Triển vọng thu hút FDI năm 2026

Nhu cầu vốn khổng lồ

Năm 2026, với mục tiêu tăng trưởng GDP trên 10%, nhu cầu vốn đầu tư toàn xã hội đang rất lớn (khoảng 35-40% GDP). Dòng vốn này sẽ tập trung vào các hạ tầng chiến lược như cao tốc Bắc-Nam, Sân bay Long Thành, các tuyến đường vành đai, các dự án năng lượng và chuyển đổi số. Nguồn lực nhà nước sẽ tiếp tục đóng vai trò chủ đạo (ước tính hàng triệu tỷ đồng cho giai đoạn 2026-2030), đồng thời cũng cần thúc đẩy đầu tư tư nhân và FDI.

Nhu cầu vốn đầu tư phát triển nhiều triệu tỷ đồng là thách thức không nhỏ, nhưng cũng là một cơ hội lớn cho kinh tế tư nhân và đầu tư nước ngoài; bởi vì hệ thống ngân hàng thương mại không thể gánh vác nhu cầu vốn khổng lồ này, mà vai trò trung tâm sẽ là thị trường vốn, nhất là thị trường chứng khoán. Đây sẽ là kênh dẫn vốn quan trọng trong chu kỳ tăng trưởng mới của Việt Nam.

Bên cạnh đó, Chính phủ cũng đã chính thức ban hành Nghị định 323/2025/NĐ-CP ngày 18/12/2025 về thành lập Trung tâm Tài chính Quốc tế (IFC) để cung cấp “năng lượng” cho chu kỳ tăng trưởng mới.

Đây là một định hướng dài hạn nhằm tạo ra nền tảng pháp lý và cơ chế cởi mở để thu hút dòng vốn toàn cầu, các định chế tài chính hàng đầu và đội ngũ nhân sự chất lượng cao.

Gần 40 năm Đổi mới, khu vực FDI đóng góp hơn 20% GDP; 15% - 18% tổng
vốn đầu tư phát triển; khoảng 25,4% - 28% tổng thu ngân sách; tạo ra hơn 5,1 triệu việc làm, hơn 70% kim ngạch ngoại thương và hơn 50% giá trị sản xuất công nghiệp của Việt Nam”.

Tác động của IFC sẽ mang tính đa ngành, không chỉ giới hạn trong lĩnh vực tài chính. Nó sẽ tạo ra sức lan tỏa mạnh mẽ đến thị trường bất động sản, hạ tầng, thúc đẩy tăng trưởng công nghệ và nâng cao vị thế của Việt Nam trên trường quốc tế. Sự ra đời của IFC kết hợp với nhu cầu vốn nội tại khổng lồ, sẽ tạo ra môi trường đầu tư năng động với nhiều cơ hội chưa từng có cho nền kinh tế Việt Nam.

Giới chuyên gia cho rằng trong khi những cơn gió ngược toàn cầu đòi hỏi sự cẩn trọng, thì đầu tư của Việt Nam năm 2026 về cơ bản là một câu chuyện mang đậm yếu tố nội địa. Các động lực tăng trưởng nội tại và một chương trình nghị sự phát triển chưa từng có tiền lệ sẽ tạo ra bối cảnh đầu tư khác biệt, khẳng định được vị thế của Việt Nam là một trong những điểm đến đầu tư hấp dẫn nhất trong khu vực.

Kịch bản thu hút FDI 2026

Bước sang giai đoạn mới, câu chuyện dẫn dắt tăng trưởng không còn là lựa chọn “FDI hay vốn trong nước”, mà là FDI và vốn trong nước phải cùng vận hành trong một cấu trúc mới.

Đầu tư công tiếp tục giữ vai trò mở đường bằng hạ tầng và thể chế, dẫn dắt, kết hợp với khu vực tư nhân trong nước mở rộng sản xuất, khai thác thị trường 100 triệu dân; trong khi FDI mang theo công nghệ, quản trị hiện đại và kết nối chuỗi giá trị toàn cầu. Các dòng vốn này đang hình thành hợp lực của ba nguồn lực quan trọng của nền kinh tế trong quá trình chuyển đổi số, tăng trưởng xanh, bền vững. Trong đó, sự liên kết giữa doanh nghiệp trong nước với doanh nghiệp FDI sẽ giúp hình thành các chuỗi cung ứng, M&A, phát triển khu công nghiệp, logistics, hạ tầng năng lượng sạch và hạ tầng số...

