'Lãi suất cho vay bình quân bắt đầu giảm nhẹ'

Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu tiếp tục đối mặt với nhiều bất định, điều hành chính sách tiền tệ tại Việt Nam đang đứng trước bài toán khó chưa từng có: vừa kiểm soát lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô, vừa hỗ trợ mục tiêu tăng trưởng cao trong trung và dài hạn. Dư địa chính sách tiền tệ không còn nhiều, trong khi áp lực từ tỷ giá, lãi suất quốc tế và kỳ vọng lạm phát ngày càng lớn.

Theo ông Phạm Chí Quang, Vụ trưởng Vụ Chính sách tiền tệ - NHNN, áp lực điều hành hiện nay đến từ những biến động khó lường của kinh tế - tài chính toàn cầu, đặc biệt là căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông khiến giá dầu và lạm phát thế giới neo ở mức cao.

Dẫn số liệu từ IMF, ông Quang cho biết tổ chức này đã nâng dự báo lạm phát toàn cầu thêm 0,6 điểm phần trăm, lên khoảng 4,4%, cao hơn mức thực tế của năm 2025 là 4,1%. Điều này khiến nhiều ngân hàng trung ương tiếp tục duy trì chính sách thận trọng, đồng thời làm gia tăng biến động về lãi suất, tỷ giá và dòng vốn trên phạm vi toàn cầu.

"Ngay cả Fed cũng đã thay đổi đáng kể định hướng điều hành lãi suất trong thời gian qua", ông Quang nhận định.

Lãnh đạo Vụ Chính sách tiền tệ nhận định, với một nền kinh tế có độ mở lớn như Việt Nam, những biến động từ bên ngoài sẽ nhanh chóng truyền dẫn vào thị trường trong nước, tạo áp lực lên tỷ giá, lãi suất và kỳ vọng lạm phát.

Trong khi đó, Việt Nam đang đặt mục tiêu tăng trưởng ở mức hai con số không chỉ cho năm 2026 mà còn cho cả giai đoạn 5 năm tới. Đây là mục tiêu đầy tham vọng trong bối cảnh nền kinh tế vẫn phải đối mặt với áp lực kiểm soát lạm phát và ổn định vĩ mô.

"Đây là mục tiêu kép mà trong điều hành chính sách thường được ví như bài toán ‘bộ ba bất khả thi’", ông Quang chia sẻ.

Theo đó, điều hành chính sách tiền tệ hiện nay không chỉ đòi hỏi sự linh hoạt mà còn cần sự phối hợp chặt chẽ với chính sách tài khóa và các chính sách kinh tế vĩ mô khác nhằm bảo đảm cân bằng giữa tăng trưởng và ổn định.

Một trong những thách thức lớn nhất của điều hành tiền tệ hiện nay, là vấn đề kỳ vọng thị trường. Tại Việt Nam, kỳ vọng về tỷ giá và lạm phát luôn hiện hữu và có khả năng tác động rất mạnh tới tâm lý thị trường.

"Để neo giữ kỳ vọng thị trường, điều quan trọng là phải duy trì ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát tốt lạm phát và điều hành chính sách một cách chủ động, linh hoạt, kịp thời, tránh gây ra các cú sốc cho nền kinh tế", ông nhấn mạnh.

Về định hướng thời gian tới, lãnh đạo Vụ Chính sách tiền tệ cho biết mục tiêu xuyên suốt của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam vẫn là kiểm soát lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô và tạo dư địa hỗ trợ tăng trưởng trong phạm vi cho phép của chính sách tiền tệ.

Động lực để đạt được tăng trưởng cao cần đến từ đổi mới sáng tạo, khoa học công nghệ và nâng cao năng suất lao động. Trong đó, chính sách tài khóa sẽ đóng vai trò dẫn dắt và mở rộng, còn chính sách tiền tệ đóng vai trò hỗ trợ.

