Thị trường vốn, chứng khoán Việt Nam hướng tới mốc tài sản khối ngoại đạt 15% GDP

Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng vừa ký Quyết định số 1413 ngày 27/7 phê duyệt Đề án "Cải cách tổng thể thị trường tài chính Việt Nam gắn với thực hiện mục tiêu tăng trưởng ở mức cao, liên tục đến năm 2045".

Đề án hướng tới xây dựng một thị trường tài chính phát triển đồng bộ, hiện đại, vận hành theo cơ chế thị trường và hội nhập sâu rộng với quốc tế. Thị trường này được kỳ vọng sẽ có cấu trúc cân đối, huy động và phân bổ hiệu quả các nguồn lực, giữ vai trò cung ứng vốn trung - dài hạn quan trọng để thúc đẩy kinh tế tăng trưởng cao và bền vững.

Theo đó, đến năm 2030: Giá trị tài sản đầu tư của nhà đầu tư nước ngoài trên thị trường vốn và chứng khoán đạt khoảng 15% GDP. Tổng giá trị tài sản ròng của các quỹ đầu tư chứng khoán đạt 5% GDP. Quy mô tổng tài sản của các quỹ hưu trí tăng trưởng bình quân 11,5%/năm (giai đoạn 2026-2030).

Đến năm 2045: Thị trường chứng khoán khẳng định vai trò cung ứng vốn trung và dài hạn trọng yếu. Hệ thống ngân hàng vận hành an toàn, hiện đại; thị trường bảo hiểm phát triển bền vững. Trung tâm tài chính quốc tế Việt Nam từng bước trở thành mắt xích quan trọng kết nối dòng vốn, dịch vụ và các định chế tài chính trong khu vực.

Về lộ trình phát triển hạ tầng và công nghệ, chậm nhất năm 2028 hoàn thành hạ tầng thanh toán hiện đại, đồng bộ và tự chủ, có khả năng kết nối thanh toán song phương, đa phương với các đối tác khu vực và thế giới.

Năm 2027 triển khai cơ chế đối tác bù trừ trung tâm (CCP) trên thị trường chứng khoán cơ sở. Giai đoạn 2030-2035, xây dựng và vận hành hệ thống cơ sở dữ liệu dùng chung phục vụ công tác quản lý, giám sát thị trường tài chính.

8 nhóm giải pháp trọng tâm

Để đạt mục tiêu trên, đề án đưa ra 8 nhóm giải pháp trọng tâm. Thứ nhất, hoàn thiện thể chế, chính sách: Rà soát, sửa đổi các quy định pháp luật chuyên ngành; nghiên cứu xây dựng Luật về quản lý giám sát thị trường tài chính và dịch vụ tài chính; chuyển đổi phương thức thanh tra, giám sát từ tuân thủ sang quản lý dựa trên rủi ro.

Thứ hai, đa dạng hóa sản phẩm và hàng hóa: Phát triển phân khúc tài chính xanh (phát hành cổ phiếu xanh, trái phiếu doanh nghiệp xanh, quỹ ESG và bộ chỉ số chứng khoán xanh); Đa dạng hóa các sản phẩm trái phiếu Chính phủ (trái phiếu xanh, trái phiếu lãi suất thả nổi, gắn với chỉ số lạm phát...); Định hướng dòng vốn tín dụng vào các lĩnh vực sản xuất - kinh doanh, doanh nghiệp vừa và nhỏ, thúc đẩy tín dụng xanh và tài chính toàn diện; Quản lý và vận hành hiệu quả thị trường tài sản mã hóa.

Thứ ba, phát triển cơ sở nhà đầu tư bền vững: Mở rộng và đa dạng hóa các quỹ đầu tư tổ chức (quỹ hưu trí, quỹ hạ tầng, bất động sản, khởi nghiệp); đơn giản hóa thủ tục mở tài khoản, chuyển đổi ngoại tệ và chuyển lợi nhuận về nước cho nhà đầu tư nước ngoài.

Thứ tư, nâng cao năng lực các định chế trung gian: Hình thành các ngân hàng thương mại quy mô lớn; khuyến khích các ngân hàng có tầm quan trọng hệ thống tiệm cận chuẩn Basel III từ năm 2026; xử lý triệt để nợ xấu và ngăn chặn tình trạng sở hữu chéo.

Thứ năm, hiện đại hóa hạ tầng và công nghệ: Nâng cấp hệ thống thanh toán điện tử liên ngân hàng Quốc gia, hệ thống chuyển mạch; đẩy mạnh chuyển đổi số hạ tầng giao dịch và thanh toán chứng khoán.

Thứ sáu, tăng cường quản lý, điều hành vĩ mô: Phối hợp linh hoạt giữa chính sách tiền tệ và tài khóa; kiên định mục tiêu kiểm soát lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô và triển khai đồng bộ các giải pháp quản lý thị trường vàng.

Thứ bảy, hội nhập và nâng hạng thị trường: Đẩy mạnh lộ trình nâng hạng thị trường chứng khoán, triển khai hiệu quả Trung tâm tài chính quốc tế Việt Nam.

Thứ tám, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao: Xây dựng Đề án đào tạo nhân lực tài chính tại các trường đại học trọng điểm; chú trọng phát triển đội ngũ chuyên gia về AI tài chính, an ninh mạng, dữ liệu lớn và quản trị rủi ro định lượng.