Cổ phiếu ngân hàng, bán lẻ, dầu khí ‘sáng cửa’ đón sóng phục hồi

Chiến tranh kết thúc – thị trường có lý do để phục hồi

Thị trường chứng khoán đang đi gần hết nửa đầu năm với áp lực lớn đến từ cuộc chiến tranh tại Trung Đông. Mới đây, cả Mỹ và Iran cùng tuyên bố đã đạt được thỏa thuận kết thúc chiến tranh. Điều này mở ra chu kỳ phục hồi cho thị trường chứng khoán.

Chứng khoán MBS đánh giá trong bối cảnh thị trường trong nước đang ở giai đoạn thiếu vắng thông tin hỗ trợ, một thỏa thuận chấm dứt chiến sự giữa Mỹ và Iran, và eo biển Hormuz lập tức mở cửa trở lại sau đó có thể giúp thị trường có thêm động lực phục hồi. Kể từ thời điểm chiến sự Mỹ – Iran diễn ra, VN-Index đang giảm 4,7%, VN30 sụt 5,7% trong khi Midcap và Smallcap giảm lần lượt 8,5% và 11,5%.

Mặt khác, VN-Index cũng vừa trải qua tuần giảm điểm thứ 4 liên tiếp — chuỗi giảm dài nhất kể từ tháng 11/2025. Sự thẩm thấu của các biến số vĩ mô bất lợi đã đẩy chỉ số vào trạng thái điều chỉnh sâu. MBS thống kê kể từ đáy thuế quan (tháng 4/2025), chuỗi giảm liên tiếp của thị trường chưa vượt quá 5 tuần. Điều tương tự cũng diễn ra ở cổ phiếu VIC, kể từ năm 2025 cổ phiếu này cũng không giảm quá 4 tuần liên tiếp. Tuần vừa qua, VIC lấy đi của thị trường gần 20 điểm, trong vòng 1 tháng gần nhất VIC cũng là tác nhân gây áp lực lên chỉ số với 45 điểm.

Trong bối cảnh đó, chuyên gia MBS cho rằng thận trọng và kiên nhẫn là từ khóa chủ chốt cho tháng 6. Nhà đầu tư nên chủ động chốt lời từng phần (tài trợ rủi ro) để đưa danh mục về trạng thái an toàn. Duy trì tỷ trọng tiền mặt cao để sẵn sàng giải ngân khi thị trường chiết khấu về vùng giá hấp dẫn với các nhóm cổ phiếu đang có sự tập trung dòng tiền như ngân hàng, chứng khoán, bất động sản dân cư, bán lẻ, thực phẩm và các cổ phiếu có thông tin hỗ trợ như bất động sản khu công nghiệp, logistics, cao su tự nhiên, Vingroup...

Còn Vietcap nâng mức định giá mục tiêu của VN-Index cuối năm 2026 lên 1.955 điểm và dự phóng chỉ số đạt 2.280 điểm vào cuối năm 2027. Lợi nhuận của các doanh nghiệp niêm yết (theo phương pháp bottom-up) được kỳ vọng tiếp tục tăng trưởng tích cực, với mức tăng lần lượt 20% trong năm 2026 và 17% trong năm 2027.

Cơ sở cho nhận định trên là triển vọng kinh tế Việt Nam tiếp tục duy trì đà tăng trưởng tích cực. Trong đó, đầu tư công sẽ tiếp tục đóng vai trò là động lực tăng trưởng chính của nền kinh tế trong năm 2026. Đầu tư công tăng tốc được kỳ vọng sẽ tạo hiệu ứng lan tỏa sang khu vực tư nhân, trong bối cảnh Nghị quyết 68 đang được triển khai nhằm tháo gỡ các điểm nghẽn về huy động vốn và cải thiện môi trường kinh doanh.

Đồng thời, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đang điều hành chính sách tiền tệ theo hướng linh hoạt, hài hòa giữa mục tiêu hỗ trợ tăng trưởng và kiểm soát rủi ro vĩ mô. Điều này được thể hiện qua việc cấp hạn mức tín dụng ban đầu ở mức thận trọng, đồng thời duy trì các giới hạn đối với tín dụng bất động sản. Bên cạnh đó, dự thảo thay thế Thông tư 22/2019/TT-NHNN đang được xây dựng theo hướng siết chặt hơn các yêu cầu về quản lý rủi ro thanh khoản đối với hệ thống ngân hàng, dự kiến áp dụng từ năm 2028. Những biện pháp này góp phần hạn chế rủi ro lạm phát và ngăn ngừa tình trạng tăng trưởng nóng của thị trường bất động sản, qua đó củng cố sự ổn định của hệ thống tài chính.

