Công ty SJC: Lợi nhuận nhảy vọt, BCTC hé lộ 170.876 viên đá quản lý ngoài bảng

Như Nhadautu.vn đã đưa tin, theo Công an tỉnh Thanh Hóa, kết quả điều tra mở rộng Chuyên án 268V về đường dây buôn lậu kim cương xuyên quốc gia cho thấy trong giai đoạn 2022-2024, đường dây này đã đưa hơn 3.400 viên kim cương nhập lậu, tổng giá trị ước tính trên 500 tỷ đồng, vào hệ thống bán lẻ của Công ty TNHH MTV Vàng bạc Đá quý Sài Gòn (SJC) để tiêu thụ, thu lợi bất chính.

Kết quả điều tra ban đầu xác định, trong giai đoạn 2022-2024, bà Lê Thúy Hằng khi giữ chức Tổng Giám đốc SJC đã chỉ đạo Phạm Thị Hồng Duyên, Trưởng phòng Kinh doanh, liên hệ đặt mua kim cương nhập lậu từ Hồng Kông, vận chuyển trái phép về Việt Nam để đưa vào hệ thống cửa hàng bán lẻ của SJC tiêu thụ.

Trước đó, trong các năm 2024-2025, Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an đã khởi tố vụ án tham ô tài sản, lợi dụng chức vụ, quyền hạn xảy ra tại SJC và các đơn vị trực thuộc. Trong số 16 bị cáo bị tuyên án có bà Lê Thúy Hằng, cựu Tổng Giám đốc doanh nghiệp.

Công ty SJC được thành lập năm 1988 với tư cách doanh nghiệp nhà nước trực thuộc UBND TP.HCM. Đến năm 2010, doanh nghiệp chuyển đổi mô hình và hoạt động dưới tên gọi Công ty TNHH MTV Vàng bạc Đá quý Sài Gòn (Saigon Jewelry Company Limited).

Trong nhiều năm, SJC xây dựng thành công thương hiệu vàng miếng SJC trở thành thương hiệu quốc gia với giá trị tích trữ và tính thanh khoản cao. Giai đoạn 2007-2011, vàng miếng SJC chiếm khoảng 90% giao dịch trên thị trường, tương ứng khoảng 85% lượng vàng do người dân và tổ chức nắm giữ, đồng thời từng được sử dụng trong thanh toán nhiều giao dịch bất động sản.

Tuy nhiên, tình trạng biến động mạnh của thị trường vàng khiến tỷ giá chịu nhiều áp lực, đồng nội tệ suy yếu, trong khi các kênh đầu tư khác như chứng khoán và bất động sản rơi vào giai đoạn trầm lắng. Tháng 4/2012, Chính phủ ban hành Nghị định 24 về quản lý hoạt động kinh doanh vàng với mục tiêu chống "vàng hóa" nền kinh tế. Kể từ đó, Ngân hàng Nhà nước độc quyền sản xuất vàng miếng và chỉ thuê SJC gia công khi có nhu cầu dưới sự giám sát của cơ quan quản lý.

Việc không còn được chủ động sản xuất vàng miếng khiến kết quả kinh doanh của Công ty SJC suy giảm mạnh. Lợi nhuận từ mức 300-400 tỷ đồng mỗi năm trước 2012 giảm xuống chỉ còn vài chục tỷ đồng. Phải đến năm 2022, doanh nghiệp mới ghi nhận dấu hiệu phục hồi khi doanh thu tăng từ 17.154 tỷ đồng năm 2021 lên 32.193 tỷ đồng năm 2024, trong khi lợi nhuận sau thuế tăng từ 43,3 tỷ đồng lên 283 tỷ đồng (số liệu trước hồi tố).

Lợi nhuận nhảy vọt nhờ hoàn nhập dự phòng

Theo nhưng, theo BCTC kiểm toán năm 2025 vừa công bố, SJC đã điều chỉnh hồi tố lợi nhuận sau thuế năm 2024 từ 283 tỷ đồng lên 389 tỷ đồng.

Nguyên nhân chủ yếu đến từ việc doanh nghiệp điều chỉnh hồi tố các khoản dự phòng và một số chỉ tiêu kế toán. Cụ thể, dự phòng giảm giá hàng tồn kho giảm từ 103 tỷ đồng xuống còn 18 tỷ đồng, dự phòng tổn thất đầu tư tài chính dài hạn giảm từ 51 tỷ đồng xuống 35 tỷ đồng, khoản phải trả người lao động giảm từ 56 tỷ đồng xuống 32 tỷ đồng. Trong khi đó, thuế và các khoản phải nộp Nhà nước tăng từ 222 tỷ đồng lên 325 tỷ đồng.

Việc điều chỉnh này khiến giá vốn hàng bán giảm 85 tỷ đồng, chi phí tài chính giảm 16 tỷ đồng và chi phí quản lý doanh nghiệp giảm thêm 12 tỷ đồng, qua đó giúp lợi nhuận sau thuế năm 2024 tăng đáng kể.

Bước sang năm 2025, doanh thu của Công ty SJC giảm mạnh 56% so với năm trước, còn 14.031 tỷ đồng. Tuy nhiên, biên lợi nhuận gộp cải thiện rõ rệt từ 2,2% lên 5,3%, giúp lợi nhuận sau thuế tiếp tục tăng lên 426 tỷ đồng - mức cao nhất kể từ năm 2011.

Một điểm đáng chú ý trên BCTC kiểm toán là SJC lần đầu xuất hiện khoản mục đá màu, đá quý và đá bán quý được theo dõi ngoài bảng cân đối kế toán. Theo doanh nghiệp, số lượng quản lý là 170.876 viên với tổng giá trị hơn 1 tỷ đồng, tương đương bình quân khoảng 5.852 đồng mỗi viên. Báo cáo tài chính không thuyết minh thêm về phương pháp xác định giá trị của khoản mục này.

Tại ngày 31/12/2025, tổng tài sản của SJC đạt gần 2.500 tỷ đồng, tăng 13,7% so với đầu năm. Trong đó, hàng tồn kho đạt khoảng 2.000 tỷ đồng, tăng 27%. Đáng chú ý, doanh nghiệp không còn phải trích lập dự phòng giảm giá hàng tồn kho, trong khi cuối năm 2024 vẫn ghi nhận khoản dự phòng hơn 18 tỷ đồng.