Cao tốc 24.000 tỷ ở Nghệ An: Mệnh lệnh phát triển và 'lằn ranh đỏ' về kỷ luật công
Một tuyến đường dài 60 km thoạt nghe chỉ là con số nhưng với Nghệ An, đó là một hành trình nhiều kỳ vọng, và cũng không ít áp lực.
Một dự án nhiều tầng trách nhiệm
Chính phủ vừa ban hành Nghị quyết 42 về việc triển khai Nghị quyết 255 của Quốc hội về chủ trương đầu tư xây dựng dự án đường bộ cao tốc Vinh – Thanh Thủy.
Trong Nghị quyết 42, thông điệp được nhấn mạnh không chỉ nằm ở tiến độ hay quy mô đầu tư gần 24.000 tỷ đồng. Điều đáng chú ý hơn cả là một yêu cầu mang tính "lằn ranh đỏ": tuyệt đối không để xảy ra tiêu cực, lãng phí gây thất thoát tài sản nhà nước. Đó không chỉ là một cảnh báo. Đó là một mệnh lệnh.
Nhìn vào cấu trúc điều hành của dự án, có thể thấy đây không phải là câu chuyện của riêng một địa phương. Hàng loạt bộ, ngành trung ương được huy động: từ tài chính, xây dựng, môi trường đến quốc phòng, công an và cả ngành điện lực.
Mỗi đơn vị đóng một vai trò riêng, tạo nên một "hệ sinh thái vận hành" cho dự án. Nhưng tất cả những mắt xích đó cuối cùng đều hội tụ về một điểm đó là Nghệ An – nơi trực tiếp tổ chức và chịu trách nhiệm.
UBND tỉnh Nghệ An được trao quyền gần như toàn diện như: quyết định đầu tư, lập dự án, thẩm định và phê duyệt. Không dừng lại ở đó, tỉnh Nghệ An còn được ủy quyền thẩm định báo cáo đánh giá tác động môi trường (một bước quan trọng vốn thường thuộc cấp bộ).
UBND tỉnh Nghệ An chịu trách nhiệm toàn diện về tiến độ, chất lượng, hiệu quả công trình đối với các dự án thành phần; tuyệt đối không để xảy ra tiêu cực, lãng phí gây thất thoát tài sản nhà nước.
Quyền lực lớn đi kèm trách nhiệm lớn. Và trong trường hợp này, trách nhiệm được gọi tên rất rõ đó là tiến độ, chất lượng và hiệu quả.
Để đảm bảo tiến độ, dự án được áp dụng hàng loạt cơ chế đặc biệt. Trong đó, đáng chú ý là việc cho phép chỉ định thầu đối với nhiều gói thầu; bồi thường, hỗ trợ và tái định cư.
Về mặt lý thuyết, đây là giải pháp giúp rút ngắn thời gian, tránh những thủ tục kéo dài. Nhưng ở góc nhìn quản trị, nó cũng đặt ra câu hỏi là làm thế nào để đảm bảo minh bạch khi cạnh tranh bị hạn chế?
Chính vì vậy, yêu cầu "không để xảy ra tiêu cực, lãng phí" không còn là khẩu hiệu, mà trở thành một điều kiện tiên quyết để dự án có thể vận hành trơn tru. Song song đó, các vấn đề liên quan đến môi trường như: xử lý chất thải xây dựng hay khai thác tầng đất mặt từ đất lúa… cũng được đặt trong khuôn khổ kiểm soát riêng, nhằm tránh những hệ lụy dài hạn.
Những con số biết nói và động thái từ Nghệ An
Dự án cao tốc Vinh – Thanh Thủy có chiều dài 60 km, quy mô 4 làn xe, nhiều đoạn được thiết kế nền đường đủ cho 6 làn. Tổng mức đầu tư gần 24.000 tỷ đồng, chia thành 10 dự án thành phần. Nhưng chính những con số này lại trở thành tâm điểm tranh luận.
Một số ý kiến cho rằng, suất vốn đầu tư tính trên mỗi km là cao so với mặt bằng chung. Việc chia nhỏ thành 10 dự án thành phần cũng bị đặt dấu hỏi về tính hợp lý: liệu điều này giúp quản lý tốt hơn, hay làm gia tăng sự phân mảnh và phức tạp? Ngay cả tiến độ, hoàn thành trong 4 năm cũng bị nhìn nhận là tương đối dài đối với một tuyến cao tốc không quá lớn về quy mô.
Những nghi vấn này không chỉ tồn tại trên bàn giấy. Chúng đã thúc đẩy một động thái đáng chú ý từ chính Nghệ An.
Mới đây, UBND tỉnh Nghệ An đã có văn bản đề nghị Bộ Xây dựng và Kiểm toán Nhà nước phối hợp kiểm tra lại sơ bộ tổng mức đầu tư và suất vốn đầu tư của dự án. Đây là một bước đi mang tính chủ động và cũng là dấu hiệu cho thấy áp lực minh bạch đang hiện hữu ngay từ bên trong.
