Tổ chức ngoại trở lại 'ghế' cổ đông lớn, PNJ bật tăng

Phiên giao dịch ngày 19/8, trên thị trường chứng khoán chịu áp lực bán trên diện rộng, VN-Index mất 5,33 điểm xuống 1.726,69 điểm. Toàn sàn HoSE có 220 mã giảm giá và chỉ có 97 mã tăng giá.

Trong bối cảnh đó, PNJ của CTCP Vàng bạc Đá quý Phú Nhuận (mã: PNJ) trở thành điểm sáng khi chốt phiên tăng 1,85% lên 35.700 đồng/cp. Dữ liệu cho thấy mã chứng khoán này giao dịch khá ảm đạm dưới tham chiếu trong suốt phiên sáng và bật tăng trong phiên chiều, có thời điểm tăng hơn 4% lên vùng 36.600 đồng/cp.

Diễn biến bật tăng của PNJ sau khi doanh nghiệp công bố thông tin về nhóm nhà đầu tư nước ngoài có liên quan trở thành cổ đông lớn. Cụ thể, nhóm quỹ do Sprucegrove Investment Management Ltd. thông báo đã mua khoảng 1,62 triệu cổ phiếu PNJ, nâng tổng lượng cổ phiếu nắm giữ lên 25,8 triệu đơn vị, tương đương 5,04% vốn. Nhóm này trở thành cổ đông lớn của PNJ kể từ ngày 14/8.

Trong đó, Vanguard International Value Fund mua hơn 1,5 triệu cổ phiếu PNJ, nâng sở hữu lên 21,86 triệu đơn vị, tương đương 4,3% vốn. Sprucegrove All Country World ex U.S. CIT mua 69.000 cổ phiếu, Sprucegrove All Country World ex U.S. Fund mua 51.400 cổ phiếu, trong khi Sprucegrove All Country World Small Cap Fund bán 6.800 cổ phiếu.

Sprucegrove Investment Management Ltd. là công ty quản lý tài sản độc lập của Canada, có trụ sở tại Toronto và tập trung vào các chiến lược đầu tư cổ phiếu quốc tế, toàn cầu. Công ty theo đuổi phương pháp đầu tư giá trị, lựa chọn cổ phiếu theo hướng bottom-up, tập trung vào các doanh nghiệp có chất lượng và định giá hấp dẫn trong dài hạn.

Nhóm quỹ do Sprucegrove từng trở thành cổ đông lớn của PNJ vào năm 2023. Tuy nhiên, đến năm 2025, nhóm này bán bớt cổ phiếu và giảm tỷ lệ sở hữu xuống dưới 5%, qua đó không còn là cổ đông lớn.

Động thái nâng sở hữu lần này diễn ra trong bối cảnh PNJ đang đối mặt với những tác động lớn từ sự cố liên quan đến P-Lab. Đầu tháng 7, ông Đặng Ngọc Thảo, nguyên Giám đốc Công ty TNHH MTV Giám định PNJ (P-Lab), bị khởi tố, bắt giữ trong vụ án buôn lậu kim cương xuyên biên giới. Sau thông tin này, PNJ cho biết lượng khách hàng yêu cầu bán lại sản phẩm, đặc biệt là kim cương, tăng mạnh và doanh nghiệp phải tăng cường nguồn lực để đáp ứng nhu cầu thu mua.

Áp lực này đã phần nào phản ánh vào kết quả kinh doanh quý II/2026. PNJ ghi nhận doanh thu thuần 8.484 tỷ đồng, tăng 11,9% so với cùng kỳ, nhưng lợi nhuận sau thuế âm 283 tỷ đồng. Chi phí quản lý doanh nghiệp tăng lên 1.063 tỷ đồng, trong đó có khoảng 865 tỷ đồng dự phòng liên quan đến hoạt động mua lại sản phẩm phát sinh sau ngày kết thúc kỳ kế toán.

Trên thị trường chứng khoán, cổ phiếu PNJ chịu áp lực bán mạnh sau khi sự cố P-Lab được công bố. Từ vùng 63.000 đồng/cp đầu tháng 7, thị giá có thời điểm rơi xuống khoảng 30.250 đồng/cp vào cuối, trước khi phục hồi trở lại trên 35.000 đồng/cp gần đây.

Một số tổ chức nước ngoài như VinaCapital và Dragon Capital cũng liên tục giảm sở hữu PNJ. Tính đến phiên 18/8, tỷ lệ sở hữu của nhà đầu tư nước ngoài tại PNJ giảm còn 44,43%, từ mức trên 48% trước đó. Lượng room ngoại còn lại theo đó được mở rộng lên khoảng 23,3 triệu cổ phiếu, gấp khoảng 5 lần so với giai đoạn trước.

Trong bối cảnh dòng vốn ngoại vẫn đang có xu hướng giảm tỷ trọng tại PNJ, việc nhóm quỹ do Sprucegrove Investment Management Ltd. quản lý nâng sở hữu trở lại trên ngưỡng 5% là diễn biến đáng chú ý. Động thái này cho thấy một bộ phận nhà đầu tư tổ chức nước ngoài đang quay lại nâng tỷ trọng tại PNJ sau khi cổ phiếu trải qua giai đoạn giảm sâu.