TP.HCM thí điểm trung tâm outlet: 'Chợ hàng hiệu giảm giá' đón dòng tiền du lịch

Outlet có thể hiểu đơn giản là mô hình cửa hàng hoặc trung tâm bán lẻ chuyên phân phối hàng chính hãng của các thương hiệu với mức giá ưu đãi, thường là hàng mùa cũ, hàng tồn kho, hàng sản xuất riêng cho outlet hoặc các sản phẩm được thương hiệu đưa vào kênh bán này. Điểm khác biệt quan trọng là hàng outlet phải có nguồn gốc rõ ràng và được bán theo một cơ chế giá minh bạch, chứ không đồng nghĩa với hàng lỗi hay hàng kém chất lượng.

Mô hình này đã phát triển mạnh tại nhiều thị trường và ngày càng được tổ chức như một điểm đến mua sắm kết hợp du lịch, ẩm thực và giải trí.

Tại Nhật Bản, Gotemba Premium Outlets kết hợp mua sắm với cảnh quan và trải nghiệm du lịch. Tại Thái Lan, Central Village Outlet Bangkok được đặt gần sân bay Suvarnabhumi, hướng trực tiếp tới dòng khách quốc tế. Trung Quốc, đặc biệt tại Hải Nam, cũng khai thác mạnh mua sắm miễn thuế để gia tăng sức hút du lịch.

Trong khi đó, tại Việt Nam, outlet mới chủ yếu xuất hiện dưới dạng các cửa hàng nhỏ lẻ, chưa hình thành những trung tâm có quy mô và hệ sinh thái dịch vụ tương đương các thị trường phát triển.

Đây cũng là khoảng trống mà chính sách đang hướng tới.

TP.HCM có lợi thế để thử nghiệm mô hình mới

Trong giai đoạn 2015-2025, ngành bán lẻ Việt Nam duy trì mức tăng trưởng trung bình khoảng 8-10%/năm. Cùng với sự gia tăng của tầng lớp trung lưu, nhóm người tiêu dùng vừa quan tâm đến thương hiệu, chất lượng nhưng vẫn nhạy cảm về giá đang tạo thêm dư địa cho các mô hình bán lẻ mới.

Năm 2025, Việt Nam đón khoảng 21,2 triệu lượt khách quốc tế và 135,5 triệu lượt khách nội địa. Riêng TP.HCM đón khoảng 8,5 triệu lượt khách quốc tế và 45 triệu lượt khách nội địa.

Tuy nhiên, bài toán của du lịch Việt Nam hiện không chỉ là thu hút thêm khách mà còn phải tăng mức chi tiêu của mỗi du khách.

Outlet có thể là một trong những kênh để giải bài toán này khi biến mua sắm thành một phần của trải nghiệm du lịch.

Thực hiện Nghị quyết 01/NQ-CP ngày 8/1/2026 của Chính phủ, Bộ Công Thương đã trình Thủ tướng Đề án "Phát triển các mô hình outlet tại Việt Nam giai đoạn 2026-2030, định hướng đến năm 2045" và đang hoàn thiện Đề án theo ý kiến của Văn phòng Chính phủ.

Dự thảo Đề án định hướng 3 mô hình gồm: làng outlet cao cấp theo hướng "điểm đến mua sắm - du lịch", trung tâm outlet đô thị/ngoại vi, và outlet tích hợp.

Trong đó, TP.HCM được xác định là một trong những địa phương đi đầu nghiên cứu, thí điểm.

Theo định hướng, khu vực dọc cao tốc TP.HCM - Long Thành - Dầu Giây, các vị trí chiến lược gần sân bay Long Thành và những khu vực phù hợp với quy hoạch có thể được nghiên cứu để phát triển outlet.

Lợi thế của TP.HCM nằm ở quy mô thị trường tiêu dùng lớn, lượng khách du lịch cao và khả năng kết nối với sân bay Long Thành. Nếu được quy hoạch hợp lý, trung tâm outlet có thể trở thành điểm dừng chân trước hoặc sau hành trình của du khách.

Một trung tâm outlet theo đề xuất có thể cần quỹ đất từ 15.000-50.000 m² diện tích cho thuê, đồng thời phải bảo đảm kết nối giao thông thuận lợi.

Năng lực nhà đầu tư cũng được đặt ra khá cao, trong đó có tiêu chí nắm quyền phân phối chính thức tối thiểu 50 thương hiệu quốc tế tại Việt Nam, có trên 5 năm kinh nghiệm vận hành chuỗi bán lẻ cao cấp hoặc trung cấp, cửa hàng miễn thuế, năng lực tài chính mạnh và cam kết tỷ lệ lấp đầy tối thiểu 85% trong năm đầu tiên.