Theo yêu cầu của Chính phủ, việc kiểm tra này phải hoàn tất trong quý I/2026, trước khi báo cáo nghiên cứu khả thi được phê duyệt. Điều đó đồng nghĩa, dự án sẽ được "soi chiếu" kỹ lưỡng ngay từ giai đoạn chuẩn bị, thay vì chờ đến khi triển khai mới phát hiện vấn đề.
Trong khi các quy trình kiểm tra, thẩm định vẫn đang được thúc đẩy, Nghệ An cũng đặt mục tiêu rõ ràng là khởi công dự án vào dịp 30/4/2026. Nếu mọi việc diễn ra đúng kế hoạch, tuyến cao tốc sẽ hoàn thành và đưa vào khai thác năm 2029.
Nguồn vốn cho dự án chủ yếu từ ngân sách nhà nước, bao gồm nguồn tăng thu ngân sách trung ương năm 2024 và kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026–2030.
Đáng chú ý, dự án còn được hưởng nhiều cơ chế "mở" như: không cần thẩm định khả năng cân đối vốn như thông thường; cho phép áp dụng chỉ định thầu; thậm chí trao quyền cho cấp xã trong việc thu hồi đất và tổ chức tái định cư.
Những cơ chế này giúp tăng tốc, nhưng cũng đồng thời đặt ra yêu cầu rất cao về năng lực quản trị ở từng cấp.
Cao tốc Vinh – Thanh Thủy không chỉ là hạ tầng giao thông. Nó là kỳ vọng về kết nối vùng, về phát triển kinh tế, về việc mở rộng không gian tăng trưởng cho Nghệ An nói riêng và cả nước nói chung. Nhưng đi cùng kỳ vọng là những thách thức không nhỏ như: chi phí, tiến độ, tính minh bạch và hiệu quả đầu tư.
Trong bối cảnh đó, câu nói "tuyệt đối không để xảy ra tiêu cực, lãng phí" không chỉ là một dòng trong nghị quyết. Nó là tiêu chuẩn để đánh giá thành công hay thất bại của toàn bộ dự án.
Bởi suy cho cùng, một tuyến cao tốc không chỉ được đo bằng chiều dài hay số vốn đầu tư, mà còn bằng niềm tin mà nó tạo ra trong lòng người dân.
- Tin liên quan
- Cùng chuyên mục
Đặc khu Vân Đồn tạo động lực cho doanh nghiệp phát triển bền vững
Trong bối cảnh kinh tế nhiều biến động, Vân Đồn đang đẩy mạnh hỗ trợ pháp lý, cải cách thủ tục và minh bạch thông tin, tạo môi trường đầu tư thuận lợi, giúp doanh nghiệp phát triển ổn định và bền vững.
Đầu tư - 24/03/2026 14:20
Chân dung liên danh đầu tư bến cảng container Liên Chiểu hơn 1,7 tỷ USD
Liên danh CTCP Tập đoàn Hateco - Công ty TNHH cảng biển Hateco - APM Terminals B.V. (Hà Lan) trúng thầu dự án cảng container Liên Chiểu, đánh dấu sự góp mặt của nhà khai thác cảng toàn cầu tại một dự án hạ tầng chiến lược ở miền Trung.
Đầu tư - 24/03/2026 14:20
Ngược dòng thời cuộc, nhóm doanh nghiệp nào hưởng lợi từ giá nhiên liệu tăng?
Giá xăng dầu tăng đang tạo áp lực lớn lên chi phí của nhiều ngành, đặc biệt trong vận tải, xây dựng công trình, sản xuất, đánh bắt thủy sản... Tuy nhiên, trong bối cảnh đó, một số ngành khác lại nổi lên như những "điểm sáng", nơi doanh thu, lợi nhuận và thị phần đều có xu hướng cải thiện.
Đầu tư - 24/03/2026 10:26
Đặc khu Vân Đồn tăng tốc giải phóng mặt bằng
Đặc khu Vân Đồn đang dồn lực tháo gỡ những điểm nghẽn lớn nhất trong quá trình triển khai đầu tư, trong đó nổi lên là công tác giải phóng mặt bằng.
Đầu tư - 24/03/2026 07:30
Hạ tầng giao thông: “tài sản phòng thủ” mới trên thị trường vốn
Nhu cầu vốn cho hạ tầng giao thông giai đoạn 2026–2030 ước tính lên tới 3 triệu tỷ đồng – quy mô vượt xa khả năng của ngân sách và tín dụng ngân hàng. Trong bối cảnh đó, thị trường vốn đang được kỳ vọng trở thành “mạch máu” mới cho các dự án quy mô lớn, đồng thời đưa hạ tầng giao thông từ câu chuyện chính sách trở thành một loại tài sản đầu tư dài hạn, mang tính phòng thủ.
Đầu tư - 24/03/2026 06:45
Hà Mỹ Hưng trước thách thức 450 tỷ 'hồi sinh' bãi biển Lộc Hà
Sau nhiều năm rơi vào tình trạng "đắp chiếu", gây lãng phí tài nguyên và ảnh hưởng mỹ quan, Dự án Tổ hợp du lịch khách sạn, nhà hàng và vui chơi giải trí biển Lộc Hà của Công ty CP Tập đoàn Hà Mỹ Hưng vừa được điều chỉnh tăng vốn lên gần 450 tỷ đồng.