Ở chiều ngược lại, NHNN vẫn tiếp tục hỗ trợ thanh khoản và định hướng giảm mặt bằng lãi suất. Đáng chú ý, Thông tư 08/2026/TT-NHNN cho phép các ngân hàng thương mại được tính 20% tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước vào tỷ lệ cho vay trên huy động (LDR). Trong tháng 4, NHNN cũng đã yêu cầu các ngân hàng thương mại phối hợp giảm lãi suất huy động nhằm hỗ trợ nền kinh tế.

Nhóm ngành có thể "chọn mặt gửi vàng"

Theo đó, Vietcap khuyến nghị gia tăng tỷ trọng đối với các nhóm ngành ngân hàng, bán lẻ tiêu dùng và dầu khí trong nửa cuối năm nhằm đón đầu chu kỳ tăng tốc đồng pha của nền kinh tế.

Ngành ngân hàng tiếp tục là trụ đỡ vững chắc cho thị trường chung, được củng cố bởi mức tăng trưởng lợi nhuận dự phóng đạt 18% so với năm trước. Trong bối cảnh rủi ro vĩ mô gia tăng do giá năng lượng leo thang, Vietcap ưu tiên phân bổ vào các ngân hàng quy mô lớn, sở hữu chất lượng tài sản tốt và bộ đệm vốn vững chắc.

Ngành bán lẻ tiêu dùng mang đến câu chuyện tăng trưởng cấu trúc hấp dẫn trong dài hạn. Động lực cốt lõi đến từ lợi thế nhân khẩu học, thu nhập khả dụng tăng và xu hướng chuyển dịch nhanh chóng từ kênh bán lẻ truyền thống sang mô hình thương mại hiện đại được hỗ trợ bởi các chính sách và quy định ngày càng hoàn thiện.

Đồng thời, ngành dầu khí đang bước vào chu kỳ tăng trưởng mới cho hoạt động thăm dò và khai thác kéo dài nhiều năm. Chu kỳ này được hỗ trợ bởi các chính sách nới lỏng nhằm khai thông những đại dự án và đẩy mạnh dòng vốn đầu tư xây dựng cơ bản trên toàn ngành. Mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai chữ số của Việt Nam, kết hợp với định hướng ưu tiên an ninh năng lượng quốc gia, sẽ tạo nền tảng vững chắc cho nhu cầu tiêu thụ và mở ra khối lượng công việc dồi dào cho các doanh nghiệp dầu khí.

SSI Research cho rằng lịch sử cho thấy các giai đoạn chịu áp lực vĩ mô và biến động mạnh của thị trường thường lại mở ra những chu kỳ đầu tư có mức sinh lời hấp dẫn nhất. Cả năm 2011 và 2022 đều ghi nhận áp lực hệ thống ở mức cao, bao gồm lạm phát tăng mạnh, thắt chặt tiền tệ, rủi ro địa chính trị gia tăng và thanh khoản suy giảm. Tuy nhiên, ở cả hai chu kỳ, nhịp phục hồi sau đó đều rất đáng kể: VN-Index tăng từ 60-80% trong các giai đoạn 2012-2014 và 2023-2025, qua đó tạo mức gia tăng tài sản đáng kể cho các nhà đầu tư tích lũy vị thế trong giai đoạn điều chỉnh.

Bối cảnh năm 2026 hiện mang nhiều đặc điểm bất lợi quen thuộc của các chu kỳ trước, bao gồm lãi suất gia tăng, áp lực lạm phát và bất định địa chính trị quốc tế ở mức cao. Dù vậy, nền tảng vĩ mô hiện tại được đánh giá có sức chống chịu tốt hơn đáng kể so với các giai đoạn trước, nhờ gánh nặng nợ công thấp hơn rõ rệt, cấu trúc nền kinh tế đa dạng hơn và tiến trình cải cách pháp lý cũng như thị trường vốn tiếp tục được duy trì. Trên tương quan tổng thể, áp lực của thị trường hiện tại vẫn trong tầm kiểm soát và ít mang tính hệ thống hơn so với các giai đoạn từng mở đường cho các nhịp phục hồi trước đây.

Do vậy, đối với nhà đầu tư có tầm nhìn trung và dài hạn, năm 2026 có thể trở thành một giai đoạn tích lũy quan trọng, khi biến động ngắn hạn đang che lấp các vùng định giá hấp dẫn hơn. Dư địa tăng giá có thể dần mở ra khi điều kiện tiền tệ bớt thắt chặt, tăng trưởng lợi nhuận trở lại quỹ đạo bình thường hơn và các động lực cấu trúc, bao gồm chu kỳ nâng hạng thị trường, bắt đầu phát huy tác động rõ nét hơn.

Trong bối cảnh đó, SSI Research nêu quan điểm rằng vật liệu xây dựng và bán lẻ sẽ là những nhóm ghi nhận tăng trưởng lợi nhuận nổi bật nhất trong năm 2026, trong khi nhóm tài chính nhiều khả năng vẫn duy trì tăng trưởng nhờ nhu cầu tín dụng ổn định.