Đáng chú ý, nhà đầu tư được đề xuất phải dành tối thiểu 30% diện tích cho hàng Việt Nam chất lượng cao.

Không chỉ bán hàng giảm giá, phải tạo thêm giá trị cho nền kinh tế

Nếu chỉ nhìn outlet như một nơi bán hàng giá rẻ, dư địa của mô hình này sẽ bị thu hẹp. Điểm đáng chú ý nằm ở khả năng kết nối outlet với cả hệ sinh thái thương mại, du lịch và dịch vụ.

Theo đánh giá tác động của Đề án, việc phát triển outlet và cửa hàng miễn thuế được xem xét trên cả tác động trực tiếp, gián tiếp và lan tỏa.

Đề án đặt mục tiêu nâng mức chi tiêu bình quân của du khách quốc tế lên khoảng 1.600-2.100 USD/người. Với hệ số nhân kinh tế từ 1,5-2,0, mức tăng chi tiêu trực tiếp khoảng 579.000 tỷ đồng trên toàn quốc có thể tạo ra từ hơn 868.000 tỷ đồng đến trên 1,1 triệu tỷ đồng giá trị gia tăng cho nền kinh tế.

Với khoảng 8,5 triệu lượt khách quốc tế trong năm 2025, TP.HCM là một trong những địa phương có khả năng hưởng lợi lớn từ việc gia tăng chi tiêu mua sắm.

Quan trọng hơn, yêu cầu dành tối thiểu 30% diện tích cho hàng Việt Nam chất lượng cao có thể biến outlet thành một kênh phân phối mới cho doanh nghiệp trong nước.

Cà phê cao cấp, lụa, hàng thủ công mỹ nghệ, sản phẩm OCOP và các sản phẩm phù hợp làm quà tặng là những nhóm hàng có thể được nghiên cứu đưa vào hệ thống này. Thay vì chỉ xuất hiện trên các kệ hàng trong nước, sản phẩm Việt có cơ hội tiếp cận trực tiếp khách quốc tế ngay tại điểm mua sắm.

Tuy nhiên, muốn làm được điều đó, bài toán lớn nhất là nguồn hàng và cơ chế quản lý.

Hàng đưa vào outlet phải có nguồn gốc hợp pháp từ chủ sở hữu thương hiệu hoặc nhà phân phối được ủy quyền. Hàng tồn kho mùa cũ hoặc hàng sản xuất riêng cho outlet có thể được chấp nhận, nhưng giá gốc và giá bán phải được công khai, bảo đảm mức chiết khấu thực chất.

Hệ thống truy xuất nguồn gốc điện tử cũng được đề xuất nhằm hạn chế hàng giả, hàng không rõ nguồn gốc hoặc hàng xách tay trái phép trà trộn vào hệ thống.

Đáng chú ý, dự thảo còn đề xuất cho phép chuyển luồng hàng hóa: hàng tồn kho từ hệ thống cửa hàng truyền thống nhưng chưa tiêu thụ được có thể chuyển sang trung tâm outlet để bán dưới tư cách hàng outlet hợp pháp.

Cơ chế này nếu được thiết kế chặt chẽ có thể giúp doanh nghiệp xử lý tồn kho, đồng thời tạo thêm nguồn hàng cho các trung tâm outlet.

Về phía TP.HCM, outlet cũng cần được đặt trong một hệ sinh thái rộng hơn, kết nối với doanh nghiệp lữ hành, hàng không, khách sạn, cảng biển và các điểm du lịch. Dịch vụ hoàn thuế, thanh toán xuyên biên giới, vận chuyển hàng từ outlet tới sân bay hoặc trung tâm thành phố cũng có thể được tích hợp.

Thành phố đã chủ động đề xuất quy định về mô hình outlet trong Dự thảo Luật Phát triển đô thị. Cùng với hành lang pháp lý chung đang được Bộ Công Thương hoàn thiện, TP.HCM sẽ cần rà soát quỹ đất, quy hoạch giao thông, cơ chế thuế và thủ tục để tạo điều kiện thu hút các nhà đầu tư có kinh nghiệm.

Với lợi thế về thị trường và du lịch, TP.HCM có đủ điều kiện để trở thành nơi thử nghiệm mô hình outlet tại Việt Nam. Nhưng thành công của mô hình sẽ không nằm ở việc có thêm một trung tâm bán hàng giảm giá, mà ở khả năng biến nơi này thành điểm đến mua sắm chính hãng, tạo giá trị cho doanh nghiệp, tăng chi tiêu của du khách và đưa hàng Việt đến gần hơn với thị trường quốc tế.