Năm 2026 đánh dấu thời điểm nền kinh tế Việt Nam bước qua giai đoạn phục hồi, hướng tới một chu kỳ tăng trưởng mới có chiều sâu hơn. Nền tảng vĩ mô ổn định, dòng vốn FDI duy trì tích cực, trong khi vốn trong nước dần lấy lại vai trò trung tâm.

Gần 40 năm Đổi mới, khu vực FDI đóng góp hơn 20% GDP; 15% - 18% tổng vốn đầu tư phát triển; khoảng 25,4% - 28% tổng thu ngân sách; tạo ra hơn 5,1 triệu việc làm, hơn 70% kim ngạch ngoại thương và hơn 50% giá trị sản xuất công nghiệp của Việt Nam.

Kịch bản thu hút FDI năm 2026 cần dựa trên 2 căn cứ: Thứ nhất là các mục tiêu đã đề ra tại Nghị quyết 50 của Bộ Chính trị cho giai đoạn 2026-2030: Vốn FDI đăng ký khoảng 200 - 300 tỉ USD (40 - 50 tỉ USD/ năm); Vốn FDI thực hiện khoảng 150 – 200 tỉ USD (30 - 40 tỉ USD/năm); Tỉ lệ doanh nghiệp sử dụng công nghệ tiên tiến, quản trị hiện đại, bảo vệ môi trường, hướng đến công nghệ cao tăng 100% vào năm 2030 so với năm 2018; Tỉ lệ nội địa hoá tăng lên 40% vào năm 2030;...

Giải pháp

Để tận dụng cơ hội mới, hoạt động thu hút FDI cần dựa trên ba trụ cột: thể chế minh bạch, hạ tầng hiện đại và nguồn nhân lực chất lượng cao.

Thứ nhất, cần đổi mới mô hình tăng trưởng theo hướng ứng dụng công nghệ số, trí tuệ nhân tạo, blockchain, thực tế ảo và kinh tế tuần hoàn; tiếp tục phát triển các ngành công nghiệp nền tảng như luyện kim,

hóa chất, cơ khí chính xác, kết hợp với thúc đẩy công nghiệp phần mềm, sản phẩm công nghệ cao và nông nghiệp công nghệ cao.

Thứ hai, yếu tố con người cần được đặt ở vị trí trung tâm trong mọi chiến lược phát triển. Việt Nam cần phát huy tối đa nhân tố con người, xây dựng cơ chế chính sách để khơi dậy tinh thần cống hiến và sáng tạo của lực lượng lao động, đồng thời đầu tư vào giáo dục nghề nghiệp, ngoại ngữ và kỹ năng mềm để đáp ứng tiêu chuẩn toàn cầu.

Thứ ba, cần xây dựng cơ chế đặc thù để thu hút FDI vào các lĩnh vực chiến lược như bán dẫn, năng lượng tái tạo, AI, logistics thông minh và trung tâm dữ liệu. Các chính sách ưu đãi cần gắn liền với tiêu chí chuyển giao công nghệ, tăng tỷ lệ nội địa hóa, bảo vệ môi trường và tạo việc làm chất lượng cao cho người Việt Nam.

Thứ tư, cần thúc đẩy sự đổi mới trong tư duy quản lý nhà nước. Nhà nước pháp quyền hiện đại phải bảo đảm sự công bằng, minh bạch và thượng tôn pháp luật, làm cơ sở để nhà đầu tư yên tâm triển khai dự án dài hạn với các thủ tục hành chính đơn giản, hiệu quả theo mô hình Chính phủ điện tử, Chính phủ số.

Mọi chính sách cần hướng đến ổn định lâu dài, hạn chế tối đa rủi ro thay đổi đột ngột, từ đó tăng tính dự báo và hấp dẫn cho môi trường đầu tư Việt Nam.