Đầu tư - 23/03/2026 17:07
Viettet hợp tác cùng NVIDIA kiến tạo hệ sinh thái AI chủ quyền
Công nghệ - 23/03/2026 14:37
Cao tốc 24.000 tỷ ở Nghệ An: Mệnh lệnh phát triển và 'lằn ranh đỏ' về kỷ luật công
Một tuyến đường dài 60 km thoạt nghe chỉ là con số nhưng với Nghệ An, đó là một hành trình nhiều kỳ vọng, và cũng không ít áp lực.
Đầu tư - 23/03/2026 13:05
Vì sao dự án LNG Nghi Sơn hơn 2 tỷ USD 'lỡ hẹn' nhà đầu tư?
Dự án Nhà máy nhiệt điện LNG Nghi Sơn với tổng mức đầu tư 2,2 tỷ USD được kỳ vọng là "trái tim" năng lượng mới của tỉnh Thanh Hóa. Tuy nhiên, hành trình tìm kiếm nhà đầu tư cho dự án này đang rất khó khăn khi phải bước sang lần mời thầu thứ ba, sau hai lần trước đó không thể về đích như kỳ vọng.
Đầu tư - 23/03/2026 09:54
Chi phí leo thang, doanh nghiệp xoay xở đủ cách để giữ guồng vận hành
Các doanh nghiệp thuộc nhóm sử dụng nhiều xăng dầu đang đứng trước tính huống buộc phải linh hoạt xoay xở, chấp nhận giảm lợi nhuận để duy trì guồng quay sản xuất – kinh doanh.
Đầu tư - 22/03/2026 14:57
Doanh nghiệp TP.HCM 'bắt tay' làm dự án đô thị quy mô lớn tại Gia Lai
Khu đô thị Cát Hải quy mô hơn 2.000 tỷ đồng do liên danh đến từ TP. HCM làm chủ đầu tư, dự án được kỳ vọng tạo động lực thu hút đầu tư và cải thiện diện mạo hạ tầng đô thị tại Gia Lai.
Đầu tư - 22/03/2026 06:45
Vân Đồn tăng tốc trên hành trình đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số
Với định hướng phát triển hiện đại, bền vững và giàu bản sắc, đặc khu Vân Đồn đang đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số vào quản lý, sản xuất và đời sống, tạo nền tảng vững chắc cho mục tiêu xây dựng đặc khu kinh tế thế hệ mới.
Đầu tư - 21/03/2026 17:45
Quảng Ngãi tìm lối ra cho Khu công nghiệp Sao Mai
Sau hơn hai thập kỷ kể từ khi được thành lập, Khu công nghiệp (KCN) Sao Mai (tỉnh Quảng Ngãi) vẫn chưa thể phát huy vai trò là điểm đến của các nhà đầu tư như kỳ vọng ban đầu.
Đầu tư - 21/03/2026 14:24
Hoàng Anh Gia Lai 'lấn sân' đầu tư hạ tầng cụm công nghiệp
Không chỉ tập trung vào mảng trái cây - lĩnh vực đang đóng vai trò chủ lực, CTCP Hoàng Anh Gia Lai vừa được chấp thuận làm chủ đầu tư Cụm công nghiệp Mang Yang số 2 với tổng vốn 400 tỷ đồng tại Gia Lai.
Đầu tư - 21/03/2026 07:43
Ở thuê có còn là lựa chọn tạm thời?
Từng được xem là bước đệm trước khi mua nhà, việc thuê nhà tại các đô thị lớn đang dần trở thành lựa chọn lâu dài của nhiều người. Khi giá nhà liên tục lập mặt bằng mới, còn áp lực vay ngân hàng kéo dài hàng chục năm, không ít gia đình bắt đầu tính toán lại, nên tiếp tục thuê để giữ sự linh hoạt tài chính hay chấp nhận gánh nặng nợ để sở hữu một căn nhà?
Đầu tư - 21/03/2026 07:42
Tăng lực hút container về cảng Nghi Sơn
Không chỉ đầu tư hạ tầng, Thanh Hóa đang điều chỉnh chính sách để kéo dòng container về cảng Nghi Sơn. Việc đề xuất sửa Nghị quyết 248 nhằm xử lý những điểm nghẽn về bến bãi, tần suất tàu, nguồn hàng và thói quen doanh nghiệp được kỳ vọng tạo cú hích mới cho cảng biển này.
Đầu tư - 20/03/2026 14:48
- Đọc nhiều
Đáng đọc
- Đáng đọc
Đề xuất nới trần tín dụng tại Hà Nội: 'Xé rào' hay cần thiết?
Tài chính - Update 1 day ago
DGC chao đảo, ‘bầu sữa’ apatit lộ diện nhóm hưởng lợi
Tài chính - Update 5 day ago
Giá dầu sẽ ra sao nếu căng thẳng Trung Đông kéo dài?
Thị trường - Update 3 day ago
