6 doanh nghiệp vàng vi phạm thuế gần 100 tỷ đồng

Thanh tra Chính phủ vừa công bố Thông báo Kết luận thanh tra số 243/KL-TTCP về việc chấp hành chính sách, pháp luật trong hoạt động kinh doanh vàng và các vấn đề có liên quan tại nhiều doanh nghiệp.

Chuyển Bộ Công an thông tin về hơn 2.000 tỷ đồng vàng không rõ nguồn gốc

Đáng chú ý, Thanh tra Chính phủ cho biết đã chuyển thông tin có dấu hiệu vi phạm pháp luật để Bộ Công an xem xét, xử lý theo quy định đối với hai nhóm nội dung.

Thứ nhất là việc 7 cá nhân bán vàng nguyên liệu không rõ nguồn gốc, xuất xứ với số tiền khoảng 2.084 tỷ đồng. Theo kết luận, khối lượng và giá trị các giao dịch này lớn, bất thường và không tương xứng với thu nhập của những cá nhân bán vàng.

Thanh tra cho biết trong giai đoạn 2023-2025, Ngân hàng Nhà nước chưa cấp phép nhập khẩu vàng nguyên liệu để doanh nghiệp sản xuất vàng trang sức, mỹ nghệ tăng nguồn cung.

Trong bối cảnh việc nhập khẩu vàng bị hạn chế, các doanh nghiệp vẫn phải mua vào số lượng lớn vàng nguyên liệu có nguồn gốc, xuất xứ không rõ ràng từ một số cá nhân có thu nhập không tương xứng với khối lượng, giá trị giao dịch lớn. Các giao dịch này được Thanh tra đánh giá có dấu hiệu bất thường, thuộc danh mục giao dịch đặc biệt phải giám sát theo quy định của pháp luật về phòng, chống rửa tiền.

Nội dung thứ hai được chuyển Bộ Công an là việc kê khai không đúng thuế và lợi nhuận còn lại với số tiền tạm tính 93,733 tỷ đồng tại 6 doanh nghiệp.

Trong đó, Thanh tra lưu ý hành vi kê khai không đúng thuế GTGT trong kinh doanh vàng trang sức, mỹ nghệ diễn ra trong nhiều năm, có tính chất phổ biến, dẫn đến nộp thiếu thuế GTGT số tiền tạm tính 28,403 tỷ đồng.

Tại Công ty TNHH Mi Hồng, Thanh tra Chính phủ xác định doanh nghiệp chưa báo cáo Ngân hàng Nhà nước việc chấm dứt hoạt động kinh doanh vàng miếng tại một số chi nhánh.

Mi Hồng còn có vi phạm trong việc công bố thông tin, cung cấp thông tin sai lệch, không đầy đủ với khách hàng về các sản phẩm doanh nghiệp cung cấp trên website.

Về phòng, chống rửa tiền, doanh nghiệp không thực hiện đào tạo, bồi dưỡng nghiệp vụ; thu thập thông tin nhận biết khách hàng chưa đầy đủ; không cập nhật, xác minh thông tin khách hàng và không thực hiện phân loại khách hàng theo mức độ rủi ro về rửa tiền.

Ngoài ra, Mi Hồng bị xác định kê khai thiếu thuế TNCN phải nộp của thành viên HĐTV khi chuyển nhượng vốn.

Đối với SJC, Thanh tra Chính phủ xác định doanh nghiệp vi phạm quy định kế toán trong việc trích lập dự phòng giảm giá hàng tồn kho vàng miếng, dẫn đến phải hạch toán tăng và nộp bổ sung vào ngân sách nhà nước phần lợi nhuận còn lại năm 2024.

SJC cũng xác định không đúng chỉ tiêu giá vốn của hàng hóa mua vào trên tờ khai thuế GTGT, kê khai thiếu và phải nộp bổ sung thuế GTGT đối với hoạt động mua, bán, chế tác vàng bạc, đá quý.

Trong khi đó, PNJ cùng bị xác định không đúng chỉ tiêu giá vốn của hàng hóa mua vào trên tờ khai thuế GTGT, dẫn đến kê khai thiếu thuế GTGT đối với hoạt động mua, bán, chế tác vàng bạc, đá quý và phải nộp bổ sung theo quy định.

Thanh tra Chính phủ xác định 6 doanh nghiệp nói trên chịu trách nhiệm về việc chưa thực hiện đầy đủ, vi phạm các quy định về hoạt động kinh doanh vàng và pháp luật liên quan đến thương mại điện tử, phòng, chống rửa tiền, thuế trong quá trình sản xuất, kinh doanh.

Rà soát, xử lý gần 100 tỷ đồng kê sai, NHNN thiếu sót khi quản lý thị trường vàng

Từ kết quả thanh tra, Thanh tra Chính phủ kiến nghị Bộ Tài chính chỉ đạo Cục Thuế rà soát, kiểm tra, xử lý thu nộp ngân sách nhà nước đối với các khoản được phát hiện do doanh nghiệp kê khai không đúng, với tổng số tiền tạm tính 93,733 tỷ đồng.

Trong đó, thuế GTGT là 29,515 tỷ đồng, thuế TNCN 4,322 tỷ đồng, thuế TNDN 229 triệu đồng và lợi nhuận còn lại sau khi trích bổ sung các quỹ năm 2024 là 59,666 tỷ đồng.

Cục Thuế được kiến nghị kiểm tra việc thực hiện nghĩa vụ với ngân sách đối với các loại thuế, phí của doanh nghiệp hoạt động mua, bán, chế tác vàng, bạc, đá quý, bảo đảm thu đúng, thu đủ và không để thất thoát ngân sách. Trường hợp trong quá trình kiểm tra phát hiện dấu hiệu vi phạm pháp luật hình sự thì chuyển cơ quan chức năng xử lý theo thẩm quyền.

Thanh tra Chính phủ đồng thời yêu cầu các doanh nghiệp được thanh tra, kiểm tra, xác minh khắc phục các thiếu sót, vi phạm; làm rõ trách nhiệm của tổ chức, cá nhân trong quản trị, điều hành để xảy ra sai phạm; rà soát các vi phạm tương tự về nghĩa vụ với ngân sách và kê khai, nộp bổ sung theo quy định.

Bên cạnh các doanh nghiệp, Thanh tra Chính phủ xác định Ngân hàng Nhà nước (NHNN) có trách nhiệm đối với những hạn chế, thiếu sót trong công tác quản lý thị trường vàng giai đoạn 2023-2025.

Theo kết luận, việc chưa cấp phép nhập khẩu vàng nguyên liệu để tăng nguồn cung là một trong những nguyên nhân khiến biến động giá vàng trong nước diễn biến phức tạp, chênh lệch so với giá vàng thế giới ở mức cao và chưa khuyến khích phát triển thị trường vàng trang sức, mỹ nghệ.

NHNN cũng chưa có cơ sở dữ liệu đồng bộ để quản lý thị trường vàng một cách khoa học, chủ động. Một số quy định về cơ chế, chính sách còn thiếu hoặc bất cập, trong đó chưa có quy định pháp luật cụ thể và chế tài xử lý đối với hành vi găm hàng, thao túng thị trường vàng.

Thanh tra nhận định trong thời kỳ 2023-2025, NHNN chưa thực hiện can thiệp, bình ổn thị trường vàng thông qua biện pháp nhập khẩu vàng, tổ chức sản xuất vàng miếng do ưu tiên ngoại tệ cho mục tiêu ổn định kinh tế vĩ mô, các nhu cầu thiết yếu của nền kinh tế, phù hợp mục tiêu chính sách tiền tệ, tỷ giá và an toàn dự trữ ngoại hối quốc gia.

Điều này dẫn đến hiện tượng khan hiếm nguồn cung và được xác định là một trong những nguyên nhân khiến giá vàng trong nước cao hơn giá vàng thế giới.

Thanh tra Chính phủ yêu cầu các cơ quan, doanh nghiệp liên quan thực hiện đầy đủ các kiến nghị trong Kết luận thanh tra và báo cáo kết quả thực hiện theo quy định.