Muốn gọi vốn tỷ USD cho Việt Nam phải có dự án ESG

Nội dung được các chuyên gia thảo luận tại Hội thảo "Tiến biển bằng siêu đô thị ESG++: Chiến lược đầu tư bền vững" do Tạp chí điện tử Bất động sản Việt Nam (Reatimes.vn) phối hợp với Viện Nghiên cứu Bất động sản Việt Nam (VIRES) tổ chức, ngày 28/11.

Theo đó, ESG (Environmental - môi trường, Social - xã hội và Governance - quản trị) là bộ 3 tiêu chuẩn dùng để đánh giá sự bền vững và tác động của một doanh nghiệp đến môi trường, cộng đồng và cách thức quản lý nội bộ. Trong đó, ESG++ kết hợp giữa tiêu chuẩn ESG với 2 tiêu chuẩn nâng cao là tái sinh (regeneration) và thích ứng khí hậu (resilience).

Trình bày tham luận, TS. Nguyễn Sĩ Dũng, Thành viên Hội đồng Tư vấn Chính sách của Thủ tướng, nguyên Phó Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội cho biết, trên thế giới, sự phát triển của các siêu đô thị biển cho thấy một xu hướng tất yếu: Biển không chỉ là không gian sinh thái, mà còn là không gian kinh tế - công nghệ - tài chính - dịch vụ - logistics với giá trị chiến lược vượt trội.

Singapore là ví dụ điển hình, thông qua việc lấn biển và tái cấu trúc không gian ven nước, quốc đảo này đã hình thành Marina Bay và Waterfront - hai khu vực đóng góp hơn 15% GDP, đồng thời phát huy vai trò của cảng biển để trở thành "huyết mạch" logistics của châu Á.

Tương tự, Hàn Quốc cũng lựa chọn con đường tương tự khi phát triển tam giác Busan - Incheon - Seoul. Trong đó, Busan là cảng trung chuyển lớn thứ sáu thế giới, Songdo nổi lên như trung tâm tài chính - công nghệ - đô thị thông minh hàng đầu châu Á, còn Seoul đóng vai trò bộ não điều hành quốc gia. Bộ ba này tạo nên hơn một nửa GDP Hàn Quốc. Nhật Bản với Vịnh Tokyo - siêu đô thị biển lớn nhất thế giới, quy mô 37 triệu dân đã biến khu vực này thành "động cơ" kinh tế, đóng góp hơn 30% GDP quốc gia.

Hay như tại Trung Đông, Dubai lấn biển để xây dựng Palm Island và hàng loạt không gian ven biển mới, giúp các ngành kinh tế gắn với biển tạo ra gần 40% GDP của quốc gia.

"Tất cả những ví dụ này khẳng định một điều rằng, khi các quốc gia không còn dư địa phát triển trên đất liền, biển trở thành không gian chiến lược của tương lai, nơi mở ra những mô hình tăng trưởng hoàn toàn mới và có sức cạnh tranh toàn cầu", TS Dũng nói.

TS. Nguyễn Sĩ Dũng cho rằng, để siêu đô thị biển ấy không lặp lại con đường của các đô thị truyền thống, nơi tăng trưởng nhanh thường đi kèm áp lực môi trường, ngập lụt, suy giảm bản sắc và chi phí xã hội cao, Việt Nam cần một khung phát triển hoàn toàn mới là ESG++.

"Đây không chỉ là bộ tiêu chí theo chuẩn quốc tế mà còn là phiên bản được nâng cấp để thích ứng với yêu cầu của thế kỷ XXI. Khi được vận hành đồng bộ, ESG++ sẽ trở thành "chứng chỉ niềm tin" đối với các nhà đầu tư toàn cầu, khẳng định cam kết của Việt Nam về một siêu đô thị biển hiện đại, bền vững và có khả năng cạnh tranh quốc tế lâu dài", TS Dũng cho hay.

Tham gia ý kiến, TS. Lê Xuân Sang, Phó Viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam và Thế giới đánh giá, tiến ra biển giúp Việt Nam dịch chuyển sang kinh tế biển - dịch vụ - logistics - du lịch - công nghệ, nâng năng suất quốc gia. Siêu đô thị là "cỗ máy" tăng trưởng mạnh mẽ nhất, như Singapore, Dubai, Busan, Tokyo Bay.

Đồng thời, tiến biển bằng ESG++ còn giúp Việt Nam đón dòng vốn quốc tế đang dịch chuyển vào tài sản xanh - đô thị xanh - hạ tầng xanh.

ESG++ có thể trở thành nhóm tài sản blue-chip

Dưới góc nhìn pháp lý, PGS.TS. Nguyễn Quang Tuyến, Phó Chủ tịch Hội đồng trường, Trưởng khoa Pháp luật Kinh tế, Trường Đại học Luật Hà Nội cho rằng, Việt Nam không tiến ra biển bằng khoảng trống pháp lý, mà tiến ra biển trên nền một khung pháp luật đang ngày càng hoàn thiện, có thể kiểm soát, có thể giám sát. Điều đó giúp Nhà nước quản lý rủi ro, giúp nhà đầu tư yên tâm về an toàn pháp lý, và giúp cộng đồng có cơ sở để giám sát, phản biện.

"Muốn đạt mục tiêu trở thành quốc gia phát triển vào năm 2045, Việt Nam cần ít nhất một vài siêu đô thị biển đóng vai trò "đầu kéo" tương tự Marina Bay (Singapore), Tokyo Bay (Nhật Bản), Songdo (Hàn Quốc) hay Dubai Marina (UAE)", PGS.TS nhìn nhận.

Các chuyên gia nhận định, trên thế giới, dòng vốn đang dịch chuyển rất rõ sang nhóm tài sản tương lai, những tài sản vừa tạo tăng trưởng, vừa bảo đảm tính bền vững và chống chịu trước biến đổi khí hậu.

Đô thị ESG++ hiện vẫn là "câu lạc bộ cực hiếm". Trong 10-20 năm tới, số đại đô thị đạt ESG++ có thể chỉ chiếm dưới 1% tổng số dự án bất động sản toàn cầu. Nguồn cung rất ít, trong khi nhu cầu từ giới trung, thượng lưu toàn cầu ngày càng lớn, khiến ESG++ trở thành nhóm tài sản blue-chip: Khan hiếm, có giá và mang tính phòng thủ rất cao trong mọi chu kỳ kinh tế.

Tại Việt Nam, Khu đô thị lấn biển Cần Giờ có thể là một hình mẫu về đô thị ESG++. Cần Giờ có khả năng trở thành một đô thị biển an toàn về pháp lý, minh bạch về quản trị và bền vững về môi trường. Từ đó giảm đáng kể rủi ro mà nhà đầu tư thường lo ngại đối với các vùng ven biển.

Chia sẻ thêm, PGS.TS. Hoàng Mạnh Nguyên nhận định, chất lượng sống đô thị là biến số quyết định giá trị bất động sản.

"Nơi nào có không khí trong lành hơn, tiếng ồn ít hơn, giao thông thuận tiện hơn, cảnh quan và tiện ích phong phú hơn thì nơi đó sẽ có giá trị cao hơn và tăng giá bền vững hơn. Đô thị ESG++ là mô hình đẩy chất lượng sống lên một "nấc thang mới", không chỉ là xanh ở cây và mặt nước, mà xanh trong năng lượng, vận hành, lối sống", PGS.TS cho hay.