"Chính sách tiền tệ sẽ là chính sách hỗ trợ, bổ trợ cho chính sách tài khóa để neo giữ kỳ vọng về kiểm soát lạm phát và ổn định kinh tế vĩ mô", ông Quang nói.

Lãi suất cho vay đã bắt đầu giảm nhẹ

Liên quan đến điều hành lãi suất, ông Phạm Chí Quang cho biết Ngân hàng Nhà nước Việt Nam đã triển khai nhiều giải pháp đồng bộ nhằm hỗ trợ thanh khoản và tạo điều kiện để giảm lãi suất cho vay.

Theo ông, lãi suất là một trong những cấu phần quan trọng hình thành chi phí hoạt động của doanh nghiệp. Việc giảm lãi suất cho vay sẽ góp phần cải thiện năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp cũng như toàn bộ nền kinh tế.

Từ năm 2023 đến nay, NHNN duy trì ổn định lãi suất điều hành nhằm hỗ trợ mặt bằng lãi suất chung và tạo điều kiện cho các tổ chức tín dụng tiếp cận nguồn vốn chi phí thấp.

Song song với đó, cơ quan điều hành cũng triển khai nhiều biện pháp hỗ trợ thanh khoản thông qua nghiệp vụ thị trường mở, cung ứng lượng vốn lớn với kỳ hạn kéo dài tới 2 tháng nhằm ổn định thanh khoản thị trường.

Theo ông Quang, mục tiêu của các giải pháp này là lan tỏa xu hướng giảm lãi suất từ thị trường liên ngân hàng sang thị trường huy động vốn của nền kinh tế.

Ngoài ra, NHNN cũng thực hiện nghiệp vụ hoán đổi ngoại tệ nhằm bổ sung thêm nguồn thanh khoản bằng đồng Việt Nam cho các tổ chức tín dụng.

Đáng chú ý, từ cuối quý I/2026, NHNN đã ban hành văn bản yêu cầu các tổ chức tín dụng bình ổn mặt bằng lãi suất, cơ cấu lại nguồn vốn và cân đối hoạt động huy động – cho vay.

Ngày 9/4, Thống đốc NHNN cùng lãnh đạo các đơn vị đã làm việc trực tiếp với 46 ngân hàng thương mại lớn nhất Việt Nam nhằm trao đổi các giải pháp giảm lãi suất.

Sau cuộc họp này, gần như toàn bộ các ngân hàng đã đồng thuận giảm lãi suất huy động ở các kỳ hạn từ 6–12 tháng với mức giảm từ 0,1–1%/năm.

Theo thống kê, lãi suất bình quân của các khoản huy động mới phát sinh hiện ở mức khoảng 5,7%, giảm khoảng 0,26% so với cuối tháng 3/2026. "Lãi suất cho vay bình quân cũng đã bắt đầu có xu hướng giảm nhẹ", ông Quang cho biết.

Theo đó, nếu xu hướng giảm của lãi suất huy động tiếp tục lan tỏa vào cơ cấu nguồn vốn của các tổ chức tín dụng thì lãi suất cho vay sẽ còn dư địa để giảm thêm trong thời gian tới. "Chúng tôi hoàn toàn tin tưởng lãi suất cho vay sẽ tiếp tục giảm để hỗ trợ nền kinh tế", ông Quang bày tỏ.

Tuy nhiên, ông Quang cũng nhấn mạnh việc giảm lãi suất phải đi cùng yêu cầu giữ ổn định tỷ giá và bảo đảm sức hấp dẫn của đồng Việt Nam. Vì vậy, NHNN sẽ tiếp tục điều hành linh hoạt, duy trì chênh lệch lãi suất hợp lý giữa VND và USD nhằm hạn chế tình trạng đô la hóa trong nền kinh tế.

Đối với tín dụng, NHNN định hướng tăng trưởng tín dụng khoảng 15%, đồng thời tập trung dòng vốn vào các lĩnh vực ưu tiên và các động lực tăng trưởng của nền kinh tế, đồng thời kiểm soát chặt chẽ các lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro nhằm bảo đảm an toàn hệ thống.