năm dao động quanh mức 1.270-1.300 tỷ đồng, tương đương khoảng 43% doanh thu.

Bên cạnh hoạt động đầu tư hạ tầng và bất động sản, CII cũng thường xuyên thực hiện các khoản đầu tư tài chính nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng vốn cũng như đóng góp vào kết quả kinh doanh. Theo quan điểm của lãnh đạo doanh nghiệp, CII sẵn sàng thoái vốn khi thị giá cổ phiếu vượt đáng kể giá trị hợp lý mà công ty đánh giá.

Trước đây, CII từng ghi nhận thành công với khoản đầu tư vào cổ phiếu NBB. Tuy nhiên, không phải thương vụ nào cũng mang lại kết quả như kỳ vọng. Một ví dụ là khoản đầu tư vào CTCP Tasco (mã: HUT), được thực hiện từ năm 2023.

Thời điểm đó, cổ phiếu HUT đang trong xu hướng tăng mạnh và từng thiết lập đỉnh quanh vùng 27.800 đồng/cp. Ông Lê Quốc Bình cho biết khoản đầu tư được thực hiện với mục tiêu tiếp cận lĩnh vực thu phí tự động không dừng (VETC), đồng thời nhấn mạnh CII sẽ sẵn sàng bán ra nếu thị giá vượt quá giá trị hợp lý.

Tuy nhiên, sau khi lập đỉnh vào năm 2023, cổ phiếu HUT bước vào giai đoạn điều chỉnh kéo dài và hiện giao dịch quanh vùng 15.500 đồng/cp. Theo BCTC hợp nhất kiểm toán quý I/2026, CII đang nắm giữ gần 20,5 triệu cổ phiếu HUT với giá gốc 379 tỷ đồng, tương đương giá vốn bình quân khoảng 18.500 đồng/cp. Do thị giá thấp hơn giá vốn, doanh nghiệp đã phải trích lập dự phòng giảm giá khoản đầu tư này hơn 24,6 tỷ đồng.