Ông Nguyễn Tử Quảng đề xuất xây dựng 'NASDAQ Việt Nam' ở Đà Nẵng

Tại Hội thảo "VIFC-DN: Kiến tạo thể chế - Định hình dòng vốn thế hệ mới" ngày 30/6, ông Nguyễn Tử Quảng, Chủ tịch sáng lập kiêm Tổng Giám đốc Tập đoàn Công nghệ Bkav cho biết, ông đã tham gia nhiều phiên thảo luận trong Hội đồng Tư vấn chính sách của Thủ tướng về xây dựng Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam (VIFC), đặc biệt ở giai đoạn hoàn thiện mô hình.

Theo ông Quảng, nhiều vấn đề được nêu tại hội thảo lần này thực tế đã được phân tích kỹ trong quá trình xây dựng đề án. Vì vậy, điều cần thiết lúc này không phải tiếp tục tranh luận mà là nhanh chóng triển khai.

"Chúng ta phải thay đổi cách tiếp cận. Nếu cứ tiếp tục bàn mãi, rất có thể năm sau chúng ta vẫn sẽ ngồi đây nói về những vấn đề tương tự", ông Quảng nói.

Theo ông Quảng, VIFC cần bắt đầu từ những sản phẩm cụ thể thay vì xây dựng bộ máy rồi mới tìm hướng vận hành.

"Phải lấy việc tìm người chứ không phải để người đi tìm việc. Nếu hình thành bộ máy mà chưa biết sẽ làm gì thì rất dễ rơi vào tình trạng vừa thừa vừa thiếu", ông nhấn mạnh.

Từ góc độ doanh nghiệp công nghệ, ông Quảng đề xuất Đà Nẵng triển khai ngay một sàn giao dịch chuyên biệt dành cho doanh nghiệp khoa học - công nghệ, có thể xem là phiên bản NASDAQ, tạo kênh huy động vốn cho startup và doanh nghiệp đổi mới sáng tạo.

Ông dẫn kinh nghiệm của NASDAQ tại Mỹ, cho rằng khi thị trường này ra đời, hệ sinh thái quỹ đầu tư mạo hiểm vẫn chưa phát triển mạnh, khiến doanh nghiệp công nghệ gặp nhiều khó khăn trong tiếp cận vốn. NASDAQ đã trở thành cú hích quan trọng, mở ra dòng vốn cho khu vực kinh tế đổi mới sáng tạo.

Theo ông Quảng, nghịch lý của Việt Nam hiện nay là nguồn vốn trong hệ thống ngân hàng vẫn rất dồi dào nhưng không thể chảy vào doanh nghiệp công nghệ.

Do đó, sàn giao dịch dành cho doanh nghiệp công nghệ phải vận hành theo một triết lý khác với thị trường chứng khoán truyền thống. Thay vì đặt nặng các điều kiện niêm yết, yếu tố cốt lõi phải là minh bạch thông tin.

"Người tham gia thị trường này chấp nhận rủi ro vì hiểu đây là cuộc chơi 'liều ăn nhiều'. Điều họ cần là sự minh bạch. Lỗ thì nói lỗ, lãi thì nói lãi, mọi thay đổi đều phải được công khai", ông nói.

Ông Quảng cho biết, Việt Nam hiện có khoảng 85.000 doanh nghiệp khoa học - công nghệ, đặc biệt trong lĩnh vực công nghệ số, nhưng phần lớn không có vốn. Với cơ chế linh hoạt của VIFC, Đà Nẵng hoàn toàn có thể trở thành nơi tiên phong xây dựng mô hình "NASDAQ Việt Nam".

Bên cạnh thị trường vốn cho doanh nghiệp công nghệ, ông Nguyễn Tử Quảng cho rằng tài sản mã hóa là một "nguồn năng lượng rất lớn" cần được khai thác.

Theo ông, Việt Nam hiện sở hữu khoảng 140 tỷ USD tài sản mã hóa, với khoảng 19 triệu người nắm giữ và giá trị giao dịch ước đạt khoảng 1 tỷ USD mỗi phiên.

"Vấn đề không phải dòng vốn này có tồn tại hay không, mà là chúng ta có cơ chế để dẫn nó vào nền kinh tế chính thức hay không", ông nói.

