Lọc hóa dầu Nghi Sơn vận hành 100% công suất, bắt đầu có lãi

Nhà máy Lọc hóa dầu Nghi Sơn đã vận hành 100% công suất và bắt đầu có lãi trong quý I/2026, theo thông tin được lãnh đạo Tập đoàn Idemitsu Kosan cho biết tại cuộc làm việc với Bộ Ngoại giao ngày 12/6.

Nguồn dầu thô trước mắt được bảo đảm

Tại cuộc tiếp ông Atsuhiko Hirano, Giám đốc đại diện kiêm Phó Chủ tịch Idemitsu Kosan, Thứ trưởng Thường trực Bộ Ngoại giao Nguyễn Minh Vũ đánh giá cao hoạt động đầu tư của tập đoàn Nhật Bản tại Việt Nam, đặc biệt trong vai trò cổ đông của Công ty TNHH Lọc hóa dầu Nghi Sơn (NSRP).

Thứ trưởng Nguyễn Minh Vũ nhấn mạnh Lọc hóa dầu Nghi Sơn là một trong những dự án hợp tác kinh tế trọng điểm giữa Việt Nam và Nhật Bản, có ý nghĩa đối với an ninh năng lượng của Việt Nam.

Theo Bộ Ngoại giao, Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae đã cam kết hỗ trợ thu xếp nguồn cung dầu thô cho nhà máy trong khuôn khổ sáng kiến Power Asia.

Thứ trưởng đề nghị Idemitsu phối hợp chặt chẽ với các cổ đông để bảo đảm nguồn dầu thô và vận hành nhà máy ổn định; đồng thời tăng cường kiểm soát chi phí, tối ưu dòng tiền và phát triển chuỗi giá trị gia tăng.

Ông Hirano cho biết nguồn dầu thô trước mắt đã được bảo đảm, nhà máy đang vận hành 100% công suất và bắt đầu có lãi trong quý I/2026.

Điều này càng có ý nghĩa trong bối cảnh khủng hoảng năng lượng do tình hình ở Trung Đông và eo biển Hormuz bị đóng, Việt Nam và các nước Đông Nam Á thiếu dự trữ dầu và nguồn cung dầu thô bị hạn chế.

Lãnh đạo Idemitsu cam kết tiếp tục nỗ lực bảo đảm nguồn dầu thô cho dự án và mở rộng đầu tư trong lĩnh vực năng lượng tại Việt Nam, bao gồm năng lượng xanh và sản xuất các sản phẩm tinh chế từ dầu thô.

Dự án gần 9 tỷ USD

Liên hợp Lọc hóa dầu Nghi Sơn được xây dựng tại Khu kinh tế Nghi Sơn, tỉnh Thanh Hóa. Công ty liên doanh được thành lập năm 2008, dự án khởi công năm 2013 và vận hành thương mại từ tháng 11/2018.

NSRP có bốn cổ đông. Idemitsu Kosan của Nhật Bản và Công ty Dầu khí quốc tế Kuwait mỗi bên sở hữu 35,1% vốn; Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam nắm 25,1%; Mitsui Chemicals của Nhật Bản sở hữu 4,7% còn lại.

Với tổng vốn đầu tư khoảng 9 tỷ USD, Nghi Sơn là một trong những dự án có vốn đầu tư nước ngoài lớn nhất tại Việt Nam.

Nhà máy có công suất thiết kế 200.000 thùng dầu thô mỗi ngày, tương đương 10 triệu tấn mỗi năm. Các sản phẩm chính gồm xăng, dầu diesel, nhiên liệu hàng không, polypropylene và paraxylene.

Khi vận hành ổn định, Nghi Sơn đáp ứng khoảng 35-40% nhu cầu xăng dầu trong nước. Do đó, việc nhà máy giảm công suất, bảo dưỡng hoặc gặp khó khăn về nguyên liệu có thể tác động đáng kể đến nguồn cung xăng dầu.

Sau khi đi vào vận hành thương mại, Nghi Sơn gặp khó khăn do thị trường dầu mỏ biến động, ảnh hưởng của đại dịch COVID-19, biên lợi nhuận lọc dầu suy giảm và chi phí tài chính cao.

Tỷ lệ vốn vay lớn và những vấn đề trong giai đoạn vận hành ban đầu khiến dự án thua lỗ kéo dài. Ngay cả khi công suất được cải thiện, chi phí lãi vay vẫn gây sức ép lên kết quả kinh doanh.

Trong năm tài chính kết thúc vào tháng 3/2025, Idemitsu cho biết Nghi Sơn ghi nhận lỗ hoạt động do biên lợi nhuận sản phẩm giảm, dù nhà máy duy trì công suất cao. Tập đoàn Nhật Bản đặt mục tiêu cải thiện hiệu quả dự án thông qua duy trì vận hành ổn định ở công suất cao.

Trước tình trạng thua lỗ kéo dài, Chính phủ Việt Nam nhiều lần yêu cầu các cổ đông xây dựng và triển khai phương án tái cấu trúc tổng thể nhà máy.

Đến tháng 4/2026, trong bối cảnh gián đoạn nguồn cung dầu thô từ Trung Đông, Chính phủ một lần nữa yêu cầu NSRP đa dạng hóa nguồn nguyên liệu, không phụ thuộc vào một nguồn cung cố định, đồng thời cơ cấu lại tài chính và danh mục sản phẩm.