Đua trần TCB, nhà đầu tư có 'việt vị'?

Cổ phiếu Ngân hàng TMCP Kỹ thương Việt Nam (Techcombank, HoSE: TCB) đóng cửa phiên 26/8 tại mức giá trần 33.450 đồng/cổ phiếu, tăng 6,87%.

Diễn biến đáng chú ý bởi TCB mở cửa ở 31.250 đồng/cổ phiếu và có thời điểm giảm xuống 31.000 đồng, thấp hơn mức tham chiếu 31.300 đồng. Cổ phiếu sau đó đảo chiều và tăng mạnh khi xuất hiện thông tin Reuters dẫn hai nguồn thạo tin cho biết KB Kookmin Bank của Hàn Quốc và BNP Paribas của Pháp đang có các cuộc trao đổi riêng biệt để mua ít nhất 15% Techcombank với tư cách nhà đầu tư chiến lược.

Thanh khoản TCB đạt hơn 39,1 triệu cổ phiếu, gấp khoảng 3,3 lần khối lượng giao dịch bình quân 10 phiên trước đó. Khối ngoại mua hơn 7,2 triệu cổ phiếu và bán khoảng 3,2 triệu cổ phiếu.

Theo Reuters, thương vụ tiềm năng có thể trị giá khoảng 2 tỷ USD. Techcombank được cho là tìm kiếm mức định giá khoảng 2 lần giá trị sổ sách. Một thỏa thuận có thể đạt được vào cuối năm 2026 hoặc nửa đầu năm 2027, tùy thuộc diễn biến đàm phán. Tuy nhiên, hãng tin cũng lưu ý chưa có thỏa thuận chính thức và giao dịch có thể không xảy ra.

TCB tăng trần, KB Kookmin nói chưa đàm phán cụ thể

Phản ứng mạnh của TCB trên thị trường chứng khoán diễn ra trong khi thông tin từ chính một trong những bên được nhắc tới cho thấy quá trình xem xét thương vụ vẫn còn ở giai đoạn sơ bộ.

Một đại diện KB Kookmin nói với Seoul Economic Daily rằng Techcombank chỉ là một trong hàng chục tổ chức tài chính trong và ngoài Hàn Quốc đang được ngân hàng xem xét trong quá trình tìm kiếm cơ hội mở rộng kinh doanh. Đại diện này đồng thời cho biết quá trình hiện chưa bước vào giai đoạn đàm phán hoặc thảo luận cụ thể về việc mua lại.

Phản hồi này không đồng nghĩa KB Kookmin phủ nhận hoàn toàn khả năng đầu tư vào Techcombank. Ngân hàng Hàn Quốc xác nhận TCB nằm trong nhóm mục tiêu đang được xem xét, nhưng khoảng cách giữa việc đánh giá một cơ hội đầu tư và bước vào thương lượng một giao dịch cụ thể vẫn còn đáng kể.

Điều này cũng giúp làm rõ khác biệt trong cách mô tả trạng thái thương vụ. Reuters sử dụng thuật ngữ “talks”, dựa trên các nguồn thạo tin, trong khi KB Kookmin nhấn mạnh chưa có đàm phán mua lại cụ thể. Hai thông tin chưa nhất thiết loại trừ nhau nếu các bên mới ở giai đoạn tiếp xúc, đánh giá hoặc trao đổi sơ bộ.

Đáng chú ý, Reuters cho biết cả Techcombank và BNP Paribas đều từ chối bình luận. KB Kookmin khi trả lời Reuters cũng cho biết ngân hàng không bình luận về các tin đồn hoặc suy đoán trên thị trường theo quy định công bố thông tin của Hàn Quốc.

Như vậy, dữ liệu hiện có mới cho thấy Techcombank đang được ít nhất một định chế tài chính lớn xem xét, trong khi chưa có xác nhận từ các bên về một thỏa thuận mua 15% cổ phần.

VPBank - SMBC và khoảng cách từ kỳ vọng tới giao dịch

Một trường hợp khác trong ngành ngân hàng cho thấy kỳ vọng về việc đối tác chiến lược nước ngoài tăng sở hữu có thể xuất hiện khá lâu trước khi một giao dịch thực tế hình thành.

Tại VPBank (HoSE: VPB), Sumitomo Mitsui Banking Corporation (SMBC) đã trở thành cổ đông chiến lược sau thương vụ mua 15% vốn ngân hàng này. Quá trình này kéo dài khoảng 17 tháng kể từ khi hai bên công khai ký biên bản ghi nhớ hợp tác vào tháng 5/2022 đến khi giao dịch hoàn tất tháng 10/2023; riêng từ thời điểm đạt thỏa thuận bán 15% vốn cuối tháng 3/2023 đến khi hoàn tất cũng mất gần 7 tháng.

Sau khi trở thành cổ đông chiến lược, quan hệ giữa VPBank và SMBC tiếp tục được mở rộng thông qua các hoạt động huy động vốn và hợp tác tài chính.

Sau khi VPBank nhận chuyển giao bắt buộc GPBank, ngân hàng còn có thêm dư địa về tỷ lệ sở hữu nước ngoài. Đây trở thành một trong những cơ sở để thị trường đặt kỳ vọng SMBC có thể tiếp tục nâng tỷ lệ sở hữu.

Từ cuối năm 2025, BSC Research đã đề cập khả năng VPBank bán thêm 5% cổ phần cho SMBC. Đầu năm 2026, công ty chứng khoán này tiếp tục kỳ vọng VPBank có thể phát hành thêm 5% cho cổ đông chiến lược, qua đó nâng tỷ lệ sở hữu của SMBC từ 15% lên khoảng 20%.

Đến báo cáo ngày 2/3, BSC vẫn đánh giá VPBank còn dư địa phát hành thêm 5% cho SMBC. Sau kết quả kinh doanh quý II, BSC tiếp tục đề cập việc VPBank đang cân nhắc phát hành thêm 5% cho cổ đông nước ngoài.

Trong thời gian đó, quan hệ giữa VPBank và SMBC vẫn tiếp tục. Riêng năm 2026, VPBank đã công bố các giao dịch liên quan tới SMBC như thu xếp khoản vay quốc tế, khoản vay hợp vốn và cấp hạn mức. Tuy nhiên, đến cuối tháng 8 chưa có thông tin công bố về việc SMBC có mua thêm 5% cổ phần VPBank hay không.

Trường hợp VPBank có mức độ gắn kết với đối tác ngoại sâu hơn nhiều so với trạng thái hiện tại được công bố giữa Techcombank và KB Kookmin: SMBC đã là cổ đông chiến lược, đang sở hữu 15% và hai bên có quan hệ hợp tác thực tế. Dù vậy, kỳ vọng về việc nâng tỷ lệ sở hữu vẫn chưa chuyển thành một giao dịch được công bố.

Điều này cho thấy từ việc một nhà đầu tư ngoại quan tâm, có dư địa tăng sở hữu cho tới khi hai bên thống nhất được một thương vụ là những bước khác nhau.

2 tỷ USD vẫn là mức định giá tiềm năng

Một yếu tố khác có thể lý giải phản ứng của cổ phiếu TCB là quy mô thương vụ được đề cập.

Theo Reuters, Techcombank đang tìm kiếm mức định giá khoảng 2 lần giá trị sổ sách. Với mức định giá này, 15% cổ phần ngân hàng có thể trị giá khoảng 2 tỷ USD, cao hơn đáng kể so với giá trị phần vốn tương ứng tính theo thị giá.

Sau phiên tăng trần 26/8, TCB có 7,086 tỷ cổ phiếu lưu hành và vốn hóa khoảng 237.035 tỷ đồng. Như vậy, 15% vốn hóa tương ứng khoảng 35.555 tỷ đồng.

Theo BCTC hợp nhất bán niên 2026 đã soát xét, vốn chủ sở hữu thuộc cổ đông Techcombank tại cuối tháng 6 đạt khoảng 179.162 tỷ đồng. Với hơn 7,086 tỷ cổ phiếu lưu hành, giá trị sổ sách tương ứng khoảng 25.285 đồng/cổ phiếu. Ở mức giá đóng cửa 33.450 đồng ngày 26/8, TCB đang được giao dịch quanh 1,32 lần giá trị sổ sách.

Mức định giá 2 lần giá trị sổ sách được nguồn tin của Reuters đề cập vì vậy vẫn cao đáng kể so với định giá cổ phiếu trên sàn, kể cả sau phiên tăng trần. Tuy nhiên, đây mới là mức định giá được các nguồn tin đề cập, chưa phải mức giá được Techcombank, KB Kookmin hay BNP Paribas xác nhận cho một giao dịch.

Phản ứng của TCB trong phiên 26/8 vì vậy phản ánh một kỳ vọng lớn hơn những gì hiện đã được các bên chính thức xác nhận. KB Kookmin thừa nhận Techcombank nằm trong danh sách được xem xét, nhưng đồng thời cho biết chưa bước vào đàm phán mua lại cụ thể.

Với nhà đầu tư, những dấu mốc tiếp theo sẽ quan trọng hơn diễn biến của một phiên giao dịch: liệu một bên có xác nhận bước vào đàm phán cụ thể, một cấu trúc giao dịch có xuất hiện và cuối cùng có đạt được thỏa thuận hay không.

Trước những xác nhận đó, con số 2 tỷ USD vẫn là giá trị của một thương vụ tiềm năng, còn mức giá trần 33.450 đồng là phản ứng thực tế mà thị trường đã trả cho kỳ vọng ấy.