Theo ông Quảng, nếu Đà Nẵng tập trung phát triển hai sản phẩm chiến lược gồm sàn giao dịch cho doanh nghiệp công nghệ và cơ chế hợp pháp hóa dòng vốn tài sản mã hóa, quy mô thị trường có thể lên tới hàng trăm tỷ USD, tạo lợi thế khác biệt cho VIFC so với các trung tâm tài chính khác.

Tương tự, TS. Võ Trí Thành, Viện trưởng Viện Nghiên cứu Chiến lược Thương hiệu và Cạnh tranh cho rằng, ý tưởng xây dựng sàn giao dịch dành riêng cho startup và doanh nghiệp khoa học - công nghệ là rất đáng chú ý.

Theo ông, đối với tài sản mã hóa, Nhà nước đang từng bước hoàn thiện khung pháp lý. Còn với sàn giao dịch chuyên biệt cho doanh nghiệp công nghệ, đây là ý tưởng đã được đặt ra từ trước và có tiềm năng lớn. Tuy nhiên, nếu chỉ phục vụ thị trường trong nước thì quy mô sẽ chưa đủ hấp dẫn.

Ý tưởng là xây dựng một sàn giao dịch ngay trong IFC, thu hút nhà đầu tư quốc tế với nhiều loại tài sản và công cụ tài chính dành riêng cho startup và doanh nghiệp công nghệ. Mô hình này sẽ giúp startup Việt Nam tiếp cận dòng vốn quốc tế ngay tại Việt Nam, thay vì phải tìm đến các trung tâm tài chính như Singapore.

Đà Nẵng cần trở thành trung tâm quản lý tài sản

Ở một góc nhìn khác, TS. Lê Minh Nghĩa, Chủ tịch Hiệp hội Tư vấn Tài chính Việt Nam (VFCA) cho rằng, quản lý tài sản là một trong những mảng còn thiếu trong định hướng phát triển VIFC tại Đà Nẵng.

Theo ông, nếu xác định Đà Nẵng theo đuổi chiến lược "thị trường ngách" trong cuộc cạnh tranh giữa các trung tâm tài chính quốc tế thì quản lý tài sản cần được xem là một trụ cột chiến lược.

Ông Nghĩa cho biết, Việt Nam hiện có khoảng 6 tỷ phú USD, hàng nghìn cá nhân sở hữu tài sản từ 30 triệu USD trở lên và hàng vạn người có tài sản trên 10 triệu USD. Đây mới chỉ là những con số thống kê công khai, còn quy mô thực tế có thể lớn hơn nhiều.

"Câu hỏi quan trọng là làm thế nào để dòng tiền đó đi vào trung tâm tài chính của Đà Nẵng", ông đặt vấn đề.

Theo Chủ tịch VFCA, thách thức không chỉ là giữ dòng vốn trong nước mà còn phải thu hút tài sản của giới siêu giàu quốc tế. Nếu thiếu những cơ chế đủ hấp dẫn, dòng tiền của người giàu Việt Nam sẽ tiếp tục dịch chuyển sang các trung tâm tài chính như Mỹ, Singapore hay Thụy Sĩ.

"Tiền của người giàu Việt Nam phải được giữ lại ở đây, thay vì chảy sang Mỹ, Singapore hay Thụy Sĩ. Đó là việc chúng ta phải làm", ông nhấn mạnh.

Ông Nghĩa cho rằng Việt Nam là một trong những quốc gia có tốc độ gia tăng tài sản cá nhân nhanh nhất thế giới. Đây là nền tảng quan trọng để hình thành hệ sinh thái quản lý tài sản quy mô lớn cho VIFC.

Để hiện thực hóa mục tiêu này, TS. Lê Minh Nghĩa đề xuất sớm xây dựng cơ chế cho quỹ hưu trí tư nhân - kênh đầu tư dài hạn có khả năng thu hút lượng vốn lớn từ nhóm khách hàng có tài sản cao.

Cùng với đó là các chính sách ưu đãi, như miễn hoặc giảm thuế thu nhập cá nhân đối với khoản đầu tư vào quỹ hưu trí tư nhân, nhằm tạo động lực giữ dòng vốn ở lại trong nước.

"Muốn giữ tiền ở lại, chúng ta phải tạo ra những sản phẩm đủ hấp dẫn, đủ an toàn và có cơ chế khuyến khích phù hợp. Khi đó, dòng vốn sẽ tự chảy vào", TS. Lê Minh Nghĩa nói.