Cục Thuế lý giải việc tạm hoãn xuất cảnh trường hợp nợ thuế từ 1 triệu đồng

Một nội dung đang thu hút sự quan tâm của dư luận khi tại dự thảo Nghị định hướng dẫn Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15, cơ quan soạn thảo đã đề xuất bổ sung ngưỡng nợ thuế từ 01 triệu đồng trở lên để áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh đối với cá nhân kinh doanh, chủ hộ kinh doanh, người đại diện theo pháp luật, chủ sở hữu hưởng lợi của doanh nghiệp không còn hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký.

Trước ý kiến cho rằng đây là ngưỡng quá thấp, Cục Thuế (Bộ Tài chính) vừa có thông tin phản hồi.

Giữ nguyên quy định hiện hành

Theo đó, đơn vị này cho biết, theo quy định hiện hành tại Nghị định 49/2025/NĐ-CP về ngưỡng áp dụng tạm hoãn xuất cảnh., tạm hoãn xuất cảnh đối với cá nhân kinh doanh, chủ hộ kinh doanh khi: Thuộc trường hợp bị cưỡng chế thi hành quyết định hành chính về quản lý thuế; có số tiền thuế nợ từ 50 triệu đồng trở lên; khoản nợ đã quá thời hạn nộp từ 120 ngày trở lên

Những nội dung này tiếp tục được kế thừa tại dự thảo Nghị định hướng dẫn Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15.

Đối với chủ sở hữu hưởng lợi của doanh nghiệp; Người đại diện pháp luật của doanh nghiệp, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã nợ thuế lớn và kéo dài, Nghị định 49/2025/NĐ-CP quy định tạm hoãn xuất cảnh đối với: Cá nhân là người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã khi: Thuộc trường hợp bị cưỡng chế thi hành quyết định hành chính về quản lý thuế; có số tiền thuế nợ từ 500 triệu đồng trở lên; nợ quá hạn từ 120 ngày trở lên.

Dự thảo Nghị định tiếp tục kế thừa các đối tượng tại Nghị định 49/2025/NĐ-CP và có quy định đối tượng là cá nhân là chủ sở hữu hưởng lợi của doanh nghiệp để cụ thể hóa quy định tại Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15.

Quy định ngưỡng đối với trường hợp không còn hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký

Đối với trường hợp người nộp thuế không còn hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký, Dự thảo Nghị định tiếp tục kế thừa quy định tạm hoãn xuất cảnh đối với: Cá nhân kinh doanh; chủ hộ kinh doanh; chủ sở hữu hưởng lợi của doanh nghiệp; người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã. Đồng thời đã sửa đổi, bổ sung quy định về điều kiện áp dụng đối với đối tượng này.

Theo đó, các đối tượng nêu trên sẽ thuộc trường hợp áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh khi: Không còn hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký; có số tiền thuế nợ từ 01 triệu đồng trở lên; sau 30 ngày kể từ ngày cơ quan thuế thông báo về việc sẽ áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh mà vẫn chưa hoàn thành nghĩa vụ thuế.

Theo Cục Thuế, đây là điểm điều chỉnh so với Nghị định 49/2025/NĐ-PC và đã được cân nhắc, đánh giá trên cơ sở lắng nghe và tiếp thu ý kiến của cộng đồng người nộp thuế.

Nghị định 49/2025/NĐ-CP không quy định ngưỡng nợ tối thiểu, do đó chỉ cần phát sinh khoản nợ thuế quá hạn, dù nhỏ, người nộp thuế vẫn thuộc diện xem xét tạm hoãn xuất cảnh nếu không khắc phục sau thông báo.

Cục Thuế cho rằng, việc bổ sung ngưỡng từ 1 triệu đồng trở lên trước hết là nhằm xử lý bất cập đối với các khoản nợ rất nhỏ phát sinh do sai sót kỹ thuật, chậm cập nhật dữ liệu hoặc các nguyên nhân khách quan sẽ được loại trừ.

Theo số liệu tổng hợp, có hơn 50% người nộp thuế ở trạng thái không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký có số tiền thuế nợ dưới 01 triệu đồng, số tiền thuế nợ chiếm khoảng 0,2% tổng số nợ thuế. Con số này phản ánh thực tế hơn một nửa số đối tượng thuộc diện quản lý đặc biệt chỉ chiếm tỷ trọng nợ thuế rất nhỏ.

"Nếu tiếp tục áp dụng cơ chế không có ngưỡng như hiện hành, biện pháp tạm hoãn xuất cảnh có thể tác động đến số lượng lớn người nộp thuế vì các khoản nợ rất nhỏ, trong khi hiệu quả thu hồi ngân sách không tương xứng. Việc bổ sung ngưỡng 1 triệu đồng là giải pháp nhằm bảo đảm nguyên tắc tương xứng giữa tính chất vi phạm và biện pháp quản lý nhà nước áp dụng", Cục Thuế phân tích.

Hơn nữa, trạng thái không còn hoạt động tại địa chỉ đăng ký, theo Cục Thuế, đây là dấu hiệu rủi ro tuân thủ cao, gây khó khăn cho công tác quản lý thuế.

Do đó, ngưỡng 1 triệu đồng được xem là mức hợp lý để vừa bảo vệ quyền lợi người nộp thuế, vừa duy trì hiệu quả quản lý.

Ngoài ra, dự thảo Nghị định tiếp tục duy trì cơ chế cảnh báo trước. Cụ thể, người nộp thuế vẫn có 30 ngày để hoàn thành nghĩa vụ sau khi nhận thông báo sẽ áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh của cơ quan thuế.

Biện pháp tạm hoãn xuất cảnh chỉ áp dụng khi đã có đủ thời gian khắc phục nhưng người nộp thuế vẫn không thực hiện.

Khoảng thời gian 30 ngày là khoảng đệm hợp lý để người nộp thuế kiểm tra, đối chiếu thông tin, thực hiện nộp tiền hoặc liên hệ cơ quan thuế xử lý vướng mắc.

Thực tiễn triển khai cho thấy đã có khoảng 7.100 người nộp thuế chủ động liên hệ cơ quan thuế để hoàn thành nghĩa vụ và được hủy bỏ tạm hoãn xuất cảnh.

Điều đó cho thấy cơ chế này vận hành theo hướng cảnh báo - tạo cơ hội khắc phục - mới áp dụng biện pháp hạn chế, chứ không phải chế tài áp đặt tức thời.

Bên cạnh việc quy định cụ thể các trường hợp bị tạm hoãn xuất cảnh, dự thảo Nghị định đã sửa đổi, bổ sung quy định cụ thể về quy trình thực hiện theo hướng công khai, minh bạch, có thông báo trước và bảo đảm đầy đủ thời gian để người nộp thuế chủ động khắc phục.

Cụ thế, trước thời điểm ban hành thông báo tạm hoãn xuất cảnh 30 ngày, cơ quan quản lý thuế phải gửi thông báo sẽ áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh đối với các trường hợp theo quy định.

Dự thảo Nghị định quy định thông báo được: Gửi qua tài khoản giao dịch thuế điện tử của người nộp thuế hoặc cá nhân liên quan, công khai trên trang thông tin điện tử của cơ quan quản lý thuế.

Như vậy, trình tự gồm 3 bước rõ ràng: Xác định thuộc diện áp dụng; thông báo trước 30 ngày; chỉ thực hiện tạm hoãn nếu không khắc phục

Theo Cục Thuế, quy trình này thể hiện nguyên tắc ưu tiên tự nguyện thực hiện nghĩa vụ trước khi áp dụng biện pháp hành chính hạn chế quyền xuất cảnh.

Để tránh phát sinh vướng mắc liên quan đến xuất cảnh, Cục Thuế khuyến cáo người nộp thuế cần: Thường xuyên rà soát tình trạng nghĩa vụ thuế trên hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính hoặc ứng dụng Etax mobile; ập nhật đầy đủ địa chỉ đăng ký kinh doanh; chủ động cập nhật, liên hệ với cơ quan thuế khi có thay đổi thông tin; hoàn thành nghĩa vụ thuế đúng thời hạn; kịp thời xử lý ngay khi nhận được thông báo của cơ quan thuế; truy cập hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính bằng tài khoản của doanh nghiệp, cá nhân; cài đặt và sử dụng ứng dụng Etax mobile để nhận các thông báo của cơ quan thuế bằng phương thức